LAVDES MORI, ET BOMBICIS.

Romulidas, Myrtus[15] Paphia exornauit, ouantes; Pura triumphales decorauit Laurea Põpas: Prima dedit Quercus seruati præmia ciuis: Sumit Idumæam præpes victoria Palmam: Ast ea,[16] quȩ nutu superis dominatur & imis Fortunæ stolidas, quæ scit, contundere vires, Quæque adamantæi domitrix prudẽtia fati, Vnã ex Arboribus voluit sibi crescere morũ: Hãc amat, hâc cingit canẽtia tẽpora fronde, Vẽturi en agedum, secura, ignaraque corda, Prospicite, & dubiæ casus prænoscite sortis. Si pudor insanis, morus sapit, illa doloso Nil temerè credit zephyro, nam veris adulti Iam certum expectãs solẽ, nõ germinat ante Frigoris infesti, quam cuncta recesserit aura: Tum floretq; viretq; simul, longæq; repẽdit Dãna moræ, atq; vnâ totã se nocte profũdit. Viderat Æmoniâ nudam quam vesper ab[17] Oetâ, Proximus[18] Idæo de vertice cernit Eous Frondosã, & pariter grauidã, partuq; leuatã. Sic properat tenerũ germen, ne frigidus aer Manè coquat; medione die ne torreat ȩstus. Insidias cæli ne tunc vereare sereni Ampliùs, & vasto quæ cæca pericula Ponto: Vt bene subductam deducas nauita Pinum, Sint tibi[19] Vergiliȩ, videas cũ germina mori. Quin vbi dilectis cultoribus annua Poma Reddidit, hybernis ne frondibus incubet Auster, Aduerso pugnãs Boreæ, & certamine fratrũ, Collisi inter se frangantur in arbore rami, Sponte sua capitis sacri deponit honorem. Vtque minus fiat sæuis obnoxia ventis Iratique Iouis telo, fugit ardua, Morus, Morus in antiquis arbor gratissima lucis. Ad Lunæ radios hâc ludunt sæpe sub vmbra Cõsertȩ Satyris Nymphȩ, plaudũtq; choreas, Sæpe legit fœtus[20] Ægle formosa caducos, Ebria[21] Sileno queis sublinat ora jacenti. Poma gerit morus triplici distincta colore, Nã paribus spatijs albẽtq; rubentq; nigrẽtq; At color ille parum lætus, qui fructibus ater, Omina sanguineis nec sunt nisi tristia moris; Quid te nigra mouent? niger est[22] Phæbeius oscen, Nec tamen augurio quicquam fælicius illo, Solis vbi nitido veniens spectatur ab ortu. Astrorũ & somnimater, nox alma, quadrigis Inuehitur nigris: ebeno tumet India nigro: Laudamus nigros oculos, nigrumq; capillũ, Ac nigras violas,[23] fului editus imbre metalli Deperijt nigros Cepheæ Virginis artus. Quod vero funesta putãt de sanguine mora, In vulgum has sparsit[24] Babylonia fabula nugas; Dat meritas igitur pænas & pẽdet Arachne, Inuisique operis casso est addicta labori; Non quod Palladiæ cõtenderit ȩmula telæ, Mortalisq; Deam justas stimularit in iras, Sed potius geminæ quod per mẽdacia cædis Inuidiâ morũ, miserosq; onerauit Amores, Assyrio tingens lugentia poma cruore. Adde quod & nostris Regionibus alba leguntur, Antiquis ignara Italis, cæloque latino. Iam nec Pæoniæ, jam nec succus Panaceæ Dictamniq; feris, notissima gramina, capris, Iudice me, moris certare salubribus ausint. Nec mihi[25] Moly tuum referas, herbamq; potentem Capte oculis vates; à Moris plura petuntur Prȩsidia, & plures illis natura creatrix Vi quadam occultâ cõcessit pellere morbos. His ideò[26] Catius finiri prandia jussit, Cecropio Catius sapientũ primus in horto; Inde fit ad noxas ægri prope corporis õnes Panchrestos,[27] vero perhibent vt nomine Graij. Mororum infuso coalescunt vulnera succo: Auribus, atque ori prodest, aluoq; moranti, Languentemque leuat stomachũ, capitisque dolorem. Discutit & veteres panos, & tormina sedat. Vipereo est hostis generi, tetrisque venenis, Thessala, quæ tellus, quæque in mala pocula gignit, Vncta prometheo cautes mæotica tabo. Arboris ejusdem folijs medicabere tritis Artubus ambustis, & diri morsibus hydri. Saucius hoc nosset[28] magni præceptor Achillis, Nõ Deus optasset lethum, nec Lemnia tanto Saxa fatigasset gemitu[29] Pæantius heros. Hirsuto hinc alitur spectãdus corpore Bombyx; Nascũnturq; domi, quæ quõdã à littore rubro Mollia distincti mittebant vellera seres. Radicis sileo varios, & corticis vsus, Morborũ auxilijs hæc tota est nobilis Arbor, Mæonijsque cani non dignior vlla camænis.

Qvò me Phœbe, rapis? quas hinc sublatus in auras, Aera per liquidũ, rapidis circumuehor alis? Vos ne adeo[30] Serum intueor mollissima Regna Lanificos cõplexa greges, agnosco parẽtem Bombycemq; sinu recubantẽ molliter albo. Te quoque,[31] quam memorant primã euoluisse nitentes Folliculos, vnde in paruæ collecta figuram Alitis, ignotas pennâ trepidante per auras Tinea carpsit iter, dulcesq; animãte susurros Ore, poli lætis resonarunt æquora bombis. Ten igitur vermis video nutricula,[32] Thisbe, Errantẽue sinu placidè amplexaris alunum, Scilicet, hũc morus ramo frõdente tenellum Excipit, & claras magnũ trãsmittit ad Artes. Namque vbi ter pigro renouauit corpora somno, Iam senium increpitans, & pleni pondera ventris, Continuò, tanta est edendi gloria fili, Exercetur, & effundit quæsita per Æuum Stamina, ditis opes vteri, suspensaq; densos Fila regens inter ramos, atque ordine ducẽs, Mille legit, relegitque vias, & circinat orbes Sponte sua donec niueo se carcere claudat. Mox autem interior circũ vndique stamina densat, Albentiq; Thoro immoriens glomeratur in ouum. Sed neq; tũ tineȩ vllus honos, aut gloria filo, Pãphila ni modicos Bõbicũ euoluere folles, Aut aperire caui docuisset tegmina linthei. En etiã digitis prætentat mollibus oram Educitque globo, lucisque emittit in auras Rursus aui similem, sed te ne subdola captet Et dulcem pullis Philomela immitibus escã, Auferat, Ah vereor! melius cõcluse latebis, Hanc sine necquiquam modulis, crispoque susurro Blãdiri, & tenues disperdere carmẽ in auras, Ni facias, rostro implebit crudelior alui Ingluuiẽ, ac viuo viua abdet corpora busto. Cætera quinetiam volucrũ lætissima turba Gaudet in incautos vermes inuadere, sedDij Dij prohibete nefas, recreet mage carmine dulci, Vnguibus abstineat. Niueo jam plurima surgunt Bombici tabulata, gradus aulæque per altos Mille. Prius pubes stabulãtem rustica ramis In nemora alta videns errare, ignara silebat, Hic vbi nascenti Seres dominantur Eoo, Deterior donec paulatim & de color, artes Extudit, & duros homines emollijt ætas; Fortunate nimis, diuũq; hominũq; superba Gloria, centeno reparans tua funera fœtu; Viue sacris Bombix decus admirabile Templis, Viue ducũ, Regumq; augustis addite pallis, Nec tua lanigeræ superabunt fila bidentes Tergoribus niueis, quãuis sua vellera laudet Hispalis, & magno Tyrios incocta rubores Mutaris[33] Milete, olim tibi[34] Phrixea cedẽt, Tu quoque ne[35] Biturix contra tua mollia jactes Vellera, nec facies, etenim jam vilia sordent.