Tagpo VIII.
Reading edition
Ang mga dati at ang mga bagong dating.
Tib:—
(Mula sa loob) ¡Tuloy, tuloy kayo! ¡Sarang....! (Kay Baltazara) ¡Sarang ...! Eto, eto ang mga kaka! Nagsidating na kasama ang dalawa nilang anak na kambal, iyong madalas na isulat sa atin noong hindi pa malay na dumating dito sina Dewey.
Bal:—
(Sa mg̃a bagong dating) ¡Naku ...salamat sa Diyos, at na ka-ala-ala pa kayo sa amin.
Tio Bes:—
Bah, taganang maluwat nang tutu ing sa aming buri na dalawin ikayu, pero dapo't, tutung marayu ing sa amin, saka ame karagul ing sa kekaming gastus. Lalu na ng̃eni, malaki ing natuyot na pale sa kekami.
Bru:—
(Sa sarile) ¡Diablo ...! Saan kaya nagsipangaling ang mg̃a bikas na ito? Ito ata ang tinatawag na antidiluviano ah! Naku, kung panahon lang ng̃ayon ng̃ Karnabal, sinabi ko na sanang sila'y mg̃a naka balat kayo.
Tio Bes:—
(Sa dalawa niyang anak) Oh, Beteng, Matia, ano, oh bakit hindi kayo sumiklaud ng̃ gamad sa inyong bapa? ¿Nanung hihintain yu?
Tia Mar:—
Yapin naman, obakit ekayu siklaud? ¡Diablus kong anak....!
Mat:—
(Tatang̃anan ang kamay ni D. Tib.) Mano po, mg̃a bapa. (Madalas na sasabihen) Kamusta kayo, ali ko pu misasalunan? Ikami pu mayap, lugud ing Ginung Dios. Nukarin lapú ding anak, kumusta la naman? ¿Nuya pu karin ding kakung pinsana ¿Ala lapu?
Tib:—
Naririto. (Kay Angeling) Angeling, heto ang mg̃a pinsan mo.
Mat:—
¡Ah, ikayu pala! ¡Kalaguyu! (Kay Angeling) Kumusta ka pisan, nanu ing bili mu queti? Masaya ba queti quecayu, ja? ¿Ali ba masaya, ja? (Madalas)
Ang:—
(Sa sarile) ¡Naku, parang kalakwerda kung magsalita ito.
Mat:—
(Kay Ang.) ¿Mayap wari? ¿Magpapasiyal ka baka queti beng̃ibeng̃i?
Bru:—
(Sa sarile) ¡Tinamaan ng̃....! Talo pa ng̃ babaeng ito ang elektrika sa bilis kung magsalita ah.
Ang:—
(Mamasdang patulala si Matea na hindi sasagutin, at pagkatapós ay haharapin si D. Tib.) Tatay, nakú, napakadalas namang magsalita ng̃ anak ng̃ Tio Bestre.
(Si BETENG na pagkakita sa mesedora ay umupo doon, mapapasigaw ng̃ malakas, ng̃ ang naturang mesedora ay gumiwang.)
Bet:—
(Lulundag) ¡Ba, dipaning alti ...!
Tib:—
(Pagulat) Bakit, hijo, napano ka? ¿Ano ang nangyari?
Tio Bes:—
(Kay Beteng) Oh, bakit, ¿mepilay ba ika?
Bet:—
Ali pú, balaku pu mate naku.
Bru:—
(Sa sarile) Sinasabi ko na ng̃a ba kang̃ina pa at gagawa ito ng̃ aliwaswas eh ...Dagukan ko yata ah.
Ang:—
(Kay D. Tib.) Papá ayoko nang̃ang makipagusap sa anak ng̃ Tio Bestre. Napakadalas magsalita. Nakabubuwisit ... ¡Nakú, masakit na po ang ulo ko!
Tib:—
Pasiensia ka na hija, at talagang ganiyan na iyan, buhat ng̃ ipang̃anak. Pasusuhin pa lamang iyan eh, wala ng̃ lagot kung umiyak.
Bet:—
(Lalapit sa kanyang ama. Mamasdan si Angeling at magsasabi.) Tatang, buriqu ...
Bru:—
(Sa sarile) ¡Nakita mo na, di ang hayop na ito'y tinawag pa ng̃ buriko ang kanyang ama?
Tib:—
(Kay Tio Bestre.) ¿Bakit, ka Bestre, ano ang nangyayare kay Beteng?
Bet:—
(Mamasdan uli si Angeling: Kay Tio Bestre.) ¡¡Tatang ...Tatang ...Barike.....!! (Maninigas.)
Tib:—
(Gulilat) Aba, bakit, may sakit bang naninigas ang anak mo?
Tio Bes:—
Oo, atin ng̃a. (Bubuhatin nila ni D. Tiburcio si Beteng at ilalagay sa kabilang mesedora: Pagkalagay doon, ay gigiwang na muli at si Beteng ay lulundag sa takot.)
Bet:—
(Gulilat) ¡¡¡Pigbung̃anapu ning al ...!!!
Tio Bes:—
Bah, o bakit, nanung nangyayare sa iyo?
Bet:—
O baquit gagalo ya ing sillang yan, malikiu ku.
Tio Bes:—
(Parang galit) Beteng, huwag kang mamulang.
Bes:—
Tatang, burike ing pinsan ku, i Angeling ...
Tio Bes:—
Alika maing̃ay, sabe aku ing bahala.
Tib:—
(Kay Tio Bestre.) Eh, ano ba, pinsan, ano at nakaisip kayong dumalaw dito?
Tio Bes:—
Mallari, ibig ko na sanang gawan natin ing pinagkayarian ta, kanita pang limang taon ng̃ayon.
Tia Mar:—
Ampong, maninap nakung maninap pamanlumbe sipitograpo, uling babalita ng̃ kabisang Gusting kekami.
Tib:—
(Kay Baltazara) Sarang, ito ang pinsan kong pinang̃akuang pagpakasalan sa anak niyang lalake sa ating Angeling. Ng̃ayon ay ibig niyang matupad ang aking pang̃ako, kaya't ang mabute ay, kausapin mo ang ating anak. Ipina-aalaala ko sa iyo na sila'y mayaman, Hale na, sulsulan mo na sana ang ating Angeling upang ibigin na si Beteng.
Bal:—
Hindi ko masasangayunan ang iyong nais. Gayon man, ay pagbibigyan kita. (Kay Angeling) Angeling, ibig daw ng̃ Tio Bestre mo na ikaw ang mapang̃asawa ng̃ kaniyang anak na Beteng.
Ang:—
(Pataka) ¿Ano ang sinabi ninyo, Nanay? ¿Pakasal ako sa antipatikong iyan? Bah, mabuti pa'y uminom na ako ng̃ lason. (Pasamo) Nanay, huwag kayong pumayag na ako'y makasal kay Beteng.
Bal:—
Hayaan mo at ako ang bahala.
Ang:—
(Kay Baltazara.) Nanay, pag ako'y pinilit ng̃ tatay, ay papasok na akong monha.
Bal:—
Lokang bata ito, hayaan mo't ako ang bahala (Kay D. Tib.) Tibo, ayaw kay Beteng ang ating anak. May katwiran naman siya......
Tib:—
(Galit) Pues, hindi mangyayare, Susunod at susunod siya sa aking ibigin. No faltaba mas. Ng̃ayon pa namang nagkayari na kami ni ka Bestre.....¡Hindi mangyayare!......
Bal:—
Aba, hindi naman ako makakapayag na ikasal ang aking anak sa di niya nagugustuhan. Mangyare na ang mangyayare!!
Tib:—
(Galit din) Sarang, sukat na ang pagsagot! Ayoko ng̃ sasagot ka sa akin!... ¿Naring̃ig mo ba?
Bal:—
(Patuya.) Bah, para ka namang kaiser ah.
Tio Bes:—
(Kay D. Tib.) Nung makanyan, pinsan aasahan ko na ang iyong pang̃ako.
Tib:—
Oo, ka Bestre, asahan mo na....
Ang:—
(Nariring̃ig ang paguusap ni D. Tib. at Tio Bestro: Kay Baltasara.) Nanay, huwag ninyo akong bayaan....Ipinang̃ako ako ng̃ Tatay sa Tio Beatre.
Bal:—
Hayaan mo sabi at ako ang bahala, eh.
Mat:—
(Kay Tio Bestre) Oh, Tatang, etamu lumbé cine? (Kay Angeling) Pinsan, tukika quekami, ja? Tara na miblas. Nung mipuntaka karin quekami, akit mula ding sesesen kung ayup, babi, manuk ampong ...
Tio Bes:—
(Sa lahat) Bueno, itamung lahat lumaue cine pota.
Tib:—
Kayo na lamang, ka Bestre.
Tio Bes:—
Aba, alí mallari....Itamungan. Itamungan lumbé tamung Cine....
Tib:—
Bueno, tayong lahat ay pumasok. (Aparte) Naipang̃ako ko pa namang hindi na ako papasok sa Cine.
Bru:—
(Kay Tib.) Eh, ako po ba'y hindi ninyo ipagsasama?
Tib:—
Hindi. Ikaw ang matitira dito sa bahay.
Bru:—
(Takot) Aba, aking pang̃inoon, natatakot po akong magisa dito. Natatakot po ako..!
Tib:—
Pasasamahan kita kay Martina, duwag!
Bru:—
(Pataka. Galak.) ¿Ho? Aba....kung gayon po'y....masok na kayo ng̃ayon din. Ang pagpasok po sa Cine, mientras maaga, ay mabute, dahil na, baka hindi na tuloy ninyo matapos.
Tib:—
(Sa kaniyang mg̃a panauhin) Eh, siya, tayo na humapong maaga at ng̃ makapasok agad sa Cine.
Tio Bes:—
Yaping mabute. Tara na mang̃an ...
(Lahat ay magsisipasok. Mamasdang mabute ni Beteng si Angeling; pandidilatan naman nito iyon ng̃ mata, matatakot si Beteng at patakbong papasok.)