← Table of contents
Dat Nie Testament vun unsen Herrn un Heiland Jesus Christus

De Apostelgeschicht vun den heiligen Lukas schreben. (continued 2)

Johann Bugenhagen translation

39. Un keemen un vermahnten se un föhrten se rut un bän se, dat se uttrocken ut de Stadt. Matth. 8, 34.

40. Do gungen se ut dat Gefangenhus un gungen na Lydia hen. Un as se de Bröder sehn un tröstet harn, trocken se ut.

Dat 17. Kapitel.

1. As se awer dörch Amphipolis un Appolonia reisen dä’n, keemen se na Tessalonich, dar weer en Judenschol. 1. Thess. 2, 2.

2. So as Paulus dat gewohnt weer, gung he to ehr rin un redete mit ehr up dree Sabbate ut de Schrift.

3. Mak ehr desülvige apenbar un lä ehr dat ut, dat Christus muß lieden un upstahn vun de Doden un dat düsse JEsus, den ik (sprok he), jug verkündigen do, is de Christ. Luk. 24, 27. 45.

4. Un etliche mank ehr fullen em to un gesellten sik to Paulus un Silas, ok en grote Hupen vun gottesfürchtigen Griechen, darto nich wenige vun de vörnehmsten Fruens. v. 17. Kap. 28, 24.

5. Awer de eegensinnigen Juden weeren neidisch un neemen to sik etliche schlechte Kerls vun dat Pöbelvolk, maken en Rotte, un richten enen Uplop in de Stadt an un keemen vör Jason sin Hus un söchten se herrut to föhren vör dat gemeene Volk.

6. Do se ehr awer nich finnen dä’n, schleepten se Jason un etliche vun de Bröder vör de Böversten vun de Stadt un schreegen: Düsse, de den ganzen Weltkreis upregen doht, sünd hier ok her kamen. Kap. 16, 20. 1. Kön. 18, 17.

7. De beharbargt Jason, un düsse alle handelt gegen den Kaiser sin Gebot, seggt, en anner si de König, nämlich JEsus. Luk. 23, 2.

8. Se bröchten awer dat Volk in Uprohr un de Böversten vun de Stadt, de dat hören dä’n.

9. Un dar se Verantwortung vun Jason un de annern kregen harn, leeten se se los.

10. De Bröder awer schickten alsobald Paulus un Silas weg in de Nacht, na Beröam. As se dar kamen dä’n, gungen se in de Judenschol.

11. Denn düsse Juden harn en beter Gemöth as de to Thessalonich un neemen dat Wort up, ganz willig un forschten däglich in de Schrift, ob sik dat so verhollen dä. Jes. 34, 16. Luk. 16, 29. Joh. 5, 39.

12. So glovten nu veele mank ehr un ok nich wenige vun de griechischen ehrbaren Fruens un Mannslüd.

13. As awer de Juden to Thessalonich hörn dä’n, dat ok to Beröa dat Wort GOttes vun Paulus verkündigt war, keemen se un regten dar ok dat Volk up.

14. Awer dar schickten de Bröder Paulus alsbald weg, dat he bet an dat Meer gung; Silas awer un Timotheus bleven dar. Kap. 16, 1.

15. De awer Paulus begleiten dä’n, brochten em bet na Athen. Un as se Order kregen an Silas un Timotheus, dat se ok bald to em kamen schulln, trocken se hen.

16. As awer Paulus to Athen up ehr töven dä, war he in sin Geist gewaldig daröver upbröcht, dat he sehn dä, dat de Stadt so ganz afgöttisch weer. 1. Thess. 3, 1.

17. Un he redete to de Juden un to de Gottesfürchtigen in de Schol, ok up den Markt, alle Dage to de, so sik hento funnen.

18. Etliche awer vun de Gelehrten de Epikurer un Stoiker heeten dä’n, streden sik mit em. Un etliche sproken: Wat will düsse Saatkrai seggen? Etliche awer: Dat lett ja, as wull he nie Götter verkündigen. Dat mak, dat he ehr dat Evangelium vun JEsu un vun de Uperstahung verkündigt har. 1. Cor. 4, 12.

19. Se neemen em awer un föhrten em up den Richtplatz un sproken: Könnt wi ok erfahren, wat dat för en nie Lehr is, de du lehrn deihst?

20. Denn du bringst wat Nies vör unse Ohren, so wulln wi gern weten, wat dat wesen deiht.

21. De Athener awer alle, ok de Utlänners un Gäste, dachten an nicks anners, as wat nies to seggen oder to hören.

22. Paulus awer stunn midden up den Richtplatz un sprok: Ji Männer vun Athen: ik seh, dat ji in alle Stücken sehr gottsfürchtig wesen doht.

23. Denn ik bün hier dörchgahn un hef sehn jug Gottesdeenste un funn eenen Altar, up den weer schreben: »För den unbekannten GOtt!« Nu verkündige ik jug densülvigen, den ji ahn dat to weten, Gottesdeenst doht.

24. GOtt, de de Welt makt hett, un alles wat darin is, dewiel He en HErr is vun den Himmel un de Eer, wahnt nich in Tempel de mit de Hann makt sünd. Kap. 7, 48.

25. He ward ok nich mit Minschenhann plegt, as ob He jemand nödig har, dar He sülvst jedermann Leven un Athem un alles geven deiht. Ps. 50, 8.

26. Un He hett makt, dat vun een Blot alle Minschengeschlechter sünd, de up den ganzen Eerdboden wahnen doht un hett en Maal sett, as He dat tovör utsehn hett, wo lang un breet se wahnen schulln. 5. Mos. 32, 8.

27. Dat se den HErrn söken schulln, ob se Em doch föhlen un finnen mögen. Un twar is He nich wiet vun Jedereen mank uns. Jes. 55, 6.

28. Denn in Em levt, webt un sünd wi, as ok etliche Dichters bi jug seggt hebbt: Wi sünd vun Sin Geschlecht.

29. So wi denn nu vun göttlich Geschlecht sünd, schülln wi nich meenen, de GOttheit si gliek de goldenen, sülvernen oder steenernen Biller, dörch minschliche Gedanken makt. Jes. 46, 5.

30. Un GOtt hett twar de Tied vun de Unwissenheit bether översehn, nu awer gebütt He alle Minschen an alle Enden Buße to dohn. Kap. 14, 16. Luk. 24, 47.

31. Darum, dat He en Dag sett hett up den He richten will den Eerdkreis mit Gerechtigkeit dörch enen Mann, in den He dat beslaten hett un Jedereen vörhollt den Gloven, indem He Em hett vun de Doden uperweckt. Röm. 14, 10. Apost. 3, 15.

32. As se hören dä’n de Uperstahung vun de Doden, do harn weke ehren Spott, weke awer sproken: Wi wöllt di darvun en anner Mal wieder hören. 1. Cor. 1, 23.

33. Also gung Paulus vun ehr.

34. Weke Männer awer hungen em an un warn glövig, mank düsse weer Dionysius, een ut den Rat, un en Fru, mit Namen Damaris, un etliche annere mit ehr.

Dat 18. Kapitel.

1. Darna gung Paulus vun Athen un keem na Korinth.

2. Un funn dar en Juden, mit Namen Aquila, de Geburt na ut Pontos, de körtlich ut Welschland kamen weer, samt siene Fru, Priscilla (darum, wiel de Kaiser Claudius gebaden har, dat alle Juden ut Rom gahn schulln). Röm. 16, 3.

3. Na densülvigen gung he rin, un dewiel he datsülvige Handwark har, bleev he bi ehr un arbeidte. Se weeren awer vun Handwark Teppichmakers. 1. Cor. 4, 12.

4. Un he lehrde in de Schol up alle Sabbate un överred beide, Juden un Griechen.

5. As awer Silas un Timotheus ut Macedonien kamen dä’n, drängte Paulus de GEist, de Juden to betügen, dat JEsus de Christ is. Kap. 17, 14. 15.

6. As se awer wedderstreven un lästern dä’n, schürr he sien Kleder ut un sprok to ehr: Jug Blot si över jug’n Kopp, ik gah nun nu af an blot to de Heiden. Kap. 13, 51. Matth. 10, 14.

7. Un mak sik vun dar un keem in Enen sin Hus, de Just heeten dä un gottesfürchtig weer un den sin Hus dicht bi de Schol weer.

8. Crispus awer, de Böverste vun de Schol glovte an den HErrn mit sin ganzes Hus; un veele Korinther, de anhören dä’n, warn glövig un leeten sik döpen.

9. De HErr sprok awer dörch en Gesicht in de Nacht to Paulus: Wes’ nich bang, sonnern red un si nich still! 1. Cor. 2, 3.

10. Denn Ik bün mit di, un nüms schall sik unnerstahn, di Schaden to dohn, denn Ik hef en grotes Volk in düsse Stadt. Jes. 41, 10. Jer. 1, 18. Hohel. 2, 23. Joh. 10, 16.

11. He blev dar en Jahr un söß Monat un lehrte se dat Wort GOttes.

12. As awer Gallion Landvogt weer in Achaja, makten de Juden eendrächdiglich Uprohr gegen Paulus un föhrten em vör den Richtstohl.

13. Un sproken: Düsse överredt de Lüd, GOtt to deenen gegen dat Gesetz.

14. As awer Paulus den Mund updohn wull, sprok Gallion to de Juden: Wenn dat sik um en Verbreken oder um en Frevel handeln dä, so war ik jug billig anhörn. Kap. 25, 11.

15. Dewiel dat awer en Frag is vun de Lehr, un vun dat Wort un vun dat Gesetz mank jug, so seht ji sülvst to, ik gedenk nich Richter daröver to sin. Matth. 27, 24. Joh. 18, 31.

16. Un dreev se vun den Richtstohl.

17. Do greepen all de Griechen Sosthenes, den Böversten vun de Schol, un schlogen em vör den Richtstohl un Gallion neem sik dat nich an. 1. Cor. 1, 1.

18. Paulus awer bleev noch lang dar, darna mak he sinen Afscheed mit de Bröder un wull na Syrien schepen un mit em Priscilla un Aquila un he beschor sin Kopp to Kenchrea, denn he har en Gelövnis. Kap. 21, 4. 4. Mos. 6, 9. 18.

19. Un keem dal na Ephesus un leet se dar. He awer gung in de Schol un sprok mit de Juden.

20. Se bäden em awer, dat he noch längere Tied bi ehr bliven dä. Un he wull dat nich;

21. Sonnern neem Afscheed vun ehr un sprok: Ik mutt up jeden Fall dat kamende Fest to Jerusalem fieren, will’t GOtt, so will ik wedder to jug kamen. Un fohr weg vun Ephesus. 1. Cor. 4, 19. Ebr. 6, 3. Jak. 4, 15.

22. Un keem na Cäsarea un gung rup un gröte de Gemeen un trock dal na Antiochien.

23. Un blev dar enige Tied un reiste wieder un dörchwandelte na enanner dat galatische Land, un Phrygien un stärkte alle Jünger.

24. Dar keem awer na Ephesus en Jud mit Namen Apollo, vun Geburt vun Alexandria, en beredte Mann un mächtig in de Schrift.

25. Düsse weer ünnerwiest in den HErrn Sin Weg un ivrig im GEist, sprok brünstig un he lehrte mit Fliet vun den HErrn un wuß blot vun Johannes sin Döp.

26. Düsse fung an frie to predigen in de Schol. Do em awer Aquila un Priscilla hören dä’n, neemen se em to sik un läden em GOtt Sinen Weg noch gründlicher ut.

27. As he awer in Achaja reisen wull, schreven se de Bröder un vermahnten de Jünger, dat se em upnehmen schulln. Un as he dar ankamen weer, holp he veele vun de, de glövig worden weern dörch de Gnad.

28. Denn he överwunn de Juden beständig un bewieste dütlich dörch de Schrift, dat JEsus de Christ weer. Kap. 9, 22.

Dat 19. Kapitel.

1. Dat gescheeg awer, do Apollo to Korinth weer, dat Paulus dörchwandeln dä de bövere Landschaften un na Ephesus keem un enige Jünger funn. Kap. 18, 19. 21.

2. To de sprok he: Hebbt ji den heiligen GEist kregen, as ji glövig worden sünd? Se sproken to em: Wi hebbt noch nümmer hört, ob en heilige GEist dar is.

3. Un he sprok to ehr: Warup sünd ji denn döfft? Se sproken: Up Johannes sin Döp.

4. Paulus awer sprok: Johannes hett döfft mit de Döp vun de Buße un sä dat Volk, dat se glöven schulln an Den, de na em kamen schull, dat is, an JEsum, dat He Christus sin deiht. Matth. 3, 11.

5. As se dat hören, leeten se sik döpen up den HErrn JEsum Sinen Namen.

6. Un as Paulus de Hann up se leggen dä, keem de heilige GEist up se un se redten mit Tungen un prophezeiten. Kap. 1, 5. 6, 6. Kap. 8, 17. 2, 4. 10, 44. 11, 15.

7. Un alle düsse Männer weeren bi twölf.

8. He gung awer in de Schol un predigte frie dree Monate lang, lehrte se vun dat Riek GOttes un söch se to övertügen.

9. As awer etliche verstockt weeren un nich gloven un övel reden dä’n vun den Weg vör dat Volk, gung he vun ehr un sonner de Jünger af un sprok däglich in de Schol vun en Mann, de Tyrannus heet. 2. Tim. 1, 15.

10. Dat gescheeg awer twee Jahr lang, also dat alle, de in Asien wahnen dän, dat Wort vun den HErrn JEsus hörten, beide Juden un Griechen.

11. Un GOtt wirkte nich lütte Daten dörch Paulus sine Hann.

12. Also dat se ok vun sin Hut de Sweetdöker un Bostdöker över de Kranken hollen dän un de Süken vun ehr weeken un de bösen Geister vun ehr rut fahren dä’n.

13. Dar unnerstunnen sik awer etliche vun de rumlopenden Juden, de dar Beschwörer weeren, den HErrn JEsus Sinen Namen to nehmen över de, weke böse Geister harn un sproken: Wi beschwören jug bi JEsus, den Paulus predigen deiht.

14. Dat weeren awer söben Söhns vun en Juden Skeva, den Hohenprester, de dat dä’n.

15. Awer de böse Geist antworde un sprok: JEsus kenn ik wol un weke Paulus weet ik wol, wokeen sünd ji awer?

16. Un de Minsch, in den de böse Geist weer, sprung up se un war se över un schmeet se unner sik, so dat se nakt un verwundet ut datsülvige Hus wegleepen.

17. Dat war awer alle kund de to Ephesus wahnen dä’n, beide, Juden un Griechen, un en Furcht full up se alle un den HErrn JEsus Sin Nam war hoch lavet.

18. Dar keemen ok veele vun de, weke glövig worden weeren un bekennten un verkünnigten, wat se utrichtet harn.

19. Veele awer, de averglövige Saken dreven harn, bröchten de Böker tosamen un verbrennten se apenbar, un överrekten wat se werth weern un funnen föftig dusend Groschen Werth.

20. Also mächtig wuß den HErrn Sin Wort un neem överhand. Kap. 6, 7. 12, 24.

21. Dar dat uprichtet weer, neem sik Paulus in sin GEist vör, dörch Macedonien un Achaja to reisen un na Jerusalem to wannern un sprok: Naher, wenn ik dar west bün, mutt ik ok Rom sehn.

22. Un schick twee, de em deenen dä’n, Timotheus un Erastus, na Macedonien. Awer he vertrock sik ene Wiel in Asien.

23. Um desülvige Tied fung awer keene klene Bewegung över düssen Weg an. 2. Cor. 1, 8.

24. Denn Eener, mit Namen Demetrius, en Goldschmidt, de mak de Diana sülverne Tempel un gev de Handwarkers keenen lütten Verdeenst.

25. Desülvigen reep he tosamen un de annere Arbeiters vun datsülvige Handwark un sprok: Leeve Männer, ji weet, dat wi groten Verdeenst vun düssen Handel hebbt.

26. Un ji seht un hört, dat nich alleen in Ephesus, sonnern ok bina in ganz Asien, düsse Paulus veel Volk afwennig makt un överredt un sprickt: Dat sünd keen Götter, de vun Hann makt sünd.

27. Awer dar is nich alleen Gefahr vörhanden, dat unse Handel litt, sonnern ok de grote Göttin Diana ehr Tempel ward vör nicks hollen, un ehre Majestät ward darto unnergahn, weke doch ganz Asien un de Weltkreis Gottesdeenst erwiesen deiht.

28. As se dat hören dä’n, warn se vull Wut, schreegen un sproken: Grot is de Epheser ehr Diana!

29. Un de ganze Stadt war vull Larm. Se störmten awer eenmödiglich na dat Theater un kreegen Gajus un Aristarichus, Paulus sine Gesellen, to faten. 2. Cor. 1, 8.

30. As awer Paulus wull mank dat Volk gahn, leeten de Jünger dat nich to.

31. Ok etliche vun de Böversten in Asien, de Paulus sin goden Fründe weeren, schickten to em un vermahnten em, dat he nich in dat Theater gahn schull.

32. Etliche schreegen düt, etliche wat anners un weer de Gemeen wirr un de meiste Deel wuß nich, worum se tosamen kamen weeren.

33. Etliche awer mank düt Volk trocken Alexander rut, as de Juden em rut stöten dä’n. Alexander awer wink mit de Hand un wull sik vör dat Volk verantworden. Kap. 12, 17. 13, 16. 21, 40.

34. As se awer gewahr warn, dat he en Jude weer, fungen se an mit een Stimm to schrien un schreegen bi twee Stunnen: Grot is de Epheser ehr Diana!

35. As awer de Kanzler dat Volk still makt har, sprok he: Ji Männer vun Ephesus, wokeen is de Minsch, de nich weeten deiht, dat de Stadt Ephesus en Plegerin vun de grote Göttin Diana un dat himmlische Bild is?

36. Wiel düt nu unbestreden is, so schüllt ji jo still wesen, un nicks unbedächdich dohn.

37. Ji hebbt düsse Minschen her brocht, de keen Tempelrövers noch Lästerer vun jug Göttin sünd.

38. Hett awer Demetrius gegen Jemand en Anklag, so hol man Gericht un dar sünd Landvagts, lat se sik enanner verklagen.

39. Wüllt ji awer wat anners verhandeln, so kann man dat utrichten in en ordentliche Gemeen.

40. Denn wi staht in de Gefahr, dat wi wegen düsse hütige Dag wegen Uprohr verklagt warrn un doch is keen Orsak vörhanden, womit wi uns gegen düssen Uprohr entschuldigen künnt. Un as he dat seggt har, leet he de Gemeen gahn.

Dat 20. Kapitel.

1. As nu de Uprohr uphört har, reep Paulus de Jünger to sik un segnete se un gung ut de Stadt, to reisen na Macedonien. 1. Tim. 1, 3.

2. Un as he desülvigen Länner dörchtrock un se vermahnt har mit veele Worde, keem he na Griechenland un bleev dar dree Monat.

3. As awer de Juden em nahstellen dä’n, as he na Syrien fahren wull, beschlot he, wedder umtokehren dörch Macedonien.

4. Dar trocken awer mit em bet in Asien Sopater vun Beröa, vun Thessalonich awer Aristarchus un Sekundas un Gajus vun Derbe, un Timotheus, ut Asien awer Tychicus un Trophimus. Kap. 17, 10. 19, 29.

5. Düsse gungen vörut un tövten up uns in Troas. Kap. 16, 8.

6. Awer wi schepten na de Osterdage vun Philippi bet na den föften Dag un keemen to ehr na Troas un harn uns’ Wesen dar söben Dage.

7. Up en Söndag awer, as wi tosamen kamen weern, dat Brod to breken, sprok Paulus mit ehr, dar he den annern Dag utreisen wull un bleev bi to reden bet to Mitternacht.

8. Un dar weeren veele Fackeln up den Söller, wo se versammelt weeren.

9. Dar seet awer en Jüngling, mit Namen Eutychus, in dat ene Finster un full in en depen Slap, dewiel Paulus so lang reden dä un war vun den Slap unnerkregen un full hendal vun dat drüdde Stockwark un war dod uphaben.

10. Paulus awer gung hendal un full up em, fat em um un sprok: Makt keen Larm, denn sin Seel is in em. 1. Kön. 17, 21.

11. Dar gung he rup un brok dat Brod un eet wat un sprok veel mit ehr, bet de Dag anbreken dä un also trock he ut.

12. Se bröchten awer den Jüngling lebendig un warn nich wenig tröstet.

13. Wi awer trocken vöran up dat Schip un föhrten na Assos un wullen dar Paulus to uns nehmen, denn he har dat so befahlen un he wull to Fot gahn.

14. As he nu to uns keem to Assos, neemen wi em to uns un keemen na Mitylene.

15. Un vun dar schepten wi un keemen den annern Dag hen na Chios, un den folgenden Dag heeln wi up Samos un bleeven in Trogyllion un den annern Dag keemen wi na Miletus.

16. Denn Paulus har beslaten, vör Ephesus över to schepen, dat he nich muß in Asien sin Tied tobringen, denn he ielte, up den Pingstdag in Jerusalem to sin, so em dat möglich weer. Kap. 18, 21.

17. Awer vun Milet schick he na Ephesus un leet förrern de Öllsten vun de Gemeen.

18. As awer de to em keemen, sprok he to ehr: Ji weet vun den eersten Dag an, as ik bün in Asien kamen, dat ik alle Tied bi jug west bün.

19. Un hef den HErrn deent mit alle Demot un mit veele Thranen un Anfechtungen, de mi sünd wedderfahren vun de Juden, de mi nastellen dä’n.

20. Wo ik nicks versühmt hef, dat dar nützlich is, dat ik jug nich verkündigt hef un jug lehrt apenbar un eenzeln;

21. Un hef betügt beide, de Juden un Griechen, de Buße to GOtt un den Gloven an unsern HErrn JEsum Christum. Mark. 1, 15.

22. Un nu seht, ik bün in den GEist bunnen, fahr hen na Jerusalem, weet nich, wat mi dar tostöten ward,

23. Uter, dat de heilige GEist in alle Städe betügt un sprickt: Bande un Bedrövnis töven dar up mi. Kap. 9, 16. 21, 4-11.

24. Awer ik kehr mi dar nich an, ik holl min Leven ok nich sülvst för düer, up dat ik vullbringen doh minen Loop mit Freuden un dat Amt, dat ik kregen hef vun den HErrn JEsum, to betügen dat Evangelium vun GOtt Sin Gnad! Kap. 21, 13.

25. Un nu seht mal, ik weet, dat ji min Angesicht nich mehr sehn ward alle de, dörch weke ik trocken bün un predigt hef dat Riek GOttes.

26. Darum betüge ik jug an düssen hütigen Dag, dat ik rein bün vun jug Blot.

27. Denn ik hef jug nicks vörenthollen, dat ik jug nich verkündigt hef GOtt Sinen Rat.

28. So hebbt nu Acht up jug sülvst un up dat ganze Heer, över weke jug de heilige GEist sett hett to Bischofs, to weiden GOtt Sine Gemeen, weke He dörch Sin egen Blod erworben hett.

29. Denn dat weet ik, dat na min Afscheed ward greuliche Wülvs mank jug indringen, de de Heer nich verschonen warrn.

30. Ok mank jug sülvst ward upstahn Männer, de dar verkehrte Lehren reden ward, de Jünger an sik to trecken.

31. Darum sied wacker un denkt daran, dat ik nich aflaten hef dree Jahr, Dag un Nacht jeden een mit Thranen to vermahnen. Ebr. 13, 17.

32. Un nu, leeve Bröder, ik befehl jug GOtt un dat Wort vun Sine Gnad, de dar mächtig is, jug to erbuen un to geven dat Arvdeel mank alle, de dar hilligt ward.

33. Ik hef vun jug keen Sülver noch Gold, noch Kleeder begehrt.

34. Denn ji weet sülvst, dat düsse Hann mi to min un min Gehülfen ehre Notdurft deent hebbt.

35. Ik hef jug dörch dat alles wiest, dat man so arbeiden mutt un de Schwachen upnehmen un denken an den HErrn JEsu Sin Wort, dat He seggt hett: Geven is seliger as nehmen!

36. Un as he dat seggt har, kneete he dal un bä mit se alle.

37. Veele mank ehr fungen awer an to weenen un fullen Paulus um den Hals un küsten em,

38. Am allermeisten bedrövt över dat Wort, dat he sä, se warn sin Gesicht nich mehr sehn, un begleiten em in dat Schip.

Dat 21. Kapitel.

1. As dat nu gescheeg, dat wi, as wi Afscheed nahmen harn, afsegeln dä’n, keemen wi graden Loops na Kos, un den folgenden Dag na Rhodus un vun dar na Patara.

2. Un as wi en Schip funnen, dat na Phönicien fahren dä, treden wi darin un fahren hen.

3. As wi awer Cypern to sehn kregen, leeten wi se to’r linken Hand un schepten in Syrien un keemen an to Tyrus, denn dar schull dat Schip de Waar utladen.

4. Un as wi Jünger funnen, bleeven wi dar söben Dage. De sän Paulus dörch den GEist, he schull nich rup na Jerusalem trecken. Kap. 11, 12. 20, 23.

5. Un dat gescheeg, as wi de Dag’ tobrocht harn, trocken wi ut un reisten wieder. Un se alle begleiteten uns mit Fruens un Kinner bet rut vör de Stadt un fullen up ehr Knee an dat Öwer un bäden.

6. Un as wi eenanner segnen dä’n, treden wi in dat Schip, se awer kehrten sik wedder um na de ehrigen.

7. Wi awer vullbrochen de Schipfahrt vun Tyrus un keemen na Ptolemais un gröten de Bröder un bleeven enen Dag bi ehr.

8. Den annern Dag trocken wi ut, de wi mit Paulus weeren un keemen na Cäsarien un gungen in Philippus, den Evangelisten, sin Hus, de een vun de söben weer, un bleeven bi em.

9. Desülvige har veer Döchder, de weeren Jungfruens un wahrseggten. Kap. 2, 17. Joel. 3, 1.

10. Un as wi mehrere Dage dar bleeven, keem vun Judäa hendal en Prophet, mit Namen Agabus, un keem to uns. Kap. 11, 28.

11. De neem Paulus sin Görtel un bunn sin Hann un Föt un sprok: Dat seggt de heilige GEist: Den Mann, den de Görtel tohört, ward de Juden also binnen in Jerusalem un överantworden in de Heiden ehre Hann. Kap. 20, 23.

12. As wi awer dat hören dä’n, bän wi un de vun densülvigen Ort weeren, em, dat he nich rup na Jerusalem trecken schull. Matth. 16, 22.

13. Paulus awer antworde: Wat makt ji, dat ji weent un mi dat Hart breken doht? Denn ik bün bereit, nich alleen mi binnen to laten, sonnern ok to starven in Jerusalem, um den HErrn JEsu Sinen Namens willen. Röm. 8, 36.

14. As he sik awer nich överreden leet, schweegen wi still un sän: Den HErrn Sin Will gescheh!

15. Un na desülvigen Dage rüsteten wi uns un trocken rup na Jerusalem.

16. Dar keemen awer mit uns etliche Jünger vun Cäsarea un föhrten uns to Eenen, mit Namen Mnason, ut Cypern, de en ole Jünger weer, bi den wi harbargen schullen.

17. As wi nu na Jerusalem kamen dä’n, neemen uns de Bröder geern up.

18. Den annern Dag awer gung Paulus mit uns in to Jakobus, un de Öllsten keemen dar alle hen.

19. Un as he se grötet har, vertell he eenen na den annern wat GOtt dahn har mank de Heiden dörch sinen Deenst. Luk. 10, 17. Apost. 20, 24.

20. As se awer dat hören dä’n, lavten se den HErrn un sproken to em: Broder, du sühst, wo veel dusend Juden dar sünd, de glövig worden sünd, un sünd alle Iwerers över dat Gesetz.

21. Se hebbt ehr awer vertellt gegen di, dat du alle Juden lehren deihst, de mank de Heiden sünd, vun Moses aftofallen, un dat du seggen deihst, se schüllt ehre Kinner nich beschnieden, ok nich na desülvige Wiese leven.

22. Wat is denn nu to dohn? De Gemeen mutt allerdings tosamen kamen, denn dat ward vör se kamen, dat du kamen büst.

23. So doh nu dat, wat wi di seggt.

24. Wi hebbt veer Männer, de hebbt en Gelöbnis up sik. Desülvigen nimm to di un lat di rein maken mit ehr un dräg de Kosten för se, dat se ehre Kopp kahl scheeren un alle hören doht, dat dat nicks is dat se gegen di hört hebbt, sonnern dat du ok in dat Gesetz wanneln un dat holen deihst.

25. Denn an de Glövigen mank de Heiden hebbt wi schreben un beslaten, dat se nicks darvun holen schullen, sonnern sik alle in Acht nehmen vör dat Götzenopfer, vör dat Blot, vör dat Erstickte un vör Horerie.

26. Do neem Paulus de Männer to sik un leet sik den annern Dag mitsamt ehr rein maken un gung in den Tempel un leet sik sehn, wo he utholen dä de Dage vun de Reinigung bet dat vör jeden een vun ehr dat Opfer opfert war.

27. As awer de söben Dage schulln vull warrn, sehn em de Juden ut Asien in den Tempel un bröchten dat ganze Volk in Uprohr, län de Hann an em un schreegen:

28. Ji Männer vun Israel, helpt! Düt is de Minsch, de alle Minschen an alle Enden lehren deiht gegen düt Volk, gegen dat Gesetz un gegen düsse Stell; ok darto hett he de Griechen in den Tempel föhrt un düsse heilige Stell gemeen makt.

29. Denn se harn mit em in de Stadt Trophimus, den Epheser sehn, vun den meenten se, Paulus har em in den Tempel föhrt.

30. Un de ganze Stadt keem in Uprohr un dat Volk leep tosamen. Se greepen awer Paulus un trocken em ut den Tempel rut un alsobald warn de Döhren toslaten.

31. As se em awer dod maken wullen, keem dat Geschrie rup vör den böversten Hauptmann vun de Schaar, dat dat ganze Jerusalem in Uprohr weer.

32. De neem up de Stell de Kriegsknechts un Hauptlüd to sik un leep mank se. As se awer den Hauptmann un de Kriegsknechts sehn dä’n, hörten se up, Paulus to slagen.

33. As awer de Hauptmann neeg an se ran keem, neem he em an un leet em binnen mit twee Keden, un frog, wokeen he weer un wat he dahn har?

34. Awer de een in dat Volk reep düt, de anner dat. Dar he awer nicks Gewisses erfahren kunn vör den Spektakel, leet he em in dat Lager föhren.

35. Un as he an de Treppen keem, mussen em de Kriegsknechts dregen vör de Gewalt vun dat Volk.

36. Denn veel Volk folgte em na un schreeg: Weg mit em!

37. As awer Paulus nu na dat Lager rin föhrt war, sprok he to den Hauptmann: Dörf ik mit di reden? De awer sprok: Kannst du Griechisch?

38. Büst du nich de Egypter, de vör düsse Dag’ en Uprohr makt hett un föhrtest in de Wüstenie rut veer dusend Meuchelmörders?

39. Paulus awer sprok: Ik bün en jüdische Mann vun Tarsen, en Börger vun en namhafte Stadt in Cilicien; ik bä di, gif mi Verlöv, to reden to dat Volk.

40. As he em dat verlöven dä, trä Paulus up de Treppen un wink dat Volk mit de Hand. Do nu en grote Stille war, red he to ehr up Ebräisch un sprok: Kap. 12, 17. 13, 16. 19, 33.

Dat 22. Kapitel.

1. Ji Männer, leeven Bröder, un Vaders, hört min Verantwordung an jug.

2. As se awer hörn dä’n, dat he up Ebräisch to ehr sprok, warn se noch stiller. Un he sprok:

3. Ik bün en jüdische Mann, geborn in Tarsen up Cilicien un uptrocken in düsse Stadt, to Gamaliel sin Föt, gelehrt mit allen Fliet in dat väderliche Gesetz un weer en Iwerer um GOtt, gliek wi ji alle sünd hütigen Dags.

4. Un hef düssen Weg verfolgt bet an den Dod. Ik bunn se un överantworde se in dat Gefängnis, beide, Mannslüd un Fruens;

5. As mi ok de Hoheprester un de ganze Hupen vun de Öllsten Tügnis geven deiht, vun weke ik Brev kreeg an de Bröder un reiste na Damaskus, up dat ik, de dar weeren, gebunnen föhrte na Jerusalem dat se pienigt warn. Kap. 9, 2. 26, 12.

6. Dat gescheeg awer, as ik hentrecken dä un dicht bi Damaskus keem, um de Middagstied, umfung mi mit een Mal en grot Licht vun den Himmel. Kap. 9, 3. 17. 26, 12. 1. Cor. 15, 8.

7. Un ik full dal up de Eer un hör en Stimm, de sprok to mi: Saul, Saul, wat verfolgst du mi? Kap. 9, 4. 26, 14. 15.

8. Ik antworde awer: HErr, wokeen büst Du? Un He sprok to mi: Ik bün JEsus vun Nazareth, den du verfolgen deihst.

9. De awer mit mi weern, seegen dat Licht un warn bang; de Stimm awer vun den, de mit mi reden dä, hörten se nich. Kap. 9, 7.

10. Ik sprok awer: HErr, wat schall ik dohn? De HErr awer sprok to mi: Stah up un gah na Damaskus, dar ward man di seggen vun alles, dat di to dohn verordnet is. Kap. 9, 6.

11. As ik awer vör Klarheit vun dat Licht nich sehn kunn, war ik an de Hand föhrt vun de, de mit mi weeren un keem na Damaskus.

12. Dar weer awer en gottesfürchtige Mann na dat Gesetz, Ananias, de en got Gerücht har bi alle Juden, de dar wahnen dä’n.

13. De keem to mi un trä bi mi un sprok to mi: Saul, leeve Broder, seh up. Un ik seeg em an to desülvige Stunn.

14. He awer sprok: Unse Vaders ehr GOtt hett di verordnet, dat du Sinen Willen erkennen un den Gerechten sehn schast un de Stimm ut Sinen Mund hören. Kap. 9, 15.

15. Denn du warrst Sin Tüg’ sin to alle Minschen vun dat, wat du sehen un hört hest. Kap. 26, 16.

16. Un nu, wat tövst du noch? Stah up un lat di döpen un afwaschen dine Sünnen un rop an den HErrn Sinen Namen!

17. Dat gescheeg awer, as ik wedder na Jerusalem kamen un in den Tempel bäden dä, dat ik entrückt war un seeg Em.

18. Do sprok He to mi: Il un mak di flink ut Jerusalem rut, denn se ward dien Tügnis vun Mi nich upnehmen.

19. Un ik sprok: HErr, se weet sülvst, dat ik gefangen nehmen un schlagen dä de, de an Di glovten, in de Scholen hier un dar. Kap. 8, 3. 9, 2.

20. Un as Stephanus, Din Tüg’, sin Blot vergaten war, stunn ik ok darbi un har en Wolgefalln an sin Dod un verwahr de ehr Kleder, de em dod maken dä’n. Kap. 7, 57. 8, 1.

21. Un He sprok to mi: Gah hen, denn Ik will di wiet mank de Heiden schicken. Kap. 9, 15. 13, 2.

22. Se hörten em awer to bet up düt Wort un fungen an to schrien un sproken: Weg mit düssen vun de Eer, denn dat is nich billig, dat he leven schall. Kap. 21, 36.

23. As se awer schrien un ehr Kleder weg schmeeten un den Stoff in de Luft schmieten dä’n,

24. Leet em de Hauptmann in dat Lager föhrn un sä, dat man em utpietschen un verhörn schull, up dat he erfahren dä, um wat för en Orsak se so över em ropen dä’n.

25. As se em awer mit Reemen anbinnen dä’n, sprok Paulus to den Unnerhauptmann, de darbi stunn: Is dat ok recht bi jug, en römischen Minschen ahn Urdeel un Recht uttopietschen?

26. As dat de Unnerhauptmann hören dä, gung he to den Oberhauptmann un vertell em dat un sprok: Wat wullt Du maken? Düsse Minsch is Römisch.

27. Do keem de Oberhauptmann to em un sprok to em: Segg mi, büst du Römisch? He awer sprok: Ja!

28. Un de Oberhauptmann antworde: Ik hef mi düt Börgerrecht mit en grote Summ Geld verschafft. Paulus awer sprok: Ik awer bün ok Römisch geboren!

29. Do trän alsbald vun em weg de em utfragen schulln. Un de Oberhauptmann war bang, as he hören dä, dat he römisch weer un he em bunnen har.

30. Den annern Dag wull he gewiß erfahren, warum he verklagt war vun de Juden un löste em vun de Banden un leet de Hohenpresters un ehren ganzen Rat kamen un föhrte Paulus rut un stellte em mank se.

Dat 23. Kapitel.

1. Paulus awer seeg den Rat an un sprok: Ji Männer, leeven Bröder, ik hef mit en ganz gut Geweten wandelt vör GOtt bet up düssen Dag. Kap. 24, 16.

2. De Hoheprester Ananias awer befohl de, de um em stahn dä’n, dat se em up den Mund schlogen.

3. Do sprok Paulus to em: GOtt ward di slagen, du gekalkte Wand, du sittst dar un richst mi na dat Gesetz un heetst mi slagen gegen dat Gesetz.

4. De awer umher stahn dä’n, sproken: Schellst du GOtt Sin Hoheprester?

5. Un Paulus sprok: Leeven Bröder, ik wuß nich, dat he de Hoheprester is. Denn dar steiht schreben: Den Böversten vun din Volk schast du nich fluchen! 2. Mos. 22, 28. 2. Pet. 2, 10. Jud. v. 8.

6. As awer Paulus erfahren dä, dat een Deel Sadducäer weer un de anner Deel Pharisäer, reep he rin in den Rat: Ji Männer, leeven Bröder, ik bün en Pharisäer un Söhn vun enen Pharisäer. Ik warr anklagt wegen de Hoffnung un de Uperstahung vun de Doden willen. Kap. 26, 5.

7. As he awer dat sä, war en Uprohr mank de Pharisäer un Sadducäer un de Hupen deelte sik.

8. Denn de Sadducäer seggt, dar is keen Uperstahung, noch Engel, noch GEist; de Pharisäer awer bekennen beiderlei. Matth. 22, 23.

9. Do war awer en grot Geschrig. Un de Schriftgelehrten, soveel vun ehr Pharisäer weeren, stunnen up, streden un sproken: Wi finnen nicks Böses an düssen Minschen; hett awer en GEist oder en Engel mit em redt, so könnt wi mit GOtt nich strieden. Kap. 25, 25. 5, 39.

10. As awer de Uprohr grot war, war de böverste Hauptmann bang, se muchen Paulus terrieten; un leet dat Kriegsvolk dal gahn un em vun ehr rieten un in dat Lager föhren.

11. Den annern Dag awer in de Nacht stunn de HErr bi em un sprok: Hef goden Moth, denn gliekerwies as du vun Mi in Jerusalem tügt hest, so must du ok in Rom tügen. Kap. 18, 9.

12. As dat awer Dag war, dä’n sik etliche Juden tosamen un verbunden sik, weder to eten noch to drinken bet dat se Paulus dod makt harn.

13. Se weern awer mehr as veertig, de düssen Bund maken dä’n.

14. De trän to de Hohenpresters un Öllsten un sproken: Wi hebbt uns verbindlich makt, nicks antobieten, bet wi Paulus dod makt hebbt.

15. So doht nu den Oberhauptmann un den Rat kund, dat he em morgen to jug föhren deiht, as wullt ju em en beten verhörn; wi awer sünd bereit, em dod to maken, ehr denn he vör jug kamen deiht.

16. As awer Paulus sin Schwestersöhn vun den Anschlag hör, keem he darhen un gung in dat Lager un verkündigte Paulus dat.

17. Paulus awer reep to sik een vun de Unnerhauptlüd un sprok: Düssen Jüngling bring hen na den Oberhauptmann, denn he hett em wat to seggen.

18. De neem em an un föhrte em to den Oberhauptmann un sprok: De gebundene Paulus reep mi to sik un bä mi, düssen Jüngling to di to bringen, de di wat to seggen hett.

19. Do neem em de Oberhauptmann bi de Hand un gung an en besonnern Ort un frog em: Wat is, dat du mi to seggen hest?

20. He awer sprok: De Juden sünd eens worden, di to bäden, dat du morgen Paulus vör den Rat bringen letst, as wulln se em en beten verhören.

21. Awer tru du ehr nich, denn dar hollen up em mehr as veertig Männer mank ehr, de hebbt sik verbunden, weder to eten noch to drinken, bet se Paulus dod makt un sünd nu bereit un tövt up din Bescheed.

22. Do leet de Oberhauptmann den Jüngling vun sik un gebod em, dat he nüms seggen dä, dat he em sülvst düt apenbart har.

23. Un he reep to sik twee Unnerhauptlüd un sprok: Makt twee hunnert Kriegsknechts fardig, dat se na Cäsarea trecken un söbentig Rieders un hunnert Schützen up de drüdde Stunn vun de Nacht.

24. Un kriegt de Peer torecht, dat se Paulus darup setten un bringen em säker na Felix, den Landpleger.

25. Un schrev enen Breef vun düssen Inholt:

26. »Claudius Lysias an den leeven Landpleger Felix, Freude tovör!

27. Düssen Mann harn de Juden grepen un wulln em dod makt hebben. Do keem ik mit dat Kriegsvolk dartwischen un rett em vun ehr un hör, dat he en Römer is. Kap. 21, 33. 22, 25.

28. As ik awer de Orsak erfahren wull, warum se em beschuldigen dä’n, föhrte ik em in ehren Rat.

29. Dar funn ik, dat he beschuldigt war vun de Fragen vun ehr Gesetz, awer keen Anklage verdeen Dod oder Gefängnis.

30. Un as vör mi keem, dat etliche Juden up em hollen dä’n, schick ik em vun de Stunn an to di un befohl de Klägers ok dat se för di seggen doht, wat se gegen em harn. Nu leev wol!«

31. De Kriegsknechts, as ehr befahlen weer, neemen Paulus un föhrten em bi de Nacht na Antipatris.

32. Den annern Dag awer leeten se de Bröders mit em trecken un kehrten wedder um na dat Lager.

33. As de na Cäsarea keemen, överantworden se den Breef an den Landpleger un stellten em Paulus ok vör.

34. As de Landpleger den Breef leest har, frog he, ut wat för en Land he weer? Un as he hörn dä, dat he ut Cilicien weer, sprok he:

35. Ik will di verhören, wenn dine Verklägers ok dar sünd. Un he leet em verwahren in Herodes sin Richthus.

Dat 24. Kapitel.

1. Na fief Dag trock hendal de Hoheprester Ananias, mit de Öllsten un mit den Redner Tertullus; de träden vör den Landpleger gegen Paulus up.

2. As he awer ropen war, fung Tertullus an to verklagen un sprok:

3. Dat wi in groten Freden leven doht unner di un veele redliche Daden düt Volk wedderfahren dörch dine Vörsichtigkeit, allerleevste Felix, dat neemt wi an allerwege un allenthalben mit alle Dankbarkeit. Kap. 23, 26.

4. Up dat ik di nich to lang uphollen doh, bä ik di, du wullst uns körtlich hörn na dine Sachtmödigkeit.

5. Wi hebbt düssen Mann funnen as en Pestilenz un de en Uplop mak wedder alle Juden up den ganzen Eerdboden un en Vörnehmster vun de Nazarener ehr Sekte. 1. Kön. 18, 17.

6. De ok versöcht hett, den Tempel to entweihn, weken wi ok grepen hebbt un wulln em richtet hebben na unse Gesetz.

7. Awer Lysias, de Hauptmann, keem dat tovör un föhrte em mit grote Gewalt ut unse Hann.

8. Un leet sin Verkläger to di kamen, vun weke du kannst, so du dat utforschen wullt, di na all dat erkundigen, um wat wi em verklagt.

9. De Juden stimmten ok darto bi un sproken, dat verhöll sik so.

10. Paulus awer, as de Landpleger em wink, dat he reden schull, antworde: Dewiel ik weet, dat du in düt Volk nu veele Jahr en Richter büst, will ik mit goden Moth mi verantworden.

11. Denn du kannst erfahren, dat dat nich mehr as twölf Dag’ sünd, dat ik bün rup na Jerusalem kamen, antobäden.

12. Ok hebbt se mi nich funnen in den Tempel mit jemand reden oder en Uprohr maken mank dat Volk, weder in de Scholen, noch in de Städte. Kap. 25, 8.

13. Se könnt mi ok nich överföhren um wat se mi verklagt.

14. Dat bekenn ik di awer, dat ik up düssen Weg, den se en Sekte heeten doht, also min Vaders GOtt deenen doh, dat ik alles glov, wat schreben steiht in dat Gesetz un de Propheten; v. 5.

15. Un hef de Hoffnung to GOtt, up weke ok se sülvst töven doht, nemlich dat tokünftig si de Uperstahung vun de Doden, beide, vun de Gerechten un de Ungerechten. Dan. 12, 2. Joh. 5, 28. 29.

16. In densülvigen awer öv ik mi, to hebben en unverletzt Geweten allenhalben, beides, gegen GOtt un de Minschen. Kap. 23, 1. Hiob. 27, 6. 1. Pet. 3, 16.

17. Awer na veele Jahr bün ik kamen un hef en Almosen un Opfer bröcht vör min Volk. Kap. 11, 29. 21, 26. Gal. 2, 10.

18. Darbi funnen se mi, dat ik mi reinigen leet in den Tempel, ohn allen Rumor un Uprohr. Kap. 21, 27.

19. Dat weern awer etliche Juden ut Asien, weke schulln hier sin vör di un mi verklagen, so se wat gegen mi harn.

20. Oder lat düsse sülvst seggen, ob se wat Unrechtes an mi funnen hebbt, dewiel dat ik hier stahn doh vör den Rat.

21. Ohn alleen um dat een Wort as ik mank ehr stunn un ropen dä: Över de Uperstahung vun de Doden war ik hüt vun jug verklagt. Kap. 23, 6. 26, 6. 28, 20.

22. As awer Felix dat hörn dä, höll he se hen, denn he wuß ganz wol vun düssen Weg un sprok: Wenn Lysias, de Hauptmann, dal kummt, so will ik jug Sak unnersöken.

23. He befohl awer den Unnerhauptmann, Paulus fast to holn un em in Ruh to laten un keenen vun de Sinigen to wehren, em to deenen, oder to em to kamen.

24. Na etliche Dag’ awer keem Felix mit sin Fru Drusilla, de en Jüdin weer, un förrer Paulus un hör em vun den Gloven an Christus.

25. As awer Paulus reden dä vun de Gerechtigkeit un vun de Küschheit un vun dat tokamende Gericht, verfehr Felix sik un antworde: Gah hen up düt Mal, wenn ik gelegene Tied hef, will ik di herropen laten.

26. He hoffte awer darbi, dat em vun Paulus schull Geld geven warn, dat he em los gev, darum leet he em ok oft förrern un besprok sik mit em.

27. As awer twee Jahr um weern, keem Portius Festus an Felix sin Stell. Felix awer wull de Juden en Woldat erwiesen un leet Paulus gefangen torüch. Kap. 25, 14. 25, 9.

Dat 25. Kapitel.

1. As nu Festus in dat Land kamen weer, trock he na dree Dag rup vun Cäsarea na Jerusalem.

2. Dar keemen vör em de Hohenprester un de Vörnehmsten vun de Juden un klagten gegen Paulus un versöchten em. Kap. 24, 1.

3. Un bän um en Gunst gegen Paulus, dat he em förrern leet na Jerusalem un stellten em na, dat se em unnerwegs umbrochten. Kap. 23, 15.

4. Do antworde Festus, Paulus ward jo bewahrt in Cäsarea, awer he ward na en korte Tied wedder darhen trecken.

5. Weke nu mank jug darto in Stann sünd, (sprok he) de lat mit dal trecken un den Mann verklagen, so wat an em is.

6. As he awer bi ehr mehr denn twee Dag west weer, trock he dal na Cäsarea un den annern Dag sett he sik up sinen Richtstohl un leet Paulus halen.

7. As de nu kamen dä, trän um em her de Juden, de vun Jerusalem dal kamen weern un brochten veele un sware Anklagen gegen Paulus vör, de se nich bewiesen kunnen;

8. Wiel he sik verantworde: Ik hef mi weder an de Juden ehr Gesetz, noch an den Tempel, noch an den Kaiser versündigt.

9. Festus awer wull de Juden en Gunst bewiesen un antworde Paulus un sprok: Wist du rup na Jerusalem un di dar över düt vör mi richten laten?

10. Paulus awer sprok: Ik stah vör den Kaiser sin Gericht, dar schall ik mi richten laten. De Juden hef ik keen Leed dahn, as du ok up dat beste weeten deihst.

11. Hef ik awer jemand Unrecht dahn un des Dodes weert handelt, so weiger ik mi nich to starven. Is dar awer nicks an dat, um wat se mi verklagt, so kann nüms mi ehr övergeven. Ik berop mi up den Kaiser.

12. Do besprok sik Festus mit den Rat un antworde: Up den Kaiser hest du di beropen, to den Kaiser schast du trecken.

13. Awer na etliche Dag’ keemen de König Agrippas un Bernice na Cäsarea, Festus to empfangen.

14. Un as se veele Dag’ dar west weern, lä Festus den König de Sak mit Paulus vör, un sprok: Hier is en Mann, den Felix gefangen torüch laten hett. Kap. 24, 27.

15. Um den sin willen de Hohenpresters un Öllsten vun de Juden vör mi kamen sünd, as ik to Jerusalem weer un bän dä’n, ik schull em richten laten. v. 1. 2.

16. Weke ik antworde: Dat is de Römer ehr Wies’ nich, dat en Minsch ton Dod övergeven ward, bevör de Verklagte sine Ankläger gegenwärtig hett un Gelegenheit kriegen deiht, sik gegen de Anklag to verantworden. 5. Mos. 17, 4.

17. As se awer hier tosamen kamen dä’n, mak ik keen Vertögerung un heel den annern Dag Gericht un leet den Mann vörbringen.

18. As awer de Verklägers vörträden, brochten se keene Beschuldigung gegen em vör de ik mi vermoden weer.

19. Se harn awer etliche Fragen gegen em vun ehren Averglowen un vun enen verstorbenen JEsus, vun den Paulus sä, dat he leven dä. Luk. 24, 23.

20. Dar ik awer nicks vun de Frag verstahn dä, sprok ik, ob he wull na Jerusalem reisen un dar sik daröver richten laten?

21. As awer Paulus sik beropen dä, dat he up den Kaiser sin Erkenntnis behollen war, leet ik em behollen, bet dat ik em na den Kaiser schicken kann.

22. Agrippa awer sprok to Festus: Ik much den Minschen ok gern hören. He awer sprok: Morgen schast du em hören!

23. Un den annern Dag, as Agrippa un Bernice keemen mit groten Stat un in dat Richthus gungen mit de Hauptlüd un de vörnehmsten Männer vun de Stadt, un as Festus dat befehlen dä, wör Paulus bröcht.

24. Un Festus sprok: Leeve König Agrippa un all ji Männer, de ji mit uns hier sünd, dar seht ji den, um weken mi de ganze Hupen vun de Juden angahn hett, sowol to Jerusalem as ok hier un schreegen, he schull nich länger leven. Kap. 22, 22.

25. Ik awer, as ik vernehmen dä, dat he nicks dahn har, wat den Dod werth weer un he ok sik sülvst up den Kaiser beropen dä, hef ik beslaten, em hentoschicken. Kap. 23, 9.

26. Nu awer hef ik nicks Gewisses vun em, dat ik den Herrn schreben kann. Darum hef ik em vorföhren laten vör jug, allermeist vör di, König Agrippa, up dat ik na geschehene Unnersökung wat hebben much, dat ik schreben kann.

27. Denn dat dünkt mi en ungeschickte Sak to sin, enen Gefangenen to schicken un keen Orsak gegen em uptowiesen hebben.

Dat 26. Kapitel.

1. Agrippa awer sprok to Paulus: Du hest Verlöv vör di to reden. Do verantworde sik Paulus un reck de Hand ut:

2. Dat is mi sehr leev, leeve König Agrippa, dat ik mi hüt vör di verantworden schall vör alles, wat ik vun de Juden beschuldigt war.

3. Allermeist wiel du weest alle Sitten un Fragen vun de Juden. Darum bä ik di, du wullst mi geduldig hörn.

4. Twar min Leven vun Jugend up, woans dat vun Anfang mank düt Volk to Jerusalem tobrocht is, weeten alle Juden wol,

5. De mi vörher kennt hebbt, wenn se dat wulln betügen. Denn ik bün en Pharisäer west, weke is de strengste Sekte vun unsern Gottesdeenst. Kap. 23, 6. Phil. 3, 5.

6. Un nu stah ik un warr verklagt wegen de Hoffnung up de Tosag, de geschehn is vun GOtt an unse Vaders. Kap. 13, 32. 28, 20. 1. Mos. 3, 15.

7. To weke hoffen de twölf Geschlechter vun de Unsern to kamen, indem se Dag un Nacht mit groten Fliet GOtt deenen doht. Wegen düsse Hoffnung warr ik, leeve König Agrippa, vun de Juden beschuldigt. Kap. 24, 15.

8. Warum ward dat för unglovlich vun jug holen, dat GOtt Dode uperweckt?

9. Twar ik meen ok bi mi sülvst, ik muß veel towedder dohn JEsus vun Nazareth Sinen Namen. Kap. 8, 3. 9, 1. 22, 4.

10. As ik denn ok to Jerusalem dahn hef, as ik veele Hillige in dat Stockhus sluten dä, nadem ik Macht vun de Hohenpresters darto kregen har. Un wenn se dod makt warn, hölp ik dat Ordeel spreken.

11. Un dörch alle Scholen pienig ik se oft un dwung se to lästern un weer över alle Maten dull up se, verfolgte se ok bet in de fremden Städe.

12. As ik nu intwischen na Damaskus reisen dä, utrüst mit Macht un Befehl vun de Hohenpresters, Kap. 9, 3.

13. Midden an helligen Dag, leeve König, seeg ik up den Weg, dat en Licht vun den Himmel, heller as de Glanz vun de Sünn, mi un de mit mi reisten, umlüchten dä.

14. As wi nu alle up de Eer dal fullen, hör ik en Stimm to mi reden, de sprok up Ebräisch: Saul, Saul, wat verfolgst du mi, dat ward di swar warn, gegen den Stöker achter ut to slagen.

15. Ik awer sprok: HErr, wer büst Du? He sprok: Ik bün JEsus, den du verfolgen deihst, awer stah up un trä up din Föt.

16. Denn darto bün Ik di erschienen, dat Ik di bestellen doh to enen Deener und Tügen vun dat, wat du sehn hest un dat Ik di noch will sehn laten.

17. Un will di redden vun dat Volk un vun de Heiden, mank weke Ik di nu schicken doh,

18. Uptodohn ehre Ogen, dat se sik bekehren doht vun de Düsternis to dat Licht un vun den Satan sin Gewalt to GOtt, to empfangen Vergebung vun de Sünnen un dat Arvdeel samt de, de hilligt warn dörch den Gloven an Mi. Jes. 35, 5. Eph. 1, 18. Apost. 20, 32. Eph. 1, 11. Kol. 1, 12.

19. Darum, leeve König Agrippa, weer ik gegen de himmlische Erschienung nich unglövig;

20. Sonnern verkündig toeerst de Lüd in Damaskus un Jerusalem un in alle Gegenden vun dat jüdische Land, ok de Heiden, dat se Buße dä’n un sik bekehrten to GOtt un dä’n rechtschaffene Warke dörch Buße. Kap. 9, 20.

21. Darum hebbt mi de Juden in den Tempel grepen un versöchten, mi dod to maken. Kap. 21, 30.

22. Awer dörch GOtt Sine Hülp is mi dat gelungen, un stah bet up düssen Dag un tüge, beide, de Lütten un de Groten un segg nicks as wat de Propheten un Moses seggt hebbt, dat geschehn schull. Luk. 24, 44.

23. Dat Christus schull lieden un de eerste sin ut de Uperstahung vun de Doden un verkündigen en Licht vör dat Volk un de Heiden. 1. Cor. 15, 20. Kol. 1, 18. Offenb. 1, 5.

24. As he awer all düt to sin Verantwordung seggen dä, sprok Festus mit lude Stimm: Paulus, du rasest, de grote Gelehrsamkeit makt di unsinnig.

25. He awer sprok: Min leeve Festus, ik rase nich, sonnern ik rede wahre un vernünftige Worde.

26. Denn de König, to den ik fröhlich reden doh, weet dat wol. Deen ik weet nicks vun dat, dat verborgen is, denn all dat is nich in enen Winkel geschehn.

27. Glovst du, König Agrippa, an de Propheten? Ik weet, dat du gloven deihst.

28. Agrippa awer sprok to Paulus: Dar fehlt nich veel an, dat du mi överreden deihst, dat ik en Christ warr.

29. Paulus awer sprok: Ik wünsch vör GOtt, dat fehl an veel oder wenig, dat nich alleen du, sonnern alle, de mi hüt hörn doht, so warn as ik bün, ohne düsse Keden.

30. Un as he dat seggt har, stunn de König up un de Landpleger un Bernice un de mit em dar sitten dä’n,

31. Un gungen bi Siet, redten mit enanner un sproken: Düsse Minsch hett nicks dahn, dat des Dodes oder de Keden weert is.

32. Agrippa awer sprok to Festus: Düsse Minsch har los geven warn kunnt, wenn he sik nich up den Kaiser beropen har. Kap. 25, 11.

Dat 27. Kapitel.

1. As dat awer beslaten weer, dat wi na Italien schepen schulln, övergeven se Paulus un etliche annere Gefangene den Unnerhauptmann vun de kaiserliche Schaar, mit Namen Julius. Kap. 25, 12.

2. As wi awer in en Schip ut Adramytium träden, up dat wi na Asien hen schepen schulln, föhrn wi vun dat Land; un dar weer mit uns Aristarchus ut Macedonien vun Thessalonich; Kap. 19, 29. 20, 4.

3. Un den annern Dag keemen wi an to Sidon. Un Julius heel sik fründlich gegen Paulus, verlav em to sine goden Frünn to gahn un sik to plegen. Kap. 24, 23. 28, 16.

4. Un vun dar fahren wi af un schepten unner Cypern hen, darum, dat uns de Wind entgegen weer.

5. Un schepten up dat Meer vör Cilicien un Pamphylien vörbi un keemen gen Myra in Lycien.

6. Un dar funn de Unnerhauptmann en Schip vun Alexandrien, dat na Italien schepen dä un brocht uns darup.

7. As wi awer langsam schepen dä’n un in veele Dag’ kum na Knidus keemen, (denn de Wind weer gegen uns) schepten wi unner Kreta hen, na de Stadt Salmone.

8. Un as wi dar kum vöröver, do keemen wi an en Stell, de Gutfurt heeten deiht, dat weer dicht bi de Stadt Lasea.

9. As nu veel Tied vergahn weer, un dat nu gefährlich weer to schepen, darum dat ok de Fasten all vörbi weern, vermahn se Paulus, 2. Cor. 11, 25. 26.

10. Un sprok to ehr: Leeve Männer, ik seh, dat de Schipfahrt mit Gefahr un groten Schaden vör sik gahn will, nich alleen vun de Last un dat Schip, sonnern ok för uns Leven.

11. Awer de Unnerhauptmann glovte den Schiper un den Stüermann mehr denn dat wat Paulus seggt har.

12. Un wiel de Haven ungelegen weer to överwintern, düch dat de meisten ratsamer, vun dar weg to fahren, ob se kamen kunnen na Phönice to överwintern, dat is en Haven up Kreta, gegen den Wind Südwest un Nordwest.

13. As awer de Südwind weihn dä un se meenen, se harrn nu ehr Vörnehmen, maken se sik na Assos un fahren an Kreta hen.

14. Nich lang naher steeg gegen ehr Vörnehmen en Gegenwind up, den man Nordost heeten deiht.

15. Un as dat Schip fatet war un sik nich gegen den Wind richten kunn, geven wi dat up un swevten also.

16. Wi keemen awer an en Insel, de Klauda heeten deiht, dar kunnen wi kum en Boot tofat kriegen.

17. Dat bröchten wi up un brukten de Hülp un bunnen dat unner an dat Schip, denn wi weern bang, dat much in de Syrten drieben un leeten de Segel dal un fahrten so.

18. Un as wi groten Storm erleeden harn, dä’n se den nächsten Dag enen Utworp.

19. Un den drüdden Dag schmeeten wi mit unse Hann dat Redschop ut dat Schip.

20. As awer in veele Dag weder de Sünn noch de Steern to sehn weern, un keen kleene Storm uns entgegen weer, weer alle Hoffnung up unser Leven vörbi.

21. Un as man lang nicks eten har, lä Paulus sik in dat Mittel un sprok: Leeve Männer, ji harrt mi gehorchen schullt un nich vun Kreta upbraken un uns dat Lieden un den Schaden erspart hebben.

22. Un nu ermahn ik jug, dat ji unverzagt west, denn keen vun uns ward um sin Leven kamen, ohne alleen dat Schip.

23. Denn düsse Nacht hett GOtt Sin Engel bi mi stahn, den ik tovör un den ik deen. 1. Mos. 16, 7.

24. Un sprok: Wes’ nich bang, Paulus, du must vör den Kaiser stellt warrn; un süh, GOtt hett di schenkt de alle, de mit di schepen doht. Kap. 23, 11.

25. Darum, leeve Männer, west unverzagt, denn ik glov GOtt, dat ward so kamen, as mi seggt is.

26. Wi musten awer anfahren an en Insel. Kap. 28, 1.

27. As awer de veerteinste Nacht keem un wi in Adria fahren um Middernacht meenten de Schepslüd, se keemen wol an dat Land.

28. Un se schmeeten dat Lot un funnen twintig Faden deep un en beten wieder hen senkten se nochmals un funnen föftein Faden.

29. Dar warrn se bang, dat se an en harte Ort anstöten kunnen un schmeeten achter ut dat Schip veer Ankers un wünschten, dat de Dag keem.

30. As awer de Schepslüd de Flucht söchten ut dat Schip un dat Boot dal leeten in dat Meer un geven vör, se wulln de Anker vör ut dat Schip laten;

31. Sprok Paulus to den Unnerhauptmann un de Kriegsknechte: Wenn düsse nich in dat Schip blieven, so künnt ji nich an Leven blieven.

32. Do schneden de Kriegsknechte den Strick af vun dat Boot un leeten dat fallen.

33. Un as dat anfung, Dag to warrn, ermahnte Paulus se alle, dat se Spies’ to sik nehmen schulln un sprok: Hüt is de veerteinste Dag, dat ji töven doht un ahn Eten sünd; un hebbt nicks to jug nahmen. v. 27.

34. Darum vermahn ik jug, Spies’ to nehmen, jug to erquicken, denn keenen vun jug ward en Haar vun den Kopp fallen. Matth. 10, 30. Luk. 21, 18.

35. Un as he dat seggt har, neem he dat Brod, dankte GOtt för alle un brok dat un fung an to eten. Joh. 6, 11. 1. Tim. 4, 4.

36. Dar warn se alle goden Moths un neemen ok Spies’.

37. Unser weern awer alltosamen twee hunnert söß un söbentig Seelen in dat Schip. Kap. 2, 41. 7, 14.

38. Un as se satt weern, maken se dat Schip lichter un schmeeten dat Korn in de See.

39. As dat awer Dag war, kennten se dat Land nich. En Haven awer un en Över, warn se wies, daran wulln se dat Schip drieven laten, wenn dat möglich weer.

40. Un as se de Anker uphalen dä’n, leeten se sik drieven un lösten de Roderbannen up un richten den Segelbom na den Wind un trachten na dat Över.

41. Un as wi föhrten up enen Ort, de up beide Sieden See har, stött dat Schip op un dat Vörrerdeel blev unbeweglich fast stahn, awer dat Achterdeel brok ut enanner vun de Gewalt vun de Waggen. 2. Cor. 11, 25.

42. De Kriegsknechts awer harn en Rat, de Gefangenen dod to maken, up dat nich Jemand, de rut schwimmen dä, weglopen kunn.

43. Awer de Unnerhauptmann wull Paulus erholln un weer gegen ehr Vörnehmen un leet, de schwimmen kunnen, sik toeerst in de See laten un sik na dat Land to redden.

44. De annern awer, etliche up de Bred, etliche up dat, wat vun dat Schip weer. Un also keemen se alle wolbeholln an dat Land.

Dat 28. Kapitel.

1. Un as wi rutkeemen, erfohrn wi, dat de Insel Melite heeten dä. Kap. 27, 26.

2. De leeven Lüd awer bewiesten uns nich geringe Fründschop, makten en Füer an un neemen uns alle up wegen den Regen, de över uns kamen weer, un wegen de Küll. 2. Cor. 11, 27.

3. As awer Paulus en Hupen Buschholt tosamen raken un em up dat Füer leggen dä, keem en Otter vun de Hitt un fahr Paulus an de Hand.

4. As awer de leeven Lüd dat Deert an sin Hand hangen seegen, sproken se unner enanner: Düsse Minsch mutt en Mörder sin, den de Rache nich leven lett, ob he ok de See entgahn is.

5. He awer schlenker dat Deert in dat Füer un em wedderfohr nicks Övels. Mark. 16, 18.

6. Se awer tövten, ob he schwellen war, oder dod dalfalln. As se awer lang töven un sehn dä’n, dat em nicks Ungeheures wedderfohr, warn se annern Sinns un sproken, he weer en GOtt.

7. An düsse Ort awer har de Öbberste vun de Insel, mit Namen Publius, en Landgut, de neem uns up un beharbargte uns dree Dag’ fründlich.

8. Dat gescheeg awer, dat Publius sin Vader an dat Fewer un an den Ruhr liggen dä. To den gung Paulus rin un bä un lä sin Hand up em un mak em gesund. Matth. 8, 14.

9. As dat geschehn dä, keemen ok de annern up de Insel, de Krankheit harn, hento un leeten sik gesund maken.

10. Un se dä’n uns grote Ehr an, un as wi uttrecken dä’n, laden se up wat wi nödig harn.

11. Na dree Monat awer schepten wi ut up en Schip vun Alexandrien, dat bi de Insel överwintert har un har as Schipsteken en Bild vun de Tweschen.

12. Un as wi na Syrakus kamen dä’n, bleven wi dree Dag’ dar.

13. Un as wi umher schepen dä’n, keemen wi na Rhegium, un na enen Dag, as de Südwind upkeem, keemen wi den annern Dag na Puteoli.

14. Dar funnen wi Bröder un warn vun ehr bän, dat wi söben Dag’ dar blieven dä’n. Un also keemen wi na Rom.

15. Un vun dar, as de Bröder vun uns hörn dä’n, gungen se ut, uns entgegen, bet na Appifer un Tretabern. As Paulus se sehn dä, dank he GOtt un kreeg Toversicht.

16. As wi awer na Rom keemen, överantworde de Unnerhauptmann de Gefangenen den öbbersten Hauptmann. Awer Paulus kreeg Frilöv, to blieven, wo he wull, mit en Kriegsknecht, de up em passen dä. Kap. 23, 33. 24, 23. 27, 3.

17. Dat gescheeg awer na dree Dag, dat Paulus tosamen reep de Vörnehmsten vun de Juden. As desülvigen tosamen keemen, sprok he to ehr: Ji Männer, leeven Bröder, ik hef nicks dahn gegen unse Volk, noch gegen unse Vaders ehre Wis, un bün doch gefangen ut Jerusalem övergeven in de Römer ehre Hann. Kap. 23, 1.

18. Weke, as se mi verhört harn, wulln se mi los geven, dewiel dat keen Orsak to den Dod an mi weer.

19. As awer de Juden weddersproken, weer ik bedwungen, mi up den Kaiser to beropen, nich, as har ik min Volk um wat to verklagen. Kap. 25, 12.

20. Um de Orsak willen hef ik jug bän, dat ik jug sehn un anspreken much, denn um Israel sin Hoffnung willen hebbt se mi düsse Ked anlegt. Kap. 23, 6. 24, 21. 26, 6. 7.

21. Se sproken awer to em: Wi hebbt keen Schrift kregen vun Judäa dienethalben, ok is dar keen Broder kamen, de vun di wat Arges verkündigt oder seggt har.

22. Doch wölln wi vun di hörn, wat du gloven deihst. Denn vun düsse Sekt is uns kund, dat ehr ward vun alle Enden wedderspraken. Kap. 24, 14. Luk. 2, 34.

23. Un as se em en Dag bestimmen dä’n, keemen veele to em in de Harbarg, weke he dat Riek GOttes utleggen un betügen dä, un predig ehr vun JEsus, ut Moses sin Gesetz un ut de Propheten, vun fröh morgens an bet abends. Kap. 26, 22.

24. Un etliche fulln dem bi, wat Paulus seggen dä, etliche awer glovten nich. Kap. 17, 4.

25. As se awer mit enanner uneens weern, gungen se weg, as Paulus en Wort reden dä, dat woll de heilige GEist seggt hett dörch den Propheten Jesaias to unse Vaders. 2. Pet. 1, 21.

26. Un sproken: Gah hen na düt Volk un sprick: Mit de Ohren ward ji dat hörn un nich verstahn, un mit de Ogen ward ji dat sehn un nich erkennen. Jes. 6, 9. 10. Luk. 8, 10.

27. Denn dat Hart vun düt Volk is verstockt un se hört swar mit de Ohren un schlummert mit ehre Ogen, up dat se nich mal eenst sehn mit de Ogen un hörn mit de Ohren un verständig warn in ehre Harten un sik bekehren, dat ik ehr helpen kann.

28. So si jug dat kund dahn, dat de Heiden sendt is düt Heil vun GOtt, un se ward dat hörn. Kap. 13, 38. 46. Ps. 18, 45.

29. Un as he düt reden dä, gungen de Juden hen un harn veel Fragen mank ehr sülvst.

30. Paulus awer blev twee Jahr in dat Hus wat he hürt har un neem an alle, de to em keemen,

31. Predig dat Riek GOttes un lehrde vun den HErrn JEsus mit grote Frimödigkeit, ahn dat em dat een wehrn dä.

Explore with AITake your curiosity a little further.

Reading settings