op het werk van Darwin en zijn daarbij gevoegde kleinere geschriften. (continued 3)

Rotshaan, II 97.

Rots-pelikanen, alleen wit, als zij volwassen zijn, II 213.

Rudimentaire organen, 18; oorsprong der —, 32.

Rudimenten, aanwezigheid van — in de talen, 141.

Rudolphi, over het gemis van verband tusschen het klimaat en de kleur der huid, 362.

Ruggegraat, wijziging van de — ten gevolge van den opgerichten gang van den mensch, 84.

Ruggestreng, zie Chorda dorsalis.

Ruien der vogels, II 201.

Ruiing, onvolkomen —, II 78; dubbele —, II 172; dubbele jaarlijksche — der vogels, II 77.

Ruimte, open — tusschen de tanden bij den mensch, II 70.

Ruiters, zie Totanus.

Rund der voorwereld, zie Bos primigenius.

Runderen, familie der —, zie Bovidae.

Rupell, over hoektanden bij herten en antilopen, II 243.

Rupicola crocea, vertooning van het gevederte door het mannetje van —, II 84.

Rupsen, levendige kleuren van —, 600.

Ruschenberger, over de Hawaii-eilanders, 354.

Rusland, getalsverhouding der mannelijke en vrouwelijke geboorten in —, 477.

Rutlandshire, getalsverhouding der mannelijke en vrouwelijke geboorten in —, 476.

Ruticilla, II 171.

Rütimeyer, Prof., over den schedelvorm en de gelaatsuitdrukking bij de anthropomorphe apen, 85; over miocene zwijnen, II 250; over de seksueele verschillen der apen, II 318.

Ruwstaartige stekelbaars, zie Gasterosteus trachurus.

Rijkdom, invloed van —, 247.

S.

Saâmgesteldbloemige planten, zie Compositae.

Sabelsprinkhanen, zie Locustidae.

Sachs, Prof., over de mannelijke en vrouwelijke voortplantingscellen, 452.

Sahara, vogels van de —, II 164; dierlijke bewoners der —, II 210.

Saki, seksueel kleurverschil bij den —, II 281.

Salmo eriox en S. umbla, kleur van het mannetje van — gedurende den rijtijd, II 12.

Salmo lycaodon, II 5.

Salmo salar, II 3.

Salmo umbla, kleur van het mannetje van — in den rijtijd, II 12.

Salvin, O., over de kolibri’s, 448; over de getalsverhouding der seksen bij kolibri’s, 485, II 207; over Chamaepetes en Penelope, II 61; over Selasphorus platycercus, II 61; over Pipra deliciosa, II 62; over Chasmorhynchus, II 76; over de Motmots, II 372.

Samoa-eilanden, baardeloosheid der inboorlingen van de —, II 317, 341.

Sandwich-eilanden, verscheidenheid van schedelvorm bij de bewoners der —, 53; luizen van de bewoners der —, 334; kindermoord op de —, 498; voortreffelijkheid der edelen op de —, II 351; afneming van de bevolking der —, 277.

San Giuliano, vrouwen van —, II 351.

Santali, snelle toeneming der —, 75; de heer Hunter, over de —, 361.

Saphirina, kenmerken der mannetjes van —, 524.

Sars, O., over Pontoporeia affinis, 518.

Sarkidiornis melanonotus, kenmerken van den jongen —, II 177.

Satansaap, zie Pithecia Satanas.

Saturnia carpini, lokken der mannetjes door een wijfje, 490.

Saturnia Io, kleurverschil bij de seksen van —, 585.

Saturniidae, kleur der —, 583, 585.

Savage, Dr., over het vechten van mannelijke gorilla’s, II 319; over de gewoonten van den gorilla, II 356.

Savage en Wijman, over de veelwijvige gewoonten van den gorilla, 445.

Saviotti, Dr., over het jukbeen, 68.

Saxicola rupicola, jongen van —, II 206.

Schaaffhausen, Prof., over de ontwikkeling der achterste kiezen bij de verschillende menschenrassen, 27; over de kaak van La Naulette, 70; over de betrekking tusschen een gespierden lichaamsbouw en sterk ontwikkelde wenkbrauwbogen, 74; over de tepelvormige uitsteeksels bij den mensch, 84; over wijziging der schedelbeenderen, 88; over menschenoffers, 258; over het waarschijnlijk spoedig uitsterven der anthropomorphe apen, 277; over de oude bewoners van Europa, 348; over den invloed van het gebruiken en niet gebruiken der deelen, 368; over den wenkbrauwboog bij den mensch, II 312; over het ontbreken van rasverschillen aan den kinderschedel, II 313; over leelijkheid, II 344.

Schaaldieren, zie Crustacea.

Schaamte, aard en kracht van —, 199.

Schapen, signalen der — bij gevaar, 184; seksueele verschillen in de horens der —, 461; horens der —, 466, II 231; late ontwikkeling der seksueele verschillen bij tamme —, 467; getalsverhouding der seksen bij —, 481; wijze van vechten der —, II 235; gewelfd voorhoofd van sommige —, II 275.

Schapen, de horens van — oorspronkelijk een seksueel kenmerk, II 232.

Schaum, H., over de dekschilden van Dytiscus en Hydroporus, 533.

Schedel, verscheidenheid van vorm van den — bij den mensch, 52; de kubieke inhoud van den — geen vaste maatstaf voor het verstand, 86; inhoud van den Neanderdal—, 87; oorzaken van de wijziging van den —, 87; verschil van vorm en grootte van den — bij verschillende menschenrassen, 331; verscheidenheid van den vorm van den —, 339; verschillen in den — bij de seksen van den mensch, II 312; kunstmatige wijzigingen in den vorm van den —, II 333.

Schedelhuid, beweging van de —, 20.

Scheen, van insekten, zie Tibia.

Scheenbeen der Aymara-Indianen, 63.

Schelpen, verschil in den vorm der — van mannelijke en vrouwelijke Gasteropoda, 514; fraaie kleuren en schoone vormen der —, 525.

Schelver, over waternimfen, 550.

Schildeend, paren van een mannelijke — met een gewone eend, II 110; seksen en jongen van de Nieuw-Zeelandsche —, II 195.

Schilderen, 344.

Schildluis, zie Coccus.

Schildpad, stem van het mannetje van de —, II 325; slijk—, II 25.

Schildvleugelige insekten, zie Coleoptera.

Schildwachten, 184, 191.

Schiödte, over het gesjirp van Heterocerus, 565.

Schleicher, Prof., over den oorsprong der spraak, 137.

Schleiden, Prof., over de ratelslang, II 27.

Schlegel, Prof., over Tanysiptera, II 181.

Schlegel, F. von, over de ingewikkeldheid der talen van onbeschaafde volken, 142.

Schmidt, over de hersenen der apen, 396.

Schol, kleur van de —, II 16.

Schomburgk, Sir R., over de strijdlustigheid van het mannetje van de muskuseend van Guiana, II 41; over de vrijage van Rupicola crocea, II 84.

Schoolcraft, de heer, over de moeilijkheid om werktuigen te fatsoeneeren, 80.

Schoone, smaak voor het — bij vogels, II 104; bij vierhandige zoogdieren, II 285.

Schoonheid, gevoel voor — bij dieren, 143; waardeering der — bij vogels II 106; invloed der —, II 331; veranderlijkheid van den standaard der —, II 362.

Schopenhauer, over de belangrijkheid van de geslachtsliefde bij den mensch, II 350.

Schrik, werking van — op lagere dieren en menschen, 116.

Schrijfkunst, 258.

Schrijven, erfelijkheid van den aanleg om goed te leeren —, 139.

Schubvleugelige insekten, zie Lepidoptera.

Schulte, Dr., over de schoone kleuren van vlinders, 612.

Schweinfurth, over de Monbuttoe’s, II 312.

Schijfkwallen, schitterende kleuren van sommige —, 512.

Sciaena aquila, geluid van —, II 21.

Sclater, P. L., over gewijzigde secundaire vleugelslagpennen bij de mannetjes van Pipra, II 62; over verlengde vederen bij Nachtzwaluwen, II 70; over de soorten van Chasmorhynchus, II 76; over het gevederte van Pelecanus onocrotalus, II 81; over de Pisangvreters, II 169; over het broeien der Struthiones, II 194; over de seksen en jongen van Tadorna variegata, II 195; over de kleuren van Lemur macaco, II 280; over de strepen van ezels, II 294.

Scolecida, gemis van secundaire seksueele kenmerken bij de —, 511.

Scolopax frenata, staartvederen van —, II 60.

Scolopax gallinago, trommelend geluid van —, II 59.

Scolopax javensis, staartvederen van —, II 60.

Scolopax major, bijeenkomsten van —, II 97.

Scolopax Wilsonii, geluid door — voortgebracht, II 60.

Scolytus, gesjirp van —, 565.

Scott, (Dr.), over idioten, 64.

Scott, J., over de kleur van den baard bij den mensch, II 315.

Scrope, over de strijdlustigheid van den mannelijken zalm, II 3; over de gevechten van herten, II 226.

Scudder, S. H., nabootsing van het gesjirp van Orthoptera, 542; het gesjirp van Acridiidae, 545; over een fossiel insekt in de Devonische vorming, 548; over het gesjirp, II 324.

Sebituani, II 333.

Sebright Bantamhoen, 471.

Secundaire seksueele kenmerken, 434; betrekking der veelwijvigheid tot de —, 445; trapsgewijze overgangen der — bij vogels, II 129; door beide seksen heên overgeplant, 459.

Sedgwick, W., over erfelijken aanleg om tweelingen voort te brengen, 75.

Seeman, Dr., over de verschillende waardeering van de muziek door verschillende volken, II 327; over den invloed van de muziek, II 328.

Seidlitz, over de horens van rendieren, II 233.

Sekse, de overerving beperkt door de —, 460.

Seksen, getalsverhouding der — bij den mensch, 476; betrekkelijke grootte der — bij den mensch, II 316; onderlinge betrekking der — bij den oorspronkelijken mensch, II 356.

Seksen met betrekking tot natuurlijke teeltkeus, de verhouding der —, 495.

Seksueele kenmerken, secundaire —, 434; betrekking tusschen veelwijverij en —, 445; — overgeplant door beide seksen heen, 459; trapsgewijze overgangen van — bij vogels, II 129.

Seksueele kenmerken, invloed van het verlies der —, 461; beperking der —, 462.

Seksueele overeenkomst, 456.

Seksueele teeltkeus, 434; verklaring van —, 436, 440, 449; invloed der — op de kleur van Lepidoptera, 591; werking der — bij den mensch, II 361; — bij de apen, II 306.

Seksueele en natuurlijke teeltkeus, vergeleken, 457.

Seksueele verschillen bij den mensch, 15, II 312.

Selasphorus platycercus, de eerste primaire vleugelslagpen van — uitgesneden, II 61.

Selby, P. J., over de gewoonten van den korhaan en den rooden Schotschen boschhaan, 448.

Semnopithecus, 274; lang haar op den kop van soorten van —, 270, II 373.

Semnopithecus chrysomelas, seksueele kleurverschillen bij —, II 281.

Semnopithecus comatus, haar tot versiering op den kop van —, II 295.

Semnopithecus frontatus, baard enz. van —, II 296.

Semnopithecus nasicus, neus van —, 271.

Semnopithecus rubicundus, haar tot versiering op den kop van —, II 294.

Serranus, hermaphroditisme bij —, 284.

Sharpe, R. B., over Tanysiptera sylvia, II 159; over Ceryle, II 165; over de jonge mannetjes van Dacelo Gaudichaudii, II 179; over den invloed der zon op een blanke en op een zwarte huid, 366; over den invloed van de kleur van het haar op de vatbaarheid voor sommige ziekten, 365.

Shaw, J., over de versiering der vogels, II 68.

Shaw, de heer, over de strijdlustigheid van den mannelijken zalm, II 3.

Shooter, J., over de Kaffers, II 339; over de huwelijksgebruiken der Kaffers, II 366.

Shuckard, W. E., over seksueele verschillen in de vleugels van Hymenoptera, 534.

Siagonium, verhouding der seksen bij —, 493; dimorphisme bij de mannetjes van —, 561.

Siam, verhouding der mannelijke en vrouwelijke geboorten in —, 479.

Siameesche harige familie, II 370.

Siameezen, over het algemeen baardeloos, II 316; denkbeelden van schoonheid bij de —, II 337.

Sidgwick, over beweegredenen van het gedrag, 207.

Siebold, C. T. von, over het gehoorwerktuig van sjirpende Orthoptera, 542.

Siervederen op den kop der vogels, seksueele verschillen in de —, II 158.

Signaalkreten der apen, 138.

Simiadae, 273; hun oorsprong en verdeeling, 288.

Singaleezen, oordeel der Chineezen over het voorkomen der —, II 337.

Sirenia, onbehaardheid der —, 89.

Sirex juvencus, 552.

Siricidae, verschil der seksen bij de —, 552.

Sitana, keelzak der mannetjes van —, II 30, 33.

Sitta, geestvermogens van —, II 103.

Slagader, invloed van het afbinden van een — op de zijdelingsche kanalen, 60.

Slagaderen, verscheidenheden in den loop der —, 53.

Slakprik, 281, 288.

Slangen, instinktmatige vrees der apen voor —, 113, 119; seksueele verschillen der —, II 26; vurigheid der mannetjes van de —, II 27; kleuren van de —, II 26; verstandelijke vermogens van de —, II 28; geluiden van de —, II 28.

Slaven, verschil tusschen veld- en huis—, 367.

Slavernij, het heerschen van —, 204; — der vrouwen, II 359.

Sluipwespen, zie Ichneumonidae.

Slijkschildpad, lange klauwen van de —, II 25.

Slijmvisschen, op den kop van het mannetje der — een kam die zich ontwikkelt gedurende den rijtijd, II 11.

Smaak voor het schoone, bij de vierhandige zoogdieren, II 285; bestendigheid van den — bij wilden en dieren, II 216.

Smient, paren van een — met een pijlstaarteend, II 110.

Smith, Adam, over den grondslag van het medegevoel, 190.

Smith, Sir A., over de herkenning van vrouwen door mannelijke cynocephalen, 14; over een voorbeeld van geheugen bij een mannelijken baviaan, 122; over het behouden der kleur door de Nederlanders in Zuid-Afrika, 362; over de veelwijvigheid der Zuid-Afrikaansche Antilopen, 446; over de verhouding der seksen bij Kobus ellipsiprymnus, 483; over Bucephalus capensis, II 26; over Zuid-Afrikaansche hagedissen, II 33; over vechtende gnoes, II 226; over de horens van neushorens, II 232; over het vechten van leeuwen, II 250; over de kleuren van den Kaapschen Eland, II 279; over de kleuren van Antilope caama, II 279; over de begrippen der Hottentotten omtrent schoonheid, II 338; over verstand bij een baviaan, 116; over communale huwelijken, II 353.

Smith, F., over de Cynipidae en Tenthredinidae, 493; over de betrekkelijke grootte der seksen van Angeldragende Vliesvleugelige Insekten, 536; over het verschil tusschen de seksen van mieren en bijen, 552; over het gesjirp van Trox sabulosus, 566; over het sjirpen van Mononychus pseudacori, 568.

Smynthurus luteus, vrijage van —, 537.

Snatervogels, zie Cotingidae.

Snaveldieren, zie Monotremata.

Snavel, seksueel verschil in den vorm van den —, II 39; in de kleur van den —, II 69.

Snavels, van vogels, levendige kleuren van de —, II 211.

Sneeuwgans, witheid van de —, II 213.

Sneeuwhoen, eenwijvig, 448; zomer- en winterkleed van het —, II 78, 79; bruiloftsbijeenkomsten van het —, II 98; drievoudige ruiing van het —, II 172; beschermende kleur van het —, II 188.

Snip, goud—, seksen en jongen van de —, II 192.

Snip, poel—, bijeenkomsten van de —, II 97.

Snip, water—, trommelend geluid van de —, II 59; kleur van de —, II 211.

Snippen, aankomst van de mannelijke — vóór de wijfjes, 440; strijdlustigheid der mannelijke —, II 41; dubbele ruiing der —, II 77.

Snoek, het verslinden van de mannetjes van den — door de wijfjes, 486; schitterende kleuren van een Amerikaanschen — in den rijtijd, II 12.

Snoerwormen, zie Nemertina.

Snuit, seksueel verschil in de lengte van den — bij snuitkevers, 436.

Snuitkevers, seksueel verschil in de lengte van den snuit bij sommige —, 436.

Snijtanden, het uitslaan of afvijlen der — door de wilden, II 333.

Sociale dieren, genegenheid der — voor elkander, 185; verdediging van sommige — door de mannetjes, 192.

Sociale instinkten, het gevoel van plicht staat in verband met de —, 181.

Sociale vermogens, 240.

Soldaten, het meten van Amerikaansche —, 58; verschil in de verhoudingen van — en matrozen, 60.

Solenostoma, levendige kleuren en broedzak van de wijfjes van —, II 19.

Soorten, oorzaken van den vooruitgang der —, 250; onderscheidene kenmerken der —, 329; menschenrassen of menschen—, 331; vruchtbaarheid en onvruchtbaarheid der — bij kruising, 334; veronderstelde menschen—, 339; moeilijkheid om te bepalen wat — zijn, 339; vertegenwoordigende — van vogels, II 181; verschil tusschen de seksen bij verschillende — van vogels, II 183.

Sorex, geur van —, II 270.

Spanje, verval van —, 255.

Spanners, zie Geometrae.

Spanrupsen, zie Geometrae.

Sparassus smaragdulus, verschil in kleur bij de seksen van —, 525.

Sparta, teeltkeus te —, 56.

Spathura Underwoodi, II 75.

Specht, keus van een gezel door een vrouwelijke —, 111.

Spechten, II 59; trillend geluid der —, II 59; kleuren en nestbouw der —, II 163, 166, 209; kenmerken der jonge —, II 177, 189, 197.

Spechtmees, blauwe, zie Dendrophila frontalis.

Spectrum femoratum, verschil van kleur bij de seksen van —, 548.

Speer, oorsprong van de —, 346.

„Spel” van den korhaan, II 57.

Spencer, Herbert, over de eerste schemeringen van het verstand, 114; over den oorsprong van het geloof in geestelijke krachten, 146; over den oorsprong van het zedelijk gevoel, 211; over den invloed van het voedsel op de grootte der kaken, 61; over muziek, II 329.

Sphingidae, kleur der —, 583.

Sphinx, de heer Bates, over de rups van een —, 600.

Spiegel, leeuwerikken gelokt door een —, II 108.

Spieren, aanwezigheid van rudimentaire — bij den mensch, 19; variabiliteit der —, 53; invloed van het gebruik en onbruik der —, 59; dierlijke abnormaliteiten der — bij den mensch, 70; correlatie der — van armen en beenen, 74; invloed van de kauw— op den schedel en de gelaatsuitdrukking der apen, 85; wijziging der aangezichtsbeenderen door zich dikwijls herhalende krampen in de —, 88; de — van de vroege voorouders van den mensch, 282; grootere variabiliteit der — bij mannen dan bij vrouwen, 453.

Spierkracht, geringe — van den mensch, 97.

Spijt, aard en kracht van —, 199.

Spilosoma menthrasti, weggeworpen door kalkoenen, 586.

Spinnen, 525; de mannelijke — bedrijviger dan de vrouwelijke, 450; verhouding der seksen bij de —, 495; de mannelijke — kleiner dan de wijfjes, 526.

Spinners, zie Bombycidae.

Spitsmuizen, geur der —, II 270.

Spookinsekten, nabootsing der bladeren door de —, 598.

Spoorvleugelige gans, II 45.

Sporen, aanwezigheid van — bij vrouwelijke vogels, 458; ontwikkeling der — bij verschillende soorten van fazanten, 467; — der hoenderachtige vogels, II 42, 43; ontwikkeling der — bij vrouwelijke hoenderachtige vogels, II 156.

Spotlijster, gedeeltelijke verhuizing van de —, II 105; jongen van de —, II 206; zie Turdus polyglottus.

Spraak, een kunst, 136; oorsprong der gearticuleerde —, 137; betrekking tusschen den vooruitgang van de — en de ontwikkeling der hersenen, 138; invloed der erfelijkheid ten opzichte der spraak, 139.

Spraakorganen bij den mensch, 139.

Spreeuw, II 101.

Spreeuw, roodvleugelige, keus van een makker door het wijfje van den —, II 111.

Spreeuwen, Amerikaansche veld—, strijdlustigheid van de —, II 48; drie — in het zelfde nest, 448, II 102; het vinden van nieuwe gezellen door —, II 102.

Spreken, het, voorafgegaan door het zingen, II 330.

Sprengel, C. K., over de bevruchting der planten, 440.

Sprieten, zie Antennae.

Springbok, horens van den —, II 236.

Springkevers, lichtgevende —, 535, zie Elateridae.

Springstaarten, 537.

Sprinkhaan, een fraai gekleurde — door hagedissen en vogels weggeworpen, 548; Trek—, 541.

Sproat, de heer, over het uitsterven der wilden op Vancouver’s eiland, 350; over het uittrekken der haren in het gelaat door de inboorlingen van Vancouver’s eiland, II 340; over den staart der Motmots, II 373; over het uittrekken van den baard door de Indianen van Vancouver’s eiland, II 372.

Squilla, verschillende kleuren van de seksen eener soort van —, 524.

Staart, aanwezigheid van een rudimentairen — bij den mensch, 30; samengerold lichaam aan het uiteinde van den —, 30; gemis van een — bij den mensch en de hoogere apen, 90, 272; veranderlijkheid van den — bij soorten van Macacus en bij de bavianen, 92; aanwezigheid van een — bij de vroegere voorouders van den mensch, 282; lengte van den — bij fazanten, II 151, 158, 159; verschil in lengte van den — bij de beide seksen der vogels, II 158.

Staartwervels, aantal — bij een Macacus en bij bavianen, 91; eerste — der apen in het lichaam gelegen, 92.

Staartbeen, zie Koekoeksbeen.

Stainton, H. T., over de getalsverhouding der seksen hij kleinere nachtvlinders, 489; gewoonten van Elachista rufocinerea, 490; over de kleur der nachtvlinders, 584; over het wegwerpen van Spilosoma menthrasti door kalkoenen; over de seksen van Agrotis exclamationis, 586.

Staley, Bisschop, over de Sandwich-eilanders, 355.

Stamboom van den mensch, 288.

Stammen, uitgestorven —, 239; uitsterven van —, 348.

Standbeelden, Grieksche, Egyptische, Assyrische — enz., met elkander vergeleken, II 341.

Stansbury, Kapt., opmerkingen omtrent pelikanen, 186.

Staphylinidae, horenachtige uitsteeksels bij de mannelijke —, 560.

Stark, Dr., over de sterfteverhouding in steden en op het land, 251; over den invloed van het huwelijk op de sterfte, 252; over de grootere sterfte van mannen dan vrouwen, 478.

Staudinger, D., lijst van Lepidoptera, 489; over het kweeken van Lepidoptera, 491.

Staunton, Sir G., de afkeer van onwelvoegelijkheid een moderne deugd, 206.

Stebbing, T. R., over de onbehaardheid van het menschelijk lichaam, II 368.

Steden, het verblijf in de — een oorzaak van mindere lichaamsgrootte, 59.

Steekmuggen, dansen der —, 538.

Steenbok, het vallen van den — op zijn horens, II 235; baard van den —, II 274.

Steenen, door apen gebruikt om harde vruchten te breken, en als werptuigen, 81, 130.

Steenen werktuigen, moeilijkheid van het maken van —, 80; als sporen van uitgestorven stammen, 348.

Steenhoopen, 345.

Steenkraai, roode bek van den —, II 212.

Stekelbaars, veelwijvig, 449; vrijage van den mannelijken —, II 2; schitterende kleur van het mannetje in den rijtijd, II 2; nestbouw van den —, II 17; ruwstaartige —, zie Gasterosteus trachurus; driedoornige —, zie Gasterosteus leiurus.

Stekelhuidigen, zie Echinodermata.

Stekelvarken, stom, behalve in den paartijd, II 266.

Stelen van schitterende voorwerpen door vogels, II 108.

Steltloopers, zie Grallatores.

Stem, bij de zoogdieren, II 265; — bij de apen en den mensch, II 314; — van den mensch, II 324; oorsprong van de — bij luchtademende zoogdieren, II 325.

Stemmatopus, II 270.

Stemorganen, der vogels, 140, II 157; — der kikvorschen, II 24; — der Roestvogels, II 52; verschil in de — bij de seksen van vogels, II 52; — oorspronkelijk gebruikt in verband met de voortteling der soort, II 382.

Stenobothrus pratorum, sjirporganen van —, 544, 545.

Stephen, Leslie, over het vormen van algemeene begrippen bij honden, 140.

Sterfte, betrekkelijke — van jongens en meisjes, 443, 478; grooter — in de steden dan op het land, 251; — van mannelijke kinderen, oorzaken der grootere —, 478.

Sterna, zomer- en winterkleed van —, II 213.

Stieren, twee jonge — die een ouden aanvallen, 184; wijze van vechten van de —, II 235; gevechten van wilde —, II 226.

Stilstand in de ontwikkeling, 64.

Stinkdier, stank van het —, II 270; trekt voordeel van zijn kleur, II 288.

Stokes, Kapt., over de levenswijze van den Grooten Priëelvogel, II 67.

Stokken, als werktuigen en wapenen gebruikt door apen, 130.

Stolicza, Dr., over de kleuren van slangen, II 27.

Stormvogels, kleuren der —, II 214.

Story, Dr., over de Tasmaniërs, 351.

Strandkrab, gewone, zie Carcinos moenas.

Strandkrab, zie Gelasimus.

Strandloopers, zie Tringa.

Strange, de heer, over den Satijnvogel, II 65.

Strepen, bij geheele groepen van vogels bewaard gebleven, II 125; verdwijning der — bij Zoogdieren, II 292.

Strepsiceros Kuda, horens van —, II 240; kenmerken van —, II 288.

Stretch, de heer, over de getalsverhouding der seksen bij kuikens, 483.

Strix flammea, II 101.

Strottenhoofd, spieren van het — der zangvogels, II 52.

Struthers, Dr., over het foramen supra-condyloïdeum in het opperarmbeen van den mensch, 28.

Struisvogels, strepen der jonge —, II 176; seksen en broeien der Afrikaansche —, II 194.

Strijd, wet van den —, 258; — bij kevers, 561; — bij vogels, II 39; — bij zoogdieren, II 225 en v.v.; — bij den mensch, II 318.

Strijd om het bestaan bij den mensch, 256, 264.

Strijdhaan, zie Haan.

Strijdhanen, vroege strijdlustigheid der —, 471.

Strijdlustigheid van mannelijke vogels met fraaie vederen, II 90.

St. John, de heer, over de onderlinge gehechtheid van gepaarde vogels, II 104.

St. Kilda, baarden der bewoners van —, II 316.

Sturnella ludoviciana, strijdlustigheid van het mannetje van —, II 48.

Sturnus vulgaris, II 101.

Sulivan, Sir B. J., over het aanvallen van twee hengsten door een derden, 226.

Sumatra, platdrukken van den neus bij de Maleiers van —, II 343.

Sumner, Aartsbisschop, de mensch alleen vatbaar voor trapsgewijze ontwikkeling, 128.

Swaysland, de heer, over het aankomen der trekvogels, 441.

Swinhoe, R., over de gewone rat op Formosa en in China, 129; over de geluiden van den mannelijken hop, II 59; over Dicrurus macrocercus en den lepelaar, II 170; over de jongen van Ardeola, II 181; over de gewoonten van Turnix, II 192; over de gewoonten van Rhynchaea bengalensis, II 192; over het broeden van Oriolus in onvolwassen gevederte, II 202, 203.

Sylvia atricapilla, jongen van —, II 206.

Sylvia cinerea, liefdedans van het mannetje van — in de lucht, II 65.

Sypheotides auritus, puntig toeloopende slagpennen van het mannetje van —, II 61; vederbossen aan de ooren van —, II 70.

Sijsje, II 81; het paren van een — met een kanarievogel, II 111.

T.

Taal, ingewikkelde bouw der — bij vele wilde volken, 142; natuurkeus in de —, 141; gebaren—, 344; oorspronkelijke —, 346; de — van een verloren geganen stam door een papegaai bewaard, 348.

Tabanidae, gewoonten van de —, 435.

Tadorna variegata, seksen en jongen van —, II 195.

Tadorna vulpanser, II 110.

Tait, Lawson, over den invloed der natuurlijke teeltkeus op beschaafde volken, 245.

Talen, aanwezigheid van rudimenten in de —, 141; klassificatie der —, 141; veranderlijkheid der —, 142; kruising en vereeniging der —, 142; de ingewikkelde bouw der — geen bewijs voor een bijzondere schepping van den mensch, 142; de overeenkomst van twee — een bewijs voor gemeenschappelijken oorsprong, 142.

Talen en soorten, overeenkomst van de bewijzen voor trapsgewijze ontwikkeling van —, 141.

Tanager, scharlakenroode, een afwijking (variatie) bij het mannetje van den —, II 121.

Tanagra aestiva, II 171; leeftijd voor het volwassen gevederte bij —, II 200.

Tanagra rubra, II 121; jongen van —, II 206.

Tanais, gemis van een mond bij de mannetjes van sommige soorten van —, 435; zeldzaamheid der mannetjes bij —, 495; dimorphisme der mannetjes bij een soort van —, 517.

Tandelooze Dieren, zie Edentata.

Tanden, rudimentaire snij— der herkauwende dieren, 18; achterste maal— bij den mensch, 27; verschil in de —, 53; honds— bij de vroegere voorouders van den mensch, 283; honds— van mannelijke zoogdieren, 227; — bij den mensch verkleind door correlatie, II 319; verven der —, II 332; de voorste — door sommige wilden uitgestooten of gevijld, II 333.

Tankerville, Lord, over de gevechten van wilde stieren, 226.

Tanysiptera, soorten van — bepaald uit de volwassen mannetjes, II 181.

Tanysiptera sylvia, lange staartvederen van —, II 158.

Taphroderes distortus, vergroote linker bovenkaak van het mannetje van —, 534.

Tapiers, overlangsche strepen van jonge —, II 176, 293.

Tapuit, roodborst—, zie Saxicola rupicola.

Tarsi, uitzetting der — van de voorpooten bij de mannetjes van vele kevers, 532.

Tarsius, 277.

Tasmaniërs, hun uitsterven, 351.

Tatoeëeren, 344; algemeen in gebruik, II 332.

Taylor, G., over Quiscalus major, 485.

Teebay, de heer, over veranderingen in het gevederte van gevlekte Hamburger hoenders, 460.

Teekeningen, bij sommige soorten van vogels bewaard gebleven, II 126.

Teeltkeus bij den mensch, nadeelige gevolgen van —, 246.

Teeltkeus, dubbele, 455.

Teeltkeus, natuurlijke, invloed der — op de vroege voorouders van den mensch, 78; invloed der — op den mensch, 94; beperking van het beginsel der —, 94; invloed der — op sociale dieren, 96; de heer Wallace, over de beperking der — door den invloed der verstandelijke vermogens bij den mensch, 238; invloed der — op den vooruitgang in de Vereenigde Staten, 255.

Teeltkeus, seksueele, 434; invloed der — op de kleur van Lepidoptera, 591; verklaring der —, 436, 440, 449; — der vlinders, 612; werking der — bij den mensch, II 361; — de oorzaak van de geluiden der visschen, II 21; — bij de apen, II 307.

Teeltkeus, seksueele en natuurlijke — vergeleken, 457.

Teeltkeus, stelselmatige — van de Pruisische grenadiers, 55.

Teen, zie Toon.

Tegetmeier, de heer, over de overmaat van mannetjes bij de duiven, 483; over den kam en de kwabben der strijdhanen, II 94; over de vrijage van het pluimgedierte, II 112; over geverfde duiven, II 114; over het verwerpen van sommige stoffen door duiven, II 113; over seksueel beperkte erfelijkheid van de kleur bij duiven, II 152.

Temperatuursverschillen tusschen de beide seksen, 454.

Tenebrionidae, gesjirp van de —, 564.

Tennent, Sir J. E., over de tanden van den olifant van Ceylon, II 234, 243; over het dikwijls ontbreken van een baard bij de inboorlingen van Ceylon, II 316; over het oordeel der Chineezen aangaande het voorkomen der Singaleezen, II 337; over bedrog, gepleegd door vrouwelijke olifanten, 116.

Tennyson, A., toezicht op de gedachten, 211.

Tenthredinidae, verhouding der seksen van de —, 493; het vechten der —, 551; verschil der seksen van de —, 552.

Tepels, rudimentaire — bij mannelijke zoogdieren, 18, 31, 283, 284, 286; overtallige — bij vrouwen, 55; de — bij de mannelijke sekse van den mensch, 73; gemis der — bij de snaveldieren, 285; ontwikkeling der — bij de zoogdieren, 285.

Tepelvormige uitsteeksels bij menschen en apen, 84.

Tephrodornis, jongen van —, II 181.

Terai, 349.

Tering, vatbaarheid van Cebus Azarae voor —, 13; verband tusschen de gelaatskleur en den aanleg tot —, 364.

Termieten, gewoonten der —, 551.

Testudo nigra, II 25.

Tetrao cupido, gevechten van —, II 48; seksueel verschil in de stemorganen van —, II 53; — voor het wijfje pronkende, II 67.

Tetrao phasianellus, dansen van —, II 63; duur der dansen van —, II 97.

Tetrao Scoticus, II 163, 177, 185.

Tetrao tetrix, II 163, 177, 185; strijdlustigheid van het mannetje van —, II 43.

Tetrao umbellus, het paren van —, II 47; gevechten van —, II 48; trommelend geluid van het mannetje van —, II 58.

Tetrao urogalloides, dansen van —, II 97.

Tetrao urogallus, II 97; strijdlustigheid van het mannetje van —, II 43.

Tetrao urophasianus, opblazen van den slokdarm bij het mannetje van —, II 54.

Thamnobia, jongen van —, II 181.

Thaumalea picta, pronken met het gevederte door het mannetje van —, II 84.

Thecla, seksueel kleurverschil bij de soorten van —, 579; kleuren van —, 589.

Thecla rubi, beschermende kleur van —, 581.

Thecophora fovea, 576.

Thee, apen zeer verzot op —, 13.

Theognis, over seksueele teeltkeus, 56.

Theridion, 525; gesjirp der mannetjes van —, 527.

Theridion lineatum, veranderlijkheid van —, 526.

Thomisus citreus en T. floricolens, kleurverschil bij de seksen van —, 525.

Thompson, J. H., over de gevechten van cachelotten, II 226.

Thompson, W., over de kleur van Salmo umbla in den rijtijd, II 12; over de strijdlustigheid van de mannetjes van Gallinula chloropus, II 39; over het vinden van nieuwe gezellen door eksters, II 99; over het vinden van nieuwe gezellen door Falco peregrinus, II 100.

Thorax, uitsteeksels van den — bij mannelijke kevers, 556.

Thorell, T., over de verhouding der seksen bij spinnen, 495.

Thug, leedwezen van een —, 204.

Thury, de heer, over de getalsverhouding der mannelijke en vrouwelijke geboorten bij de Joden, 477.

Thylacinus, broedzak bij het mannetje van —, 284.

Thysanura, 537.

Tibia der Aymara Indianen, 62.

Tibia, uitgezette — bij de mannelijke Crabro cribrarius, 533.

Tillus elongatus, verschil van kleur bij de seksen van —, 556.

Tipula, strijdlustigheid van het mannetje van —, 538.

Toda’s, nauw met elkander verwant, 357; kindermoord bij de —, 496.

Toenadering, zie Convergentie.

Tomicus villosus, verhouding der seksen bij —, 493.

Tonga-eilanden, baardeloosheid van de inboorlingen der —, II 317, 341.

Tooke, Horne, over de spraak, 136.

Toon, de groote — in het menschelijk embryo, 17.

Toorn, woedende — getoond door dieren, 116.

Torenvalk, zie Falco Tinnunculus.

Torenvalken, nieuwe gezellen door — gevonden, II 100.

Torren, zie Coleoptera.

Tortelduif, kirren van de —, II 57.

Totanus, dubbele ruiing bij —, II 77, 78.

Toucans, kleuren en nestbouw der —, II 163; snavel van de —, II 213.

Toynbee, J., over de oorschelp van den mensch, 21.

Trachea, zie Luchtpijp.

Traanzakken van de Herkauwende Dieren, II 271.

Tragelaphus, seksueel verschil in kleur bij —, II 279.

Tragelaphus scriptus, rugkam van —, II 272; strepen van —, II 288, 289.

Tragopan, 448; opzwellen der vleeschlappen bij het mannetje gedurende den paartijd, II 68; pronken met het gevederte door den —, II 86; kenteekenen van de seksen van den —, II 128.

Tragops dispar, seksueel verschil in kleur bij —, II 26.

Trapgans, keelzak van het mannetje van de —, II 56; gonzend geluid van een mannetje van de —, II 61; vederbossen aan de ooren van een Indische —, II 70.

Trapganzen, aanwezigheid van seksueele verschillen en veelwijverij bij de —, 448; liefdevertooningen van de mannetjes der —, II 65; dubbele ruiing der —, II 79, 80.

Trapkwartel, Australische —, II 190.

Trapsgewijze overgangen van secundaire seksueele kenmerken, II 129.

Trekinstinkt der vogels, 189; het — sterker dan het moederlijk instinkt, 192, 199.

Treklijster, zie Turdus migratorius.

Tremex columbae, 552.

Treureend, seksueel verschil in kleur bij de zwarte —, II 211; levendig gekleurde snavel van de —, II 212.

Trichius, kleurverschil bij de seksen van een soort van —, 556.

Trigla, geluid van —, II 20.

Trimen, R., over de verhouding der seksen bij Zuid-Afrikaansche vlinders, 488; over het lokken der mannetjes door de wijfjes van Lasiocampa quercus, 449; over Pneumora, 546; over verschil in kleur bij de seksen van kevers, 556; over fraai gekleurde nachtvlinders, 585; over nabootsing bij vlinders, 598; over Gynanisa Isis en de oogvlekken van Lepidoptera, II 126; over Cyllo Leda, II 127; over de „mimickry” bij vlinders, 598.

Tringa, seksen van —, II 203.

Tringa canutus, II 78.

Triphaena, kleur der soorten van —, 583.

Tristram, H. B., over ongezonde streken in Noord-Amerika, 364; over de gewoonten van den vink in Palestina, 485; over de vogels van de Sahara, II 164; over de dieren die de Sahara bewonen, II 209.

Triton cristatus, II 21.

Triton Palmipes, II 21.

Triton punctatus, II 21.

Troglodytes vulgaris, II 187.

Trogons, kleuren en nestbouw der —, II 163, 165.

Troskieuwige visschen, zie Lophobranchii.

Trox sabulosus, gesjirp van —, 566.

Tuimelaar, Almond—, verandering in het gevederte bij den —, 470.

Tulloch, Majoor, over het vrijblijven der negers van sommige koortsen, 363.

Turdus polyglottus, jongen van —, II 206.

Turdus merula, II 163; jongen van —, II 206.

Turdus migratorius, II 176.

Turdus musicus, II 163.

Turdus torquatus, II 163.

Turner, Prof. W., over spierbundels die tot het stelsel van den panniculus kunnen worden gebracht, 19; over de aanwezigheid van het foramen supra-condyloïdeum in het opperarmbeen van den mensch, 29; over spieren die aan het koekoeksbeen gehecht zijn, 30; over het filum terminale bij den mensch, 30; over afwijkingen in het spierstelsel, 53; over abnormale toestanden van de menschelijke baarmoeder, 67; over de ontwikkeling der melkafscheidende klieren, 285; over het uitbroeien van eieren in den bek van mannelijke visschen, 286; over de fissura perpendicularis externa van Gratiolet, 391; over de hersenen van den chimpanzee, 391.

Turnix, seksen van sommige soorten van —, II 190, 196.

Tuttle, H., over het aantal menschenrassen, 339.

Tweehandigen, zie Bimana.

Tweelingen, de aanleg om — voort te brengen erfelijk, 75.

Tweevleugelige Insekten, zie Diptera.

Tijdperken, ontwikkeling en duur van ziekten, volgens — die van de schijngestalten der maan afhankelijk zijn, 14, 288.

Tijger, kleur en strepen van den —, II 290.

Tijgers, ontvolking van districten door —, 76.

Tylor, E. B., over de kreten en gebaren enz. van den mensch om gevoelens uit te drukken, 135; over den oorsprong van het geloof aan geestelijke krachten, 146; over den vroegeren wilden staat van beschaafde volken, 257; over den oorsprong van de telkunst, 258; over de overeenkomst der geestvermogens bij verschillende menschenrassen, 344; over bloedschande bij wilden, 201.

Type, de — van den stamvorm waaruit een organisme zich ontwikkelde blijft behouden, 287.

Typhaeus, sjirporganen van —, 564; sjirpen van —, 566.

U.

Uilen, zie Noctuïdae.

Uitdrukking, overeenkomst van — bij menschen en apen, 269.

Uitsterven, oorzaken van het — van rassen, 350.

Uitwassen op den kop van vogels, 467, II 69.

Umbrina, geluiden van —, II 20.

Upupa epops, geluiden van het mannetje van —, II 59.

Uraniidae, kleur der —, 583.

Uria lacrimans, II 122.

Uria troile, over een verscheidenheid van —, II 122.

Urodela, II 21.

Urosticte benjamini, seksueele verschillen bij —, II 144.

V.

Vaccinatie, zie Koepokinenting.

Vaderland, oorspronkelijk — van den mensch, 276.

Vadsigheid van den mensch bij gemakkelijke levensvoorwaarden, 257.

Vallen, vermeden door dieren, 128; gebruik van —, 79.

Vancouver’s eiland, de heer Sproat over de wilden van —, 350; uittrekken der haren op het gelaat door inboorlingen van —, II 340.

Vanellus cristatus, knobbel op den vleugelschouder van den mannelijken —, II 45.

Vanessae, 577; gelijkenis der ondervlakte van — op de schors der boomen, 580.

Variabiliteit, oorzaken der —, 54; de — bij den mensch overeenkomstig met die van lagere dieren, 54; — der menschenrassen, 339; — grooter bij mannen dan bij vrouwen, 454; tijdperk der betrekking tusschen de — en de natuurlijke teeltkeus, 474; — der vogels, II 119; — der secundaire seksueele kenmerken bij den mensch, II 316.

Variatie, door correlatie, 73; wetten van —, 56; — bij den mensch, 264; analoge —, 272; analoge — in het gevederte der vogels, II 69.

Varken, Afrikaansch breedsnuitig —, II 249.

Varkens, oorsprong van de verbeterde — rassen, 343; getalsverhouding der seksen bij de —, 482; strepen der jongen van de —, II 176, 291; seksueele voorkeur door — getoond, II 255.

Vauréal, menschenbeenderen van—, 29.

Veddahs, eenwijvig, II 357.

Vederen, geluid voortgebracht door gewijzigde —, II 59 vv., 157; verlengde — bij mannelijke vogels, II 69; raketvormige —, II 70; de vlag der — niet aanwezig of draadachtig bij sommige vogels, II 69; afwerpen van de randen der —, II 80.

Veelmannerij, zie Polyandrie.

Veelwijverij, zie Polygamie.

Veitch, de heer, over den afkeer der Japansche dames van bakkebaarden, II 340.

Veldkrekel, zie Gryllus campestris.

Veldslaven, verschil van — en huisslaven, 367.

Veldsprinkhanen, gesjirp der —, 545.

Venkelvlinder, 581.

Venus Erycina, priesteressen van —, II 351.

Verandering, zie Variatie.

Veranderlijkheid, zie Variabiliteit.

Verbeeldingskracht, bestaan van — bij de dieren, 122.

Verbuiging, oorsprong van de —, 142.

Verdedigingsmiddelen der zoogdieren, II 247.

Vereeniging, nut voor de — van het bewaard blijven van wijzigingen door natuurlijke teeltkeus, 96.

Vereenigde Staten, aanwas der bevolking in de —, 74; invloed der natuurlijke teeltkeus op den vooruitgang der —, 255; verandering der Europeanen in de — ondergaan, 367.

Vergift, het vermijden van — door de dieren, 128; verband tusschen de kleur der huid en het beveiligd zijn voor de werking van —, 363.

Vergiftige vruchten en kruiden door de dieren vermeden, 113.

Vergelijking van de ontwikkeling van soorten en talen, 141.

Verhoudingen, verschil in de — bij verschillende rassen, 331.

Verhuizen, 249.

Verhuizingen van den mensch, invloed van de —, 78.

Verkoudheid, vatbaarheid van Cebus Azarae voor —, 13.

Verminkingen, erfelijkheid van —, II 372.

Vermes, 516,

Vermogens, verschil der geest— bij de individu’s van de zelfde soort, 112; verscheidenheid der geest— bij het zelfde menschenras, 54; erfelijkheid der geest—, 54; verscheidenheid van geest— bij de dieren van de zelfde soort, 54; sociale —, 240; geest— der vogels, II 113.

Verraad, door de wilden niet jegens makkers gepleegd, 196.

Verreaux, M., over het lokken van talrijke mannetjes door het wijfje van een Australische Bombyx, 491.

Verscheidenheid, doel en oogmerk in de natuur, II 215.

Verscheidenheden, gemis van — tusschen twee soorten een bewijs, dat het twee afzonderlijke soorten zijn, 329.

Verscheurende Dieren, zie Carnivora.

Verschillen, betrekkelijke — tusschen verschillende soorten van vogels van de zelfde sekse, II 183.

Versiering, bij vogels, II 68; gelijke overplanting van tot — dienende kenmerken op beide seksen bij zoogdieren, II 286; tot — dienende kenmerken van apen, II 295.

Versierselen, ver verbreide —, 345; smaak der wilden voor —, II 332; van mannelijke vogels, II 48.

Verspreiding van den mensch over eene groote uitgestrektheid, 79; geographische — een bewijs van soortelijk verschil bij den mensch, 332.

Verstand, de heer H. Spencer over de eerste schemeringen van het —, 114; invloed van het — op de natuurlijke teeltkeus bij beschaafde volken, 248.

Verstandelijke vermogens, invloed der — op de natuurlijke teeltkeus bij den mensch, 237; waarschijnlijke volmaking der — door de natuurlijke teeltkeus, 239.

Vertegenwoordigende, elkander — soorten, II 181.

Vervoeging, oorsprong der —, 142.

Verwondering, het gevoelen van — door dieren, 119.

Verziendheid, erfelijk, 61.

Vesicula prostatica, homoloog met de baarmoeder, 31.

Vibrissae, vertegenwoordigd door lange haren aan de wenkbrauwen, 26.

Vidua, II 172.

Vidula axillaris, 448.

Vierhandige Zoogdieren, zie Quadrumana.

Villermé, M., over den invloed van den overvloed op de lichaamsgrootte, 58.

Vingers, gedeeltelijk samengegroeide — bij soorten van Hylobates, 82.

Vingers, overtallige, bij den mensch, 66; meer voorkomende bij mannen dan bij vrouwen, 453; overerving der overtallige —, 463; vroege ontwikkeling der overtallige —, 469.

Vink, verhouding der seksen bij den —, 484; raketvormige vederen in den staart van den —, II 70; vrijage van den —, II 91.

Vinken, II 50; nieuwe gezellen door — gevonden, II 101; verandering van kleur van de — in de lente, II 184.

Vinson, Aug., over het mannetje van Epeira nigra, 526; over Nephila, 527.

Virey, over het aantal menschenrassen, 339.

Visschen, overeenkomst van de nieren der — met de corpora Wolffiana van het menschelijk embryo, 17; het uitbroeden der eieren in den bek door mannelijke —, 286; organen tot opneming der eieren bij de —, 435; verhouding der seksen bij de —, 485; vurigheid der mannelijke —, 450; betrekkelijke grootte der seksen bij de —, II 5; zoetwater — der keerkringslanden, II 16; beschermende gelijkenis van —, 15; nestbouw van —, II 15; kuitschieten der —, II 17; geluiden door — voortgebracht, II 20; voortdurende groei der —, II 203.

Visschen, hermaphroditisme bij de —, 285.

Visschen, vrijage bij de —, II 13.

Visschen, troskieuwige —, zie Lophobranchii.

Vlaamsche gaaien, het vinden van nieuwe gezellen door —, II 100; het herkennen van personen door —, II 105; zie Meerkol.

Vlacovich, Prof., over den musculus ischio-pubicus, 70.

Vlag, draadachtige — van de vederen bij sommige vogels, II 70.

Vledermuizen, seksueele kleurverschillen bij de —, 277.

Vleeschlappen, hinderlijk voor de mannelijke vogels bij het vechten, II 94.

Vleet, tanden van de —, II 5.

Vlekken, in geheele groepen van vogels bewaard gebleven, II 126; verdwijning der — bij volwassen zoogdieren, II 292.

Vleugels, verschil in de — bij de beide seksen der vlinders en Hymenoptera, 534; het pronken met de — bij de vrijage der vogels, II 91.

Vleugelsporen, II 45, 156.

Vliegend Hert, grootte van het mannelijke —, 536; wapens van het mannelijke —, 562; getalsverhouding der seksen van het —, 492.

Vliegenvanger, kleuren en nestbouw van den —, II 163.

Vliesvleugelig, parasitisch — insekt met een zittend mannetje, 451.

Vliesvleugelige Insekten, zie Hymenoptera.

Vlinders, geur van — tot de mannetjes beperkt, 576; schoone kleuren van —, 612; seksueele teeltkeus der —, 612.

Vlookreeft, 522.

Vlotten, gebruik van —, 79, 346.

Vocale muziek der vogels, II 49.

Vochtigheid van het klimaat, invloed van de — op de kleur der huid, 59, 363.

Voedsel, invloed van het — op de lichaamsgrootte, 59; waarschijnlijke invloed van overvloedig — op het paren van vogels van de zelfde soort, II 111.

Voet, bij de vroegere voorouders van den mensch de — een grijporgaan, 282; grijpvermogen van den — bij sommige wilden, 83.

Voeten der insekten, zie Tarsi.

Voeten, wijziging der — bij den mensch, 82; grootere dikte der huid aan de zolen der —, 61.

Vogelbekdier, zie Ornithorhynchus.

Vogels, hoenderachtige, zie Gallinaceae.

Vogt, Carl, over den oorsprong der soorten, 7; over den oorsprong van den mensch, 9; over de plica semilunaris bij den mensch, 24; over de aandrift tot nabootsing van microcephale idioten, 137; over microcephale idioten, 64; over schedels uit holen van Brazilië, 332; over de ontwikkeling der menschenrassen, 342; over den schedelvorm van vrouwen, II 314; over de Aino’s en de negers, II 316; over het verschil tusschen de seksen met betrekking tot de schedelholte, toenemende met de ontwikkeling van het ras, II 323; over de schuinheid van het oog bij de Chineezen en Japaneezen, II 337.

Volharding, een kenmerk van den mensch, II 321.

Von Baer, definitie van vooruitgang in de organische reeks, 287.

Voorhoofdsbeen, het blijven van den naad in het —, 68.

Voorkeur, van vrouwelijke vogels voor bijzondere mannetjes, II 109, 117; — door zoogdieren aan den dag gelegd bij het paren, II 252.

Voorouders, vroege — van den mensch, 69.

Voortplanting, zie Reproductie.

Voortplantingsstelsel, rudimentaire deelen van het —, 31; bijkomende deelen van het —, 283; het — uiterst gevoelig voor verandering in de levensvoorwaarden, 357.

Voortreffelijkheid van den mensch, 79.

Vooruitgang of hoogere ontwikkeling in de organische reeks, definitie van Von Baer, 287.

Vooruitgang, niet de normale regel der menschelijke maatschappij, 244; oorzaken van den —, 253.

Voren, schitterende kleuren van het mannetje van den — in den rijtijd, II 12.

Vorschen, zie Batrachii.

Vossen, voorzichtigheid der jonge — in streken waar veel gejaagd wordt, 128; zwarte —, II 284.

Vreesachtigheid, zeer verschillend bij individu’s van de zelfde soort, 116.

Vrouwelijke Bosjesman, buitensporige opsiering van een —, II 336.

Vrouwelijke Bosjesmannen, hersenen der —, 331; huwelijken der —, II 366.

Vrouwelijke vogels, verschillen bij —, II 183.

Vrouwen, onderscheiden van — door mannelijke apen, 14; sporen van het met geweld rooven der —, 258; overmaat in aantal van —, 479; gevolgen van de teeltkeus der — volgens een verschillenden maatstaf van schoonheid, II 349; het rooven van —, II 354, 358; vroege verloving en slavernij der —, II 359; keus der — om haar schoonheid, 363; vrijheid van de — in haar keuze bij wilde stammen, II 364.

Vruchten, afkeer der dieren van vergiftige —, 113.

Vrijage, grootere vurigheid der mannetjes in de —, 450; — der visschen, II 2; — der vogels, II 48, 97.

Vulpian, Prof., over de overeenkomst in de hersenen van den mensch en de hoogere apen, 12.

Vuur, gebruik van het —, 79, 259, 346.

Vuurland, huwelijken op —, II 365.

Vuurlanders, 244, 257; geestvermogens der —, 111; godsdienstig gevoel bij de —, 147; scherpte van gezicht der —, 61; behendigheid der — in het werpen van steenen, 80; gehardheid der — tegen hun ellendig klimaat, 97, 349; verschil van grootte bij de —, 59; levenswijze der —, 367; overeenkomst der — in karaktertrekken met de Europeanen, 344; afkeer der — van een behaard gelaat, II 340; bewondering der — voor Europeesche vrouwen, II 342.

Vuursteen, moeilijkheid om uit een stuk — een werktuig te hakken, 80.

Vuursteenen werktuigen, 259.

Vuurtanagra, II 160.

Vijandschap, moeilijk verdwijnen van —, 198.

W.

Waarnemingsvermogen der vogels, II 105.

Wagner, Prof., over de aanwezigheid van een open ruimte tusschen de tanden van een Kafferschedel, 70; over de longpijpen van een zwarten ooievaar, II 57.

Waitz, Prof., over het aantal menschenrassen, 339; over de kleur der Australische kinderen, II 314; over de baardeloosheid der negers, II 316; over de zucht van den mensch naar versiering, II 331; over de vatbaarheid der negers voor tropische koortsen na verblijf in een koud klimaat, 364; over de denkbeelden der negers aangaande vrouwelijke schoonheid, II 338; over de denkbeelden der Javanen en Cochin-Chineezen aangaande schoonheid, II 339.

Wake, G. Staniland, over promiscuïteit, 355.

Walckenaer en Gervais, over de Myriapoda, 528.

Waldeyer, M., over het hermaphroditisme van het embryo bij de Gewervelde dieren, 283.

Walker, F., over seksueele verschillen bij de Tweevleugelige Insekten, 538.

Wallace, Dr. A., over het grijpvermogen der voeten van mannelijke nachtvlinders, 437; over het opkweeken van den Ailanthus-zijdeworm, 490; over het kweeken van Lepidoptera, 490; verhouding der seksen bij Bombyx cynthia, H. Yama-Maju en B. Pernyi, opgekweekt door —, 492; over het paren van Bombyx cynthia, 588; over de bevruchting van nachtvlinders, 594.

Wallis, Noord-, getalsverhouding der mannelijke en vrouwelijke geboorten in —, 476.

Walrus, ontwikkeling van de membrana nictitans bij den —, 24; tanden van den —, II 227, 235; gebruik van de tanden door den —, II 242.

Walsh, B. D., over de verhouding der seksen bij Papilio Turnus, 488; over de Cynipidae en Cecidomyidae, 493; over de kaken van Ammophila, 532; over Coridalis cornutus, 532; over de grijporganen van mannelijke insekten, 532; over de sprieten van Penthe, 533; over de staartaanhangsels der Waternimfen, 533; over Platyphyllum concavum, 545; over de seksen der Haften, 549; over het verschil in kleur bij de seksen van Spectrum femoratum, 548; over de seksen der Waternimfen, 549; over het verschil der seksen bij de Sluipwespen, 552; over de seksen van Orsodacna atra, 556; over de verandering der horens van den mannelijken Phanaeus carnifex, 557; over de kleur van de soorten van Anthocharis, 582.

Walther, Alex., over de grootte der handen van hoerenkinderen, 61.

Walvisschen, onbehaardheid der —, 89; betrekkelijke grootte der seksen bij de —, II 245.

Wantsen, 539.

Wapenen, door apen gebruikt, 130; gebruik van —, 130; aanvallende — der mannetjes, 438; — der zoogdieren, II 227.

Wapiti-hert, gevechten van het —, II 226; sporen van horens bij het wijfje van het —, II 230; een man aangevallen door een —, II 239; haarkam van het mannetje, II 273; seksueel verschil in kleur bij het —, II 280.

Warington, R., over de gewoonten der stekelbaarsjes, II 2, 18; over de schitterende kleuren van den mannelijk en stekelbaars gedurende den rijtijd, II 12.

Warmte, invloed der —, 59.

Washuid, (naakte huid aan den kop) over de schitterende kleuren der — bij vogels, II 212.

Waterhoentje, II 39.

Waterhouse, C. O., over blinde kevers, 555; over het kleurverschil bij de seksen van kevers, 556.

Waterhouse, G. R., over de stem van Hylobates agilis, II 326.

Waternimfen, aanhangsels aan den staart der mannelijke —, 533; betrekkelijke grootte der seksen, 536; verschil der seksen, 550; gebrek aan strijdlustigheid bij de mannetjes, 550.

Watersalamander, II 21.

Watersnip, kleur van de —, II 211.

Waterspreeuw, herfstzang van den —, II 51; kleuren en nestbouw van den —, II 163.

Waterton, C., over het paren van een Canadagans met een rotgans, II 109; over vechtende hazen, II 225; over den Klokvogel, II 76.

Watervlooien, zie Cypridina.

Watervogels, veelvuldigheid van wit gevederte bij —, II 213.

Watervrees, van de lagere dieren op den mensch overgaande, 13.

Weale, J. Mansel, over een Zuid-Afrikaansche rups, 601.

Webb, Dr., over de kiezen van verstand, 27.

Wedgwood, Hensleigh, over den oorsprong der spraak, 137.

Weduwen en weduwnaars, sterfte van —, 252.

Weduwvogel, veelwijvig, 448; bruiloftskleed van den —, II 80; het verloochenen van den mannelijken — door het wijfje, II 115.

Weegluizen, zie Wantsen.

Weekdieren, zie Mollusca.

Weekdieren, armpootige, zie Brachiopoda.

Weekdieren, buikpootige, zie Gasteropoda.

Weekdieren, koppootige, zie Cephalopoda.

Weekdieren, naaktkieuwige, zie Nudibranchia.

Weekdieren, plaatkieuwige, zie Lamellibranchiata.

Weekwormen, 511.

Weelde, betrekkelijk onschadelijk, 248.

Weir, Harrison, over de getalsverhouding der seksen bij varkens en konijnen, 482; over de seksen van jonge duiven, 483; over het gezang der jonge vogels, II 50; over duiven, II 104; over den afkeer der blauwe duiven van anders gekleurde verscheidenheden, II 113; over het verlaten der vrouwelijke duiven van hun gezellen, II 114.

Weisbach, Dr., meting der menschen van verschillende rassen, 331; de variabiliteit bij mannen grooter dan bij vrouwen, 453; over de betrekkelijke verhoudingen van het lichaam der seksen van verschillende menschenrassen, II 316.

Welcker, de heer, over Brachycephalie en Dolichocephalie, 88; over seksueele verschillen in den schedel van den mensch, II 313.

Wellust, het instinkt van —, 197.

Wells, Dr., over het vrijblijven der gekleurde rassen van de werking van sommige vergiften, 363.

Welwillende gevoelens, door vogels getoond, II 105.

Wenkbrauwbogen bij den mensch, II 312, 314.

Wenkbrauwen, in de hoogte brengen der —, 19; ontwikkeling van lange haren in de —, 26; uittrekken der — in deelen van Zuid-Amerika en Afrika, II 333; uittrekken der — door de Indianen van Paraguay, II 340.

Wereld, Nieuwe, apen der —, zie Platyrrhinae.

Werktuigen, door apen gebruikt, 130; het fatsoeneeren van — alleen den mensch eigen, 131.

Werktuigen, vuursteenen —, 259; gebruik door apen, 130; uitvinding van —, 79.

Wespendief, Indischen gekuifden, afwijking van de kuif bij den —, II 121.

Westfalen, grootere verhouding der vrouwelijke onwettige kinderen in —, 478.

Westring, over het gesjirp van Reduvius personatus, 539; over de sjirporganen van Coleoptera, 567; over geluiden van Cychrus, 567; over het gesjirp van de mannetjes van Theridion, 527; over het gesjirp van kevers, 565; over het gesjirp van Omaloplia brunnea, 566.

Westrop, H. M., over de algemeenheid van sommige vormen van versiering, 345; over de geestvermogens van een beer, 125.

Wettige, verhouding der seksen bij — en onwettige kinderen, 477.

Wevervogel, II 52.

Wevervogels, ratelend geluid der — met de vleugels, II 58; bijeenkomsten van —, II 97.

Whately, Aartsbisschop, de spraak niet den mensch alleen eigen, 134; over de eerste beschaving van den mensch, 257.

Whewell, Prof., over moederlijke liefde, 117.

White, Gilbert, over de verhouding der seksen bij den patrijs, 464; over den huiskrekel, 541; over het doel van het gezang der vogels, II 50; over het vinden van nieuwe gezellen door kerkuilen, II 101; over vluchten mannelijke patrijzen in de lente, II 102.

Whithe, F. Buchanan, over geluiden van nachtvlinders, 576.

Wielewaal, zwartkoppige —, II 170.

Wielewalen, nestbouw der —, II 161.

Wilckens, Dr., over de wijziging van huisdieren in bergachtige streken, 63; over de getalsverhouding tusschen de haren en de afscheidende poriën bij schapen, 368.

Wilden, aandrift tot nabootsing bij de —, 137, 239; oorzaken van het laag zedelijk standpunt der —, 206; de onderlinge gelijkenis der — zeer overdreven, 55; verziendheid der —, 61; geringe aanwas der bevolking bij de —, 75; het grijpvermogen van den voet der — niet geheel verloren, 83; stammen van —, die elkander verdringen, 238; vooruitgang der — in kunsten, 259; kunsten der —, 346; smaak der — voor ruwe muziek, II 63; aandacht door — gewijd aan hun uiterlijk aanzien, II 331; betrekking tusschen de seksen bij de —, II 357.

Wilde staat, vroegere — van beschaafde volken, 258.

Wilder, Dr. Burt, over het veelvuldiger voorkomen van overtallige vingers bij mannen dan bij vrouwen, 453.

Wilson, Dr., over de kegelvormige hoofden der bewoners van de Noord-Westkust van Amerika, II 342; over de Fidsji-eilanders, II 343; over het moeilijk uitroeien der gewoonte om den schedel samen te drukken, II 343.

Windhonden, getalsverhouding der seksen bij —, 443, 444; getalsverhouding van mannelijke en vrouwelijke geboorten bij —, 481.

Windingen, overbruggende, 391.

Winterkoning, II 187; jongen van den —, II 197.

Witheid, een seksueel sieraad bij sommige vogels, II 216; van zoogdieren die met sneeuw bedekte streken bewonen, II 287.

Witjeskapellen, zie Pieridae.

Woekerdieren, zie Parasieten.

Woerd (mannelijke eend), vederen van den — in den paartijd, II 80.

Woestijnen, beschermende kleur van dieren die — bewonen, II 209.

Wolf, winterkleed van den —, II 287.

Wolff, over de variabiliteit van de ingewanden bij den mensch, 53.

Wolhaar van den foetus, zie Lanugo.

Wollaston, T. V., over Eurygnathus, 534; over muziekmakende Snuitkevers, 564; over het gesjirp van Acalles, 569.

Wolven die leeren blaffen van honden, 120; het jagen in troepen van —, 184.

Wombat, zwarte verscheidenheden van den —, II 283.

Wonden, genezen van —, 144.

Wonfor, de heer, over seksueele bijzonderheden in de vleugels van kapellen, 534.

Wood, over het pronken van den Argus-fazant, II 87.

Wood, T. W., over de kleur van den Peterselievlinder, 582; over de gewoonten van de Saturniidae, 585; over de gewoonten van Menura Alberti, II 53; over Tetrao cupido, II 53; over het pronken van mannelijke fazanten, II 86; over de oogvlekken van den Argus-fazant, II 138; over de gewoonten van den vrouwelijken Kasuaris, II 193; over gevechten van chameleons, II 32; over de ocelli van den Argus-fazant, II 142.

Wood, J., over variaties in de spieren van den mensch, 71, 72; over de grootere variabiliteit der spieren bij mannen dan bij vrouwen, 453.

Woolner, de heer, opmerkingen over het oor van den mensch, 22.

Wordende organen, 18.

Wormald, de heer, over de kleur van Hypopyra, 585.

Wormen, zie Annulosa en Vermes.

Wormvormig aanhangsel, 28.

Woudlijster, II 206.

Wouw, een — door een strijdhaan gedood, II 42.

Wraak, door dieren geoefend, 118; instinkt van —, 197.

Wreedheid der wilden jegens dieren, 204.

Wreef, diepte van de — bij soldaten en matrozen, 60.

Wright, over een merrie die uitsluitend merrieveulens wierp, 495.

Wright, de heer, over den Schotschen hertenhond, II 246; over seksueele voorkeur bij honden, II 255; over het afwijzen van een hengst door een merrie, II 255.

Wright, Chauncey, over het verkrijgen van kenmerken door correlatie, II 328; over het grooter worden der hersenen bij den mensch, II 383.

Wright, W. von, over het beschermend gevederte van het sneeuwhoen, II 78.

Wulpen, dubbele ruiing der —, II 77.

Wijfje, gedrag van het — gedurende den paartijd, 449.

Wijfjes, aanwezigheid van rudimenten van mannelijke organen bij de —, 284; voorkeur der — voor sommige mannetjes, 441; vervolging der — door de mannetjes, 449; aanwezigheid van secundaire seksueele kenmerken bij de —, 454; mannelijke kenmerken bij de — tot ontwikkeling gekomen, 458; betrekkelijke sterfte van — en mannetjes in de jeugd; 443; getalsverhouding tusschen — en mannetjes, 439, 441.

Wyman, Prof., over de verlenging van het koekoeksbeen bij het menschelijk embryo, 17; over den grooten toon bij het menschelijk embryo, 17; over variaties in den schedelvorm van de inboorlingen der Sandwich-eilanden, 53; over het uitbroeien van eieren in den bek of de kieuwholten der mannelijke visschen, 286.

Wijngaardslak, zie Helix pomatia.

Wijzigingen, nuttelooze —, 95; spontane —, 74; zie Variatie.

X.

Xenarchus, over Cicaden, 539.

Xenophon, over teeltkeus bij de oude Grieken, 56.

Xenorhynchus, seksueel verschil in de kleur der oogen bij —, II 123.

Xiphophorus Hellerii, draadvormig aanhangsel aan den staartvin van —, II 8, 9.

Xylocopa, verschil in de seksen van —, 552.

Y.

Yarrell, W., over de gewoonten en kenmerken van de Karpervisschen, 487; over Raja clavata, II 2; over de kenmerken van den mannelijken zalm in den rijtijd, II 4, 12; over de kenmerken der roggen, II 6; over het mannetje van den pitvisch, II 7; over het kuitschieten van den zalm, II 17; over het broeien van de Lophobrachii, II 19; over de ijverzucht van zangvogels, II 50; over de luchtpijp van de wilde zwaan, II 57; over het ruien der Eendachtige Vogels, II 81; over een voorbeeld van verstand bij een zeemeeuw, II 103; over de jongen der moerasvogels, II 204.

Youatt, de heer, over de ontwikkeling der horens bij het hoornvee, 467.

IJsduiker, zie Colymbus glacialis.

IJseend, zie Harelda glacialis.

IJsvogel, II 53; raketvormige vederen in den staart van een —, II 70.

IJsvogels, kleuren en nestbouw der —, II 163, 165, 167; onvolwassen gevederte der —, II 179, 181; jongen der —, II 197.

Yura-Cara’s, hun begrippen van schoonheid, II 339.

IJverzucht der mannelijke vogels bij het zingen, 50.

Z.

Zaagbek, jongen van den grooten —, II 180.

Zakpijpen, zie Ascidiae.

Zalm, het springen van een — uit het water, 192; de mannelijke — voor de voortplanting gereed vóór de wijfjes, 440; verhouding der seksen bij den —, 486; strijdlustigheid van het mannetje van den —, II 3; kenmerken van den mannelijken—gedurende den rijtijd, II 3; kuitschieten van den —, II 17; voortplanting van den — vóór hij volkomen zijn volwassen kenmerken heeft verkregen, II 202.

Zandoogje, bruin —, zie Hipparchia Janira.

Zandoogjes, zie Hipparchia.

Zangvogels, zie Insessores.

Zebra, afwijzen van een ezelhengst door een vrouwelijke —, II 284; strepen van de —, II 290.

Zebustier, bult van den —, II 275.

Zedelijke en instinktmatige aandrift, samengaan van —, 196, 197.

Zedelijk gevoel, oorsprong van het —, 211; het zoogenaamde — ontstaan uit de sociale instinkten, 206.

Zedelijke neigingen, erfelijkheid der —, 211.

Zedelijke regels, onderscheiding der hoogere en lagere —, 210.

Zedelijke vermogens, hun invloed op de natuurlijke teeltkeus bij den mensch, 237.

Zedelijkheid, verondersteld gegrond te zijn op eigenbelang, 208; het algemeen welzijn der vereeniging het criterium van —, 208; trapsgewijze rijzing van het peil der —, 212; invloed van een hoog peil van —, 243.

Zeeanemonen, schitterende kleuren der —, 512.

Zeebeer, veelwijvig, 447; paring van den —, II 253.

Zeedieren, doorzichtigheid van —, 512.

Zeedonderpad, seksueele verschillen bij den —, II 8.

Zeedraken, zie Ichthyopterygia.

Zeehonden of robben, de wijfjes der — gewoonlijk op schildwacht, 184; de — als voorbeeld van Klassificatie, 269; seksueele kleurverschillen bij —, II 278; waardeering van muziek door —, II 326; gevechten van mannelijke —, II 226; hondstanden van de —, II 227; veelwijvige gewoonten van —, II 447; paren van —, II 233; seksueele bijzonderheden van —, II 269.

Zeeklitten, zie Echini.

Zeekoet, variëteiten van den —, II 122.

Zeeleeuw, veelwijvig, 447.

Zeelieden, verziendheid der —, 61; zie Matrozen.

Zeelt, verhouding der seksen bij de —, 487; schitterende kleuren van de — in den rijtijd, II 12.

Zeemeeuw, voorbeeld van overleg bij een —, II 103; verandering in het gevederte van de — naar het seizoen, II 213; witte —, II 213.

Zeenaalden, zie Naaldvisschen.

Zeeolifant, neus van den mannelijken —, II 269; veelwijvig, 447.

Zeepaardje, zie Hippocampus.

Zeeroofdieren, veelwijvigheid der —, 447; seksueel verschil in kleur bij de —, II 278.

Zeeslakken, naakte, zie Eolidae.

Zeesterren, schitterende kleuren van sommige —, 512.

Zeezwaluwen, witte —, II 213; zomer- en winterkleed der —, II 213; witte en zwarte —, II 214.

Zelfbeheersching, gewoonte van — erfelijk, 201; waarde der —, 205.

Zelfbehoud, instinkt van —, 198.

Zelfbewustheid, 132.

Zelfmoord, 249; vroeger niet algemeen voor een misdaad gehouden, 203; zeldzaam bij de wilden, 203.

Zelfopoffering der wilden, 196; waarde der —, 205.

Ziekten die menschen en lagere dieren gemeen hebben, 13; verschil van vatbaarheid voor — bij verschillende menschenrassen, 331; invloed van nieuwe — op wilde volken, 349; tot ééne sekse beperkte —, 469; — ontstaan door de eerste ontmoeting van verschillende volken, 351.

Zigeuners, eenvormig uiterlijk der — in verschillende deelen der wereld, 362.

Zigzaglijnen, dikwijls voorkomende als versierselen, 345.

Zilverreiger, seksen en jongen van den Indischen —, II 204; gevederte van den — in den paartijd, II 78; wit gevederte van den —, II 213.

Zincke, de heer, over het verhuizen der Europeanen naar Amerika, 255.

Zingen van de Cicaden en Fulgoridae, 539; van boomkikvorschen, II 24; doel van het — der vogels, II 49.

Zinnen, minder scherp bij de Europeanen dan bij de wilden, 61.

Zoetwatergarnalen, zie Gammarus.

Zoetwatervisschen der Keerkringslanden, II 16.

Zomerroodvogel, II 160.

Zonvogels, nestbouw der —, II 163.

Zoogdieren, de klassificatie der — volgens Prof. Owen, 266; stamboom der —, 280; secundaire seksueele kenmerken bij de —, II 225; wapenen der —, II 227; vergelijking der schedels van de tertiaire en de hedendaagsche —, 87; betrekkelijke grootte der seksen van de —, II 286; vervolging der wijfjes van de — door de mannetjes, 450; vergelijking der — met de vogels ten opzichte der secundaire seksueele kenmerken, II 286; stemmen der — vooral gebruikt in den paartijd, II 324.

Zoogdieren, vierhandige, zie Quadrumana.

Zoombandvlinder, 583.

Zootoca vivipara, seksueel kleurverschil bij de —, II 33.

Zuidpoolgans, II 213.

Zuidzeeëilanders, uitsterven der —, 351.

Zwaan, roode snavel van de zwarte —, II 212; zwartvleugelige —, II 214; jongen van de gewone —, II 199; luchtpijp van de wilde —, II 56.

Zwaan, wilde, zie Cygnus ferus.

Zwaluwen die hun jongen verlaten, 193, 199.

Zwaluw-plevieren, zie Glareola.

Zwanen, II 211, 214; jonge —, II 197.

Zwartkop, aankomst van het mannetje vóór het wijfje, 440; jongen van den —, II 206; seksueel verschil in kleur bij den Indischen —, II 279.

Zwartlijven, zie Tenebrionidae.

Zwarte Lijster, zie Merel.

Zwijn, Afrikaansch penseel—, II 250.

Zwijnen, wilde, veelwijvig in Indië, 446; gebruik der tanden bij de —, II 242; gevechten van de —, II 247.

Zwijnshert, II 292.

Zijdeworm, verschil in grootte van de mannelijke en vrouwelijke cocons van den —, 535; het paren van den —, 588; het bevruchten van drie of vier wijfjes door een mannelijken —, 593; verhouding der seksen bij den —, 487, 490; Prof. Canestrini over het vernietigen der larven van den Ailanthus — door wespen, 490.

Zygaenidae, kleur der —, 583.