ICAWALONG DIGMA
Reading edition
Pagpasoc ang mga voluntario sa Casino at si Tomás ang mañguñguna sa caramihan ng mga bahay na na sa itaas.
RICO.—Tomás! (
Hindi madidiñgig
)
PEÑA.—Tomás! (
Sasagot mula sa malayo
)
TOMÁS.—Señor! (
saca lalapit
)
PEÑA.—¿Cañginong tahanan camalig na yaon at malaquing bahay na na sa
caliua at na sa sa canan?
TOMÁS.—Sa cay Juan Haring quilala ng tanan.
Isa'y alilisan malaquing camalig
dalawa ay bañgan ng palay at guilic
caya ñga sagana ang mga himacaic
at di magugutom cahit ang masapit.
Abutin ng buan, bumilang ng taon
at gumala-gala sa bañgin at burol.
PEÑA.—Cung gayo'y sunuguin ... sulsulan ng apuy
ng ualang siluñga't di macapag pulong.
At ualang macain sa bundoc at parang
ang mga himacsic lilong katipunan.
RICO.—Hayo na ... suluñgi!
TOMÁS.—Cung gayon ang saysay sa isang pósporo sunog na ñgang tunay
(
bubunutin ang pósporo at saca lalacad
)
RICO.—Maghintay ca! Tomás! at cami'y sasama baca ca mapatay ay di na
maquita ang iyong urilat at bacas ng paa.
TOMÁS.—Di po na gulubat ng sa gayong lamang.
RICO.—Di ca natatacot sa mga caauay na pauang may guloc at sucsoc ng
sundang.
TOMÁS.—Capag sa castila ay mahihiualay.
Aco'y matatacot sa magcacapatid
noong katipunan na pauang balauis
na uala ñgang gaua sa parang at buquid
cung hindi mag nacaw at mag-umit-umit.
Dañgan at ang culay tunay na tagalog
di maicaila at dito sumipot
tatalicdan co na't itulad sa hayop
tanang cababayan na pauang balacyot.
Caya ñga po aco'y nagcacamit hiya
tauaguing tagalog, tubo sa Maynila.
RICO.—Cun gayon ay ¡Bravo! (
tatapiquin
)
PEÑA.—(
tatapiquin
)—Uala cang camuc-ha!
RICO.—¡Bravo! ¡bravo!
PEÑA.—¡Bravo! ito ñga ang bata
RICO.—Cun gayo'y abatá at ating sunuguin bahay at camalig ng lilo at
tacsil.
(
Yayao ang mga voluntario sa caliua at susunuguin ang mga bahay na na tatanao; siya namang pagpasoc ni Juan Hari, ni hermana Goria, ni tininteng Isiong at ilang capit bahay
)