XIX.

Hugo mortis; de tiu horo Parizina ne estis plu aŭdita nek vidita en la palaco, en la salono, en la ĝardeno. Ŝia nomo, kiel malnobla aŭ timinda vorto, estis ekzilita el ĉiuj lipoj kaj oreloj, kvazaŭ ŝi neniam estus vivinta; el Princo Azo, neniu aŭdis ian raporton pri edzino aŭ filo. Ili ne havis monumenton nek memoron, estis entombigitaj en nesankta tero, almenaŭ la kavaliro, kiu mortis je tiu tago. La fatalo de Parizina restis kaŝita, kiel la polvo sub tomba ŝtono. Ĉu ŝi loĝadis en ia monaĥejo kaj gajnis la ĉielan vojon per malkvietaj kaj riproĉindaj jaroj de turmento, fastoj kaj senĉesaj ploroj; aŭ ĉu ŝi falis per la bulo aŭ glavo, pro la funebra amo, kiu submetis sin; aŭ ĉu frapita je tiu momento, ŝi mortis de tujaj suferoj, kiam tiun ŝi vidis morti sur la ŝtipo; aŭ ĉu la frapo de l’ekzekutisto, ekmovinte ŝian kompateman koron, neniigis ŝian organismon; neniu sciis, neniu iam scios: sed io estis ŝia fatalo tie ĉi, ŝia vivo komenciĝis kaj finiĝis malfeliĉe.