DE GENERIBVS.
Reading edition
DE GENERIBVS.
I. Æfter gecynde syndon twâ cyn on namum, masculinum and femininum, þæt is, werlîc and wîflîc. werlîc cyn byð hic uir þes wer, wîflîc haec femina þis wîf. þâs twâ cyn synd gecyndelîce on mannum and on nŷtenum.
II. Nû ys gecweden æfter cræfte gemǣne cyn, þæt is, ǣgðer gê werlîc gê wîflîc: hic et haec diues ðes and þêos welega: ǣgðer byð welig gê wer gê wîf; hic et haec heres þes and þêos yrfenuma; et cetera.
III. Neutrum is nâðor cynn, nê werlîces nê wîflîces, on cræftsprǣce, ac hit byð swâ ðêah oft on andgyte, swâswâ ys hoc mancipium ðes weal, hoc animal þis nŷten: ǣlc nŷten byð oððe hê oððe hêo. ac swâ ðêah ðis cyn gebyrað oftost tô nâðrum cynne, swâswâ ys hoc uerbum þis word, hoc lumen þis lêoht. ys êac tô witenne, þæt hî bêoð oft ôðres cynnes on lêden and ôðres cynnes on englisc. wê cweðað on lêdyn hic liber and on englisc þêos bôc; eft on lêden haec mulier and on englisc ðis wîf, nâ ðêos; eft on lêden hoc iudicium and on englisc ðes dôm, nâ ðis.
IIII. Ys gyt ân cynn commune trium generum, þæt is, gemǣnelîce þrêora cynna: hic et haec et hoc sapiens þes and ðêos and ðis wîse, hic sapiens rex þes wîsa cyning, haec sapiens regina þêos wîse cwên, hoc sapiens mancipium þes wîsa weal. ealswâ hic et haec et hoc felix þes and ðêos and þis gesǣlige et cetera.
V. Sum cyn is gecweden epicena, þæt is on lêden promiscua and on englisc gemenged: hic coruus ðes hremn, swâ hwæðer swâ hit byð, swâ hê, swâ hêo; hic miluus ðes glida, ǣgðer gê hê gê hêo; haec aquila ðes earn, ǣgðer gê hê gê hêo. ealswâ mustela wesle et cetera.
VI. Sume synd gecwedene dubii generis, þæt is, twŷlîces cynnes. hî bêoð gemêtte on bôcum hwîlon æfter werlîcum cynne, hwîlon æfter wîflîcum: hic finis þes ende and eft haec finis; hic silex þes flint and eft haec silex; hic margo ðes ôfer and eft haec margo; et cetera.
VII. Sume synd mobilia, þæt synd âwendendlîce, forðan ðe hî bêoð âwende fram cynne tô cynne: hic sanctus ðes hâlga, haec sancta þêos hâlige, hoc sanctum ðis hâlige; ealswâ iustus rihtwîs, iusta, iustum; bonus gôd, bona, bonum; et cetera. filius sunu, filia dohtor.
VIII. Sume synd mobilia, þæt synd âwendendlîce, on gecynde and on getâcnunge, nâ on stemne: hic pater þes fæder, haec mater ðêos môdor; frater brôðor, soror swustor; patruus fædera, amita faðu; auunculus êam, matertera môddrje.
VIIII. Oftost on trêowcynne bêoð ðâ trêowa getealde feminini generis and se wæstm neutri generis: haec pirus þêos pyrige, hoc pirum sêo peru; haec malus ðêos apuldre, hoc malum se æppel; haec prunus ðis plûmtrêow, hoc prunum sêo plŷme. ac hit ne bið swâ ðêah swâ be eallum trêowum: haec buxus þis boxtrêow, hoc buxum forcorfen box.