DE NOMINIBVS NVMERORVM.

DE NOMINIBVS NVMERORVM.

Ic wylle êac âwrîtan on englisc þâ naman, ðe getâcnjað getel and þâ ðe him of cumað. unus (i) ân gebyrað tô werlîcum hâde, una tô wîflîcum, unum tô neutrum. duo (ii) twegen gebyrjað tô masculinum and tô neutrum, duae twâ tô femininum. tres (iii) ðrŷ gebyrjað tô masculinum and femininum, tria þrêo tô neutrum. quattuor (iiii) fêower gebyrjað tô eallum þâm þrîm cynnum and swâ forð ôð hundtêontig. quinque (u) uiri fîf ceorlas. sex (ui) litterae six stafas. septem (uii) uerba seofan word. octo (uiii) eahta tô ǣlcum cynne and tô ǣlcum casu and swâ forð. nouem (uiiii) nigon. decem (x) tŷn. undecim (xi) endleofan. duodecim (xii) twelf. tredecim (xiii) þreottŷne. quattuordecim (xiiii) fêowertŷne. quindecim (xu) fîftŷne. sedecim (xui) syxtŷne. decem et septem (xuii) seofantŷne. decem et octo (xuiii) eahtatŷne. decem et nouem (xuiiii) nigontŷne. uiginti (xx) twentig. uiginti unum (xxi) ân and twentig and swâ forð. triginta (xxx) þrittig. quadraginta (xl) fêowertig. quinquaginta (l) fîftig. sexaginta (lx) syxtig. septuaginta (lxx) hundseofontig. octoginta (lxxx) hundeahtatig. nonaginta (xc) hundnigontig. centum (c) hundtêontig. þâ ôðre heonon forð sindon mobilia. ducenti (cc) uiri twâ hund wera, ducentae feminae twâ hund wîfa, ducenta uerba twâ hund worda and swâ forð tô ǣlcum cynne and tô ǣlcum case: ducentorum, ducentarum; ducentis; ducentos, ducentas, ducenta; et cetera. ealswâ trecenti (ccc), -tae, -ta þrêo hund. quadringenti (cccc), -tae, -ta fêower hund. quingenti (d), -tae, -ta fîf hund. sexcenti (dc), -tae, -ta syx hund. septingenti (dcc), -tae, -ta seofon hund. octingenti (dccc), -tae, -ta eahta hund. noningenti (dcccc), -tae, -ta nigon hund et per sincopam and þurh wanunge nongenti and nongentae and nongenta. mille þûsend is þrêora cynna. ân getitelod ī getâcnað ân þûsend, and twegen îas getitelode, ī ī getâcnjað twâ þûsend and swâ forð tô ǣlcum getele.

Of ðisum bêoð âcennede ordinalia nomina, þæt synd endebyrdlîce naman. primus se forma, prima, primum and swâ forð on ðrêo wîsan. secundus se ôðer. tertius se ðridda. quartus se fêorða. quintus se fîfta. sextus se sixta. septimus se seofoða. octauus se eahteoða. nonus se nigoða. decimus se têoða. undecimus se endleofta. duodecimus se twelfta. þâ ôðre wendað on ǣgþerne ende. tertius decimus se þreottêoða, tertia decima and tertium decimum and swâ forð tô ðrŷm cynnum. quartus decimus sê fêowertêoða. quintus decimus se fîftêoða. sextus decimus se syxtêoða. septimus decimus se seofontêoða. octauus decimus se eahtatêoða. nonus decimus se nigontêoða. uicesimus se twenteogoða. uicesimus primus se ân and twenteogoða et cetera. genôh bið, þæt wê âwrîton þâ cardinales numeros, þæt synd þâ hêafodgetel, tŷn and twentig and swâ fram tŷn tô tŷnum. tricesimus se þrittigoða. quadragesimus se fêowerteogoða. quinquagesimus se fîfteogoða. sexagesimus se sixteogoða. septuagesimus se hundseofontigoða. octogesimus se hundeahtatigoða. nonagesimus se hundnigontigoða. centesimus se hundtêontigoða and swâ forð; ducentesimus sê ðe byð on ðâm twâm hundredum æftemyst, þonne hî man rîmð; trecentesimus, quadringentesimus, quingentesimus, sexcentesimus, septingentesimus, octingentesimus, nongentesimus, millesimus sê ðe bið æftemyst on ðûsendgetele.

Sum getel bið ǣfre menigfeald: singuli homines ǣnlîpige men, bini getwynne oððe twâm and twâm, terni þrîm and þrîm, quaterni fêower and fêower. ealswâ quini, seni, septeni, octoni, noueni, deni, undeni, duodeni, terni deni, quaterni deni, quindeni, seni deni, septeni deni, octoni deni, noueni deni, uiceni, uiceni singuli, uiceni bini, uiceni terni; similiter ceteri; trigeni, quadrageni, quinquageni, sexageni, septuageni, octogeni, nonageni, centeni, ducenteni, tricenteni, quadringenteni, quingenteni, sexcenteni, septingenteni, octingenteni, nongenteni, milleni þûsendfealde oðþe ðûsendum and þûsendum.

Gyt ðǣr is ôðer getel æfter ðisum: singularis ânfeald, dualis twŷfeald, ternarius numerus ðrŷfeald getel, quaternarius fêowerfeald. quinarius fîffeald, senarius syxfeald, septenarius seofonfeald, octonarius eahtafeald, nouenarius nigonfeald, denarius tŷnfeald (denarius is êac se dinor, þe âwehð decem nummos, þæt sind tŷn penegas), uicenarius twentigfeald getel, tricenarius þrîtigfeald, quadragenarius fêowertigfeald, quinquagenarius fîftigfeald, sexagenarius syxtigfeald getel oðþe syxtig geâra eald man, septuagenarius, octogenarius, nonagenarius, centenarius, ducentenarius, tricentenarius, quadringentenarius, quingentenarius, sexcentenarius, septingentenarius, octingentenarius, nongentenarius, millenarius þûsendfeald getel oððe sê ðe leofað þûsend geâra, swâswâ dyde matusalam bûton ân and þrittig geâra.

Aduerbia cumað êac of ǣlcum getele: semel legi ǣne ic rǣdde, bis legi tuwa ic rǣdde, ter þriwa, quater fêower sîðon. þâ ôðre geendjað ealle on langne es: quinquies fîf sîðon, sexies syx sîþon, septies seofon sîðon, octies eahta sîðon, nouies nigon sîðon, decies tŷn sîðon, uicies twentigon sîðon, tricies þrîtigon sîðon, quadragies fêowertigon sîðon, quinquagies fîftigon sîðon, sexagies syxtigon sîðon, septuagies hundseofontigon sîþon, octuagies hundeahtatigon sîðon, nonagies hundnigontigon sîðon, centies mentitur uersipellis hund sîðon lŷhð se lêas brêdenda, ducenties twâ hund sîðon, tricenties þrêo hund sîþon, quadringenties fêower hund sîðon, quingenties fîf hund sîðon, sexcenties syx hund sîðon, septingenties seofon hund sîðon, octingenties eahta hund sîðon, nongenties nigon hund sîðon, milies ðûsend sîðon. þâm ungeendodum getelum man set n betwux: quotiens legisti? hû oft rǣddest ðû? eft quotiens uolui! lâ, hû oft ic wolde! totiens swâ oft, multotiens forwel oft, aliquotiens on sumne sǣl.

Gyt synd manega getel on mislîcum getâcnungum: simplum be ânfealdum ic forgylde, duplum be twŷfealdum, triplum be þrîmfealdum, quadruplum be fêowerfealdum, centuplum be hundfealdum. simplex ânfeald, duplex twŷfeald, triplex þrŷfeald, multiplex menigfeald and word of ðisum: duplico ic twŷfylde, triplico ic ðrŷfylde, multiplico ic menigfylde.

Man cweð êac undeuiginti ân læs twentig, duodeuiginti twâm læs twentig, duodetriginta twâm læs þrittig et cetera.

Vniformis ânes hiwes, biformis twŷhiwede, triformis ðrŷhiwede et cetera.

Anniculus ânes geâres cild oððe lamb. annuus geârlîc, annua festiuitas geârlîc frêolsdæg, annuum tempus geârlîc tîd. biennis twŷwintre, triennis þrŷwintre, quadriennis fêowerwintre, quinquennis fîfwintre. biennium for twâm geârum oððe twegra geâra fyrst, triennium þrêora geâra fyrst, quadriennium fêower geâra fæc, quinquennium fîf geâra fæc et cetera. eft bimus twŷwintre, trimus þrŷwintre, quadrimus fêowerwintre.

Bipes twŷfête, tripes þrŷfête, quadrupes fyþerfête, decempes (lôc, hwæt hæbbe tŷn fêt).

Biduum twegra daga fæc, triduum þrêora daga fæc, quatriduum fêower daga fæc. biduanum ieiunium twegra daga fæsten, triduanum þrêora. binoctium twegra nihta fæc, trinoctium ðrêora nihta fæc, quadrinoctium fêower nihta fæc.

Eft bipatens twŷhlydede, tripatens ðrŷhlidede. bilinguis twŷsprǣce oððe sê ðe hæfð twâ tungan, trilinguis sê ðe hæfð þrêo.

Eft biuium twegra wega gelǣtu, triuium þrêora. bifidus twŷstrenge oððe twŷgǣrede, trifidus þrŷ-, quadrifidus fêower-. bisulcus twŷsnæcce oððe twŷfyrede, trisulcus: trisulcam linguam habet serpens þrŷsnece tungan hæfð sêo næddre. geminus getwysa, tergeminus þǣr ðǣr bêoð þrêo tôgædere. unimanus ânhynde. unicus âncenned. unitas ânnyss. uniuersus populus eal folc. ealswâ cunctus exercitus eall se here oððe fyrd, procinctus fyrding. unio (unis) oðþe uno (unas) ic geânlǣce. biiugus on twâ geiht, triiugus on ðrêo geiht, quadriiugus on fêower. triangulus þrŷhyrnede, quadrangulus fyþerscŷte, quinquangulus fîfecgede, sexangulus sixecgede. þâs synd mobilia: triangula, triangulum, and fela ðǣr beforan.