VORSTELIJKE WARANDE DER DIEREN;[Pg 52a] WAAR IN de Zeden-rijke Philosophie, POËTISCH, MOREEL, EN HISTORIEEL, VERMAKELIJK EN TREFFELIJK WORDT VOORGESTELD[1]. (continued 2)

De langgebaarde geit een wolfken heeft gevonden, 't Welk op te voeden zij haar zelf heeft onderwonden, Zij leîde 't aan de speen: 't jong wolfken ouder werd; Al zoog het geiten-melk, 't behield een wolvenhert: Begon zijns vaders aard te drukken uit naar 't leven, Zoo dat de moeder geit bestond daarvoor te beven. "Gaat, wolf-kind!" sprak zij, "gaat (ik wil mij uws ontslaan), Want voor de weldaad, die ik u heb aangedaan, Gij mij ten leste zoudt verscheuren en verslinden; Gaat naar uw wolven toe, wilt uws gelijke vinden." Deugd werkt hij, die in nood zijn vijand goed bewijst[384], Die zijnen dorst uitlescht[385], en zijnen honger spijst: Maar toezien moeten wij alzoo hem te onderhouwen, Dat wij ons zelven niet hem al te veel betrouwen.

De klauterende kat een haan hadde opgegrepen, En in haar pooten hield hem vast en stijf genepen: "Bloed-schender! (zeide zij) hoereerder, razebol, Gij hebt, gij hebt nu uitgespeeld uws levens rol; Gij hebt de dood verschuld[386]: deze oogen zuldy luiken, En meer uw moeder noch uw zuster niet gebruiken, Om uwen geilen lust met haar te blusschen uit. Gij zult vroegmorgens[387] niet meer maken groot geluid. Noch in haar[388] zoetste rust de slapers komen storen." Dies Koppen[389] om t' ontgaan des katten heeten toren[390], Zijn onschuld[391] maakte, dat hij 't niet en was alleen. Maar zulks met al de rest der vooglen had gemeen. [Pg 69b] De kat en luistert noch naar onschuld[392], noch geweten: Maar heeft der hinnen[393]-boel op staande voet verbeten. Wie iemand haten wil, en is tot wraak gezind, Al lichtelijken een gevonden[394] oorzaak vindt. Geen onschuld gelden mag in 't vierschaar der tirannen, Daar reên en billijkheid van ouds is uitgebannen.

Een stok-oud katten-vel met kreupelheid behangen, Van oudheid ratten kon noch langer muizen vangen: 't Langsteertige gebroed, als 't hier de snuf[395] van kreeg, Haar honger boetten aan het meel en aan den deeg. Dit heeft die oude kol tot in het hert verspeten[396], Om datz' haar wakkerheid door de oudheid[397] had vergeten; Maar evenwel bedacht een raad vol arg en list: Zij voegd' haar[398] bij het meel en school haar[398] in de kist. De dieren, die bij nacht na haar gewoonte kwamen, Zij d' een na d' ander heeft verslonden al te zamen. De mager armoê verr' de zatte weeld' verkloekt, En in den bittren nood en angst veel listen zoekt: Al 'tgeen in weelde niet kan ons gedachten roeren, Weet de armoê nog in nood scherpzinnig uit te voeren.

Een oude kranke brak, te traag om meer te jagen, Werd dagelijks gegroet en afgesmeerd met slagen, Omdat hij langer niet zijn jonker bracht ten hoof Een afgeronnen hart, wild zwijn, of andren roof: Gelijk hij voormaals plag de tafel zijnes heeren Met lieflijk venezoen[399] op 't rijkste te stoffeeren: Maar als hij eindlijk werd bejegend langs hoe straf[400], En dat men stokken[401] hem in plaats van eten gaf, Hij tot zijn heere sprak: "Mijn diensten zijn vergeten, Ik heb mijns levens tijd ellendelijk versleten; Men heeft mij om de buit getroeteld spade en vroeg, En niet uit liefde en gunst, die iemand tot mij droeg." Wie zijnen tijd verslijt in grooter heeren hoven, Zich dwaselijken veel belooning gaat beloven. Want als hij zijnen tijd onnut heeft doorgebracht, Hij ijdel en vergeefs op zijn bezolding[402] wacht.

Een huisman, hard gedrukt van 's winters sture vlagen, Uit grooten hongers-nood zijn huis-vee heeft geslagen[403]; Maar laas! 't en holp al niet: de koude duurde lang, De winter viel zoo streng, en maakte 't hem zoo bang, Dat hij zijn ossen bij haar hoornen heeft gegrepen, Die plachten zijnen ploeg te trekken en te slepen: Dees heeft hij ook op 't lest ter slachtbank voortgebracht, En met den scherpen bijl gezamentlijk geslacht. Zijn honden hebben dit droef schoûspel waargenomen, En eindelijk bestaan uit angst voor hem te schromen: "O, laat ons, (zeiden zij) ontvluchten metter ijl! Mag zijn jukdragend vee nog niet ontgaan den bijl; Niet beters zal gewis op 't lest ons wedervaren: Die zijn lief huis-vee slacht, en zal geen doggen sparen." Wijs is hij, die in tijds is voor 't gevaar beducht, Die veiliglijken nog de aanstaande dood ontvlucht. [Pg 70a] Die vonnist, dat hij is te vreezen en te mijden, Die zijn zelfs huisgezin bezwaard met kruis en lijden.

't Lang-halzige kameel, den ezel afgedreven, 't Last-dragend muil-peerd, en de buffel, zat van leven, Zich vonden t' zaam vergaârd in een gezonken[404] dal: Elk klaagde zijn verdriet en daaglijksch ongeval; Om dat elk volgen most zijns heeren last en wenschen, En dienen tot gerief en slavernij der menschen. Den ezel lang-geoord, die kreesch[405] uit ongeduld, Hij was aan[406] zulken last noch arbeid niet verschuld, Hij wilde 't zich ontslaan, en langer dus niet kruipen, En voortaan oefnen niet als vreten, slempen, zuipen. Dies straften de and're drie zijn domheid al te rouw, En raadden[407], dat hij met dien staat vernoegen zoû. Want willen slavernij ontgaan is moeit' verloren, Om dat wij, (zeiden zij) tot slaven zijn geboren. Hoe menig plompaart nog al stribbende[408] bepleit, T' ontgaan het dienstbaar juk, dat hem is opgeleîd; Maar 't is vergeefs gewoeld, om 't voorschik[409] te verschrijven, Want: die een ezel is, die moet een ezel blijven.

Den aap eens guichelaars[410] bedreef zeer vreemde dingen, Met dansen in het perk[411], met beitelen[412], en springen, 't Nieuws-gierig malle volk zag vast de bootsen[413] aan, Elk was van lachen schier de blijde ziele ontgaan. Terwijl den aap vast juicht, en volgt op 's meesters roepen, Hij een fraai hierlandsch[414] wijf ziet groote noten snoepen: Dies hij, op 't onverzienst, na haren schoot zich maakt, En voor een wijl met haar zoet-apig noten kraakt: Ten leste krakens moede (o, zeldzaam wonderheden!) Hij haren voorschoot licht, en toont haar naakte leden. De omstanders lachen vast om zulk een vreemd bedrijf, Dat haar[415] van schaamte moet versteken 't schaamrood wijf. Nature wordt bedekt door de aangewende zeden, Maar nimmer uitgerooid door leeringe of door reden: Barst altijd ergens uit, en brengt nog eens te pas Hetgeen haar aangeërfd en aangeboren was.

Een dertle lichtmis al zijn goederen verkwistte, Behalve zijnen rok, die hij ongeerne miste. Doch als hij onverziens een zwaluw in de locht Haar vleuglen roeren zag, hij bij zich zelven docht[416]: Die vogel is gewis een voorbood' van de dagen, Die 't alderlieflijkst zijn, en niet dan bloemen dragen: Mijn hemde[417] mij genoegt; het opper-kleed moet zijn Verdobbeld en vertuischt[418], 't hert vrolijk in de wijn. Maar laas! hoe is 't vergaan? de Noordwind is gekomen, En heeft met zijn geblaas den zwaluw 't lijf benomen! De brasser, als hij nu den vogel liggen zag, "Gij, (zeid' hij) de oorzaak zijt van alle mijn geklag, Van koude ik nu verga; nu vinde ik mij bedrogen, Om dat gij trouwloos zijt te vroeg de hette onvlogen." Wie iets te spoedig doet, en volgt zijn eigen hoofd, Al lichtelijken van zijn welvaart wordt beroofd; [Pg 70b] Indien de kwist-goed dacht op huiden[419] om den morgen, Hij zoude ontwijflijk meer voor 's levens welstand zorgen.

De vooglaar op zijn luim ving een patrijs in 't garen; Het veld-hoen, in 's doods schrik ende uiterste gevaren, Den vooglaar vrundlijk smeekte, en om zijn leven bad: "O! (sprak het) rooft mij niet mijn alderweerdste schat! Mijns levens doch verschoont; ik sta in duizend vreezen: Mij weêr in vrijheid stelt, ik wil u dankbaar wezen, En jagen u zoo veel patrijzen in den strik, Als gij begeeren zoudt, in éénen oogenblik." "Neen," zegt de vooglaar, "neen; zijt gij zoo boos van herten, Dat gij een ander wilt toebrengen zulke smerten, Waar van gij hertlijk wenscht u zelven nu t' ontslaan, De welverdiende straffe en zuldy niet ontgaan." Die op zijn luimen ligt om andren te verraden, Zal eenen zwaren vloek op zijne schoudren laden: Die andren lagen leît, of onderstaat te doôn, Werd[420] zelfs in 't net gejaagd, en krijgt verraders loon.

De landman een patrijs in 't looze net verstrikten, De koppens[421] in de ren het arme hoen verpikten: Zoo dat het zijnen tijd in rouwe slijten most, Op hope, van 't verdriet nog eens te zijn verlost: Doch eindlijk zag het, hoe vast vinnig met onvreden De kamme-dragers steeds zoo nijdig t' zamen streden, De een, met jeloersheids pest ontsteken en gekweld, Omdat met zijn boelagië een ander was verzeld; En d' ander, om den palm triumfelijk te voeren, Hadde anders niet in 't hoofd als groote krijgs-rumoeren. Als 't veld-hoen dit beoogde[422], en zag, hoe fel en wreed Het een gekamd geslacht het andere bestreed, Zoo heeft het zich getroost, en dacht: 't en is geen wonder, Dat ik, arm vreemdeling! moet stadig duiken onder, Daar borgers onderling malkanderen bestaan, Op 't scherpste en 't alderfelst, zeer herd te grijpen aan, En daar zij daadlijk zijn geneigd ten alderboosten, In zijn versmaadheid zich een uitheemsch' licht kan troosten.

Eens landmans akker stond gelaân met gouden koren, Maar 't werd van ganzen en van kranen afgeschoren; Dies hij van toornigheid zijn strikken heeft gesteld, Om dees roof-vooglen te verrasschen op het veld. Hij lag op zijne luim met overgroot verlangen, En heeft juist bij geval een klepelaar gevangen. Den ooyevaar, uit angst, heeft zijne onnoozelheid Den akkerman verbaasd tot onschuld voorgeleîd: "Den tijd mijns levens nooit beschadigde ik uw granen, (Zegt d' ooyevaar) gelijk de ganzen en de kranen." "Neen, (sprak de vogelaar) het lijf is u ontzeîd, Uw onschuld niet en geldt, ik vind u op het feit." Wie veilig leven wil in stilheid uitgenomen[423], Verzel zich daaglijks bij 't gezelschap van de vromen; Want wie de kwaden volgt, die 't booze zijn gewoon, Wordt eindlijk achterhaald, en krijgt der kwaden loon.

Den hongerigen wolf, ter zijden weggescholen, Zag een onnoozel schaap langs 't open veld gaan dolen: [Pg 71a] Dies gretig naar het aas hij aangevlogen kwam, En volgden op het spoor het weerloos vluchtig lam; Het vlies zijn leven zocht op 't spoedigste te vrijden[424], En ziende een oud gesticht, getimmerd wat ter zijden, Ter poorten inne vlood; dies Wolfaart op de hiel Zoo dapper metter vlucht ter deuren inne viel, Dat, als hij binnen was, zij fluks is toegevallen: Dies spaard' hij 't vlies uit angst, en kwetste 't niet met allen. De booze niet verschoont het bloed van 't vroom geslacht, Voor dat hij heeft zich zelfs in zwaar verdriet gebracht. Zijn honger is zoo groot, dat hij ten langen leste Vergeet al 'tgeen hem dient ten goeden en ten beste.

De bliksem-drager heeft den koor der Hemel-goden Op een zeer groot banket heel vrundlijk laten nooden: Neptunus fluks ter feest met zijnen drietand kwam, En Mars, nog vocht[425] van 't bloed, en van het krijgen gram; Apollo met de glans van zijn doorluchte stralen, Met al de water-goôn en nymfen van de dalen. Zoo fluks 't gediert vernam het heerlijk avondmaal, Elk een zijn giften bracht op 's Hemels opper-zaal. 't Was Jupiter zeer lief, hij heeft ze in dank ontvangen. Ten leste met een roos kwam een der water-slangen; Maar Jupiter, beducht dat eenig boos venijn Mocht onder 's rozen blaân en steel gestreken zijn, Heeft dit geschenk ontzeîd[426]. Gij, die de Goôn wilt eeren Met een oprecht gemoed, wilt u ten Hemel keeren; Want ijdel is de dienst, die iemand hem bewijst, Wanneer hij uit een boos en godloos herte rijst.

Der bijen koning trotsch van grootsheid uitgelaten, Bood Jupiter beveinsd een gift van honig-raten, En bad met eenen, dat 't hoog vierschaar van de Goôn Hem gunde, dat hij mocht met zijnen angel doôn Al wie van honig kwam ontblooten zijne korven; Maar heeft van 's Hemels troon deze antwoord fluks verworven: "'t Geschenk dat gij mij brengt, mij zonderling[427] behaagt, Maar 'tgeen gij van mij bidt, en daar gij mij om vraagt, Dat gij een ander met uw prikkel mocht doen treuren, Dat overkome u zelfs, en moet u zelfs gebeuren; Want als gij andren kwetst, 'tzij met 'tzij zonder schuld, Zoo zweere ik dat gij fluks dit leven sterven zult." Die naar de sterren zendt zijn vurige gebeden, Om zijn wraakgierigheid aan iemand te besteden. Zal missen niet alleen 'tgeen dat hij heeft gebeên, Maar voelen zelfs op 't hoofd den opgeworpen steen.

Het kuische Truitjen[428] Zogs zag 't ros, vercierd met pluimen, Gezadeld en getoomd doen zijnen breidel schuimen, Ten oorloog toegerust, om dragen zijnen heer In 't midden van 't gevecht, met zweerd, pistool, en speer. "O!" riep zij, "armen guil! waar wildy u begeven? Wat dolheid gaat u aan, dat gij van zelfs uw leven In 's doods perikel stelt, en allerlei ellend?" Toen heeft zich tot de zeug het ros aldus gewend: "Gij, vuile morsebel! wat wildy al veel zeggen, Die altijd in den drek en vuilen stank blijft leggen, En eindlijk blijft vervreemd van alle onsterflijkheid, Die in 't bestoven veld den hengst wordt bijgeleîd[429]; [Pg 71b] Als hij den ridder voert tot dooden en tot moorden, En breekt door 't vierkant van der vijanden slag-oorden; Behaalt veel wapen-roofs, en eenen heldren glans, Als hij verwinner blijft en erft der eeren krans." Die door zijn traagheid blijft van 't ware lof versteken, Veeltijds op andren wil veel snorken en veel spreken. Door ondeugds oefening werd[430] niemand ooit vermaard; Wel hem, die door zijn deugd zijn naam van 't graf bewaart!

Den ezel, met veel houts en pakken overladen, Begon den droeven staat zijns levens te versmaden, Als hij den gladden hengst zag briesschen over 't veld: "O! (sprak hij) of ik ook in vrijheid waar gesteld! Dat ik in weelde mocht mijn dagen laten vlieden, En niemand over mij iets hadde te gebieden!" Maar als nu, op het lest, het lang-geoorde dier 't Peerd draven zag ten strijd hoogmoedig, trotsch, en fier, In 't midden van 't gevaar, van spiesen en van zwaarden: "O! (sprak het) mijnen staat ik liever houde in waarden! Veel liever leve ik dus, met slavernij gedrukt, Als midden in den krijg, daar 't zelden wel gelukt!" Noch eer noch rijkdom mag den mensch gelukkig maken, Wanneer men wel bemerkt den loop van 's werelds zaken; Gelukkig is die geen, die hier genoegzaam[431] leeft, En rust in 'tgeen, daar God hem toe geroepen heeft.

Den koekeloeren[432]-haan zag op zijn mist-hoop treden Een rooden kalikoet[433]; dies werd hij zeer t' onvreden, Beriep hem tot den kamp, en liep hem in 't gemoet; Dies hem verweeren most den grooten kalikoet. Zij vochten beid' om strijd, dat 't roode bloed afdroopten[434], Als zij de een d' ander fel met scherpe sporen noopten[435]. Den Kalikoet in 't eind zag, dat den Duitschen haan Hem rust noch vrede liet: dus, om zich gants t' ontslaan Van allerhande twist, verkoos in ander hoeken Zijn dagelijkschen kost in vrede te gaan zoeken. Veel volkren zijn zoo wild, zoo woest, en onbesuisd, Dat de arme vreemdling niet bij haar mag zijn gehuisd. Al hebben zij een land tot haar behoef gewonnen, Een ander zullen zij het aardrijk nog misgonnen.

't Bol[436] muisken van der stad de veld-muis kwam vergasten[437], Maar vond zoo sobren disch, dat het zich niet verbrasten: Want erwten, boonen, grut, en wortlen was de kost, Daar 't lekker[438] diefken zich meê vrolijk maken most. De stad-muis, ongewoon zoo sobre middag-malen, Wil tot een zoete wraak bet[439] haar waardinne onthalen: "Zwart-zuster!" zegt zij, "komt, verzoekt[440] uw oude kaar[441]: Vergast[437] mij, daar men smetst[442] of 't altijd bruiloft waar." De veld-muis is gereed. Ter stadwaart zij zich haasten; De stad-muis vindt haar woonst'[443] en wilkoomt[444] haar ten laatsten [Pg 72a] In 's kelders diep gewelf, daar 't niet min was onvrij, Als rijkelijk verzorgd van alle lekkernij: Want 's tafelknechts verzoek[445] haar beven deed en ijzen, Zoo dik hij voorraads haalde om 's meesters disch te spijzen: En steurden 't muizemaal, nu met, nu zonder kaars, Naar 't rispelen[446] jeloers. De veld-muis, vol gevaars, Sprak: "Smaak noch zoetigheid aanbrengt mij 't lekker eten: In 't veilig kies ik liefst raauw' bonen en erweten[447]." Wie soberlijken leeft in 't vrije en open veld, Die 's werelds pracht versmaadt, en[448] goud-zucht niet en kwelt, Smaakt droog brood suiker-zoet, als d' honger hem komt nooden, Daar 't hof walgt van 't gebraad, noch smaak vindt in 't gezoden[449]. Want laagheids armoed' is het veiligste van al, Daar hoogheids weelde daalt, komt[450] plotselijk ten val.

Een stok-oud[451] reiziger langs ongebaande wegen, Met een zwaarwichtig pak zich vond geheel verlegen: De last hem overweegt, hij ziet des weegs geen end: Hij zucht, hij hijgt, hij steent, vol kommer en ellend. Ten laatsten afgemat, aanvangt hij dus te klagen: "Gebeurt u dan geen rust, zelfs in uw oude dagen? Was 't daarom, dat gij voor veel andren overschoot, Die lang verbeten zijn van de onverwachte dood? O aangename dood! leent 't oor tot mijn gebeden, Helpt een onzalig man uit zijn katijvigheden!" De dood verhoort zijn klacht, en voor zijn aangezicht Haar schrikkelijk vertoont met eenen stalen schicht. Dies schrikt den ouden-stok, en bidt, met groot vervaren: "Erbarmt mijns ouderdoms, en wilt mij nog wat sparen: Ik wenschte alleen om u, vermits mij hulp gebrak, En mij te bange viel mijn zwaar-geladen pak." Zoo dwijnt[452] de een zwarigheid, die groot scheen in onze oogen, Wanneer een grooter zich koomt levendig vertoogen. Men roept wel om de dood, uit onkunde en verdriet; Maar treedt ze voor den dag, zeer snel men voor haar vliedt.

Een hert, gewend in weelde en alle lekkernijen, Begaf zich tot den dronk en volle slempernijen: Door de overstal'ge[453] maat en 't gulzige geslok, Verbreekt zijn tengre been aan eenen eiken blok. Let hierop, kittebroêrs[454]! dit zijn de waarde gaven, Die Bacchus geeft zijn maats en Ceres hare slaven: Wanneer hij van zijn vrucht[455], en zij van haren drank[456] U schenkt de kroezen vol, dan zijn de beenen rank, Dan krenken zij 't vernuft, betooveren uw zinnen, Door dat gij van haar sap en nat te zoet wilt ninnen[457]; Dan steigren zij in 't hoofd, en timmeren in 't brein: Gij waant u een monseur, vast[458] wordt de beurze klein. Gij speelt den goochelaar, oubollig[459] in manieren, En bootst, zoo wreed, zoo vuil en slecht, na alle dieren. De zinnen zijn van huis, door 't poyen dag en nacht; Men kraauwt vergeefs den kop, als 't geld is door-gebracht. Het hammeken is op: de beenen zijn gebroken: De goê gelegentheid en tijd is weg gesloken. [Pg 72b] De leden zijn verstijfd: de lever, longe, en mild Verzopen en verteerd. Dit 's loon van 't dronkaards gild. Volgt dan des waarheids les: leert soberheid gebruiken, En vliedt, als eene pest, zinlooze Bacchi kruiken. Let vooral op de spreuk: Als 't bier is in de man, Dan is al zijn verstand en wijsheid in de kan.

Twee makkers op den weg al wandelende spraken Van ware broederschap en vriendelijke zaken; Zij sloten eenen bond, (hoe groot ook waar de nood) Malkander bij te staan getrouwlijk totter dood. Op 't onverzienst komt haar den honig-snoeper over, Zoo vreeslijk, dat hij scheen des blijden levens roover: Dies de een in snelder[460] ijl begeeft zich op een boom; En de ander, als versuft, valt plots'ling in een droom, Zoo 't scheen, en veinst hem dood, door 't rekken van zijn leden; Alleens[461], of met een vlim zijn draad waar afgesneden. Den beer snuift om en om, en ruikt vast hier en daar, Hij vindt noch locht, noch geest; maar, of 't een krenge waar, Verlaat den bangen man. Dies de ander afgestegen Verzoekt[462] zijn oude spits[463], die nog was gantsch verslegen[464]: "Ei, zeg mij, eêlen baas! wat luisterd' hij in 't oor?" "Hij sprak, dat ik dijn[465] vliede, en kies daar trouwer voor." Zoo kent men ware liefd' in nare noods bedroeven, Gelijk men 't goud in 't vier, en op de toets moet proeven; Maar valsche vrienden zijn lieftallig in 't aanschijn, Daar ware vrienden in der dood getrouwe zijn. Gelijk de lichte sneeuw versmelt door Phoebi stralen, Veel lichter stuift die weg als voorspoed komt te dalen: Maar trouwheid blijft altoos, en wijkt om dit noch dat. Dus is de oprechte vriend de kostelijkste schat.

't Onnoozel slechte[466] schaap was voor het recht gedaagd, Van den deurtrapten wolf op 't heftigste aangeklaagd, Dat het haar schulden zou vergoeden en betalen, Zou 't anders zien van haar met macht of recht te halen: 't Eenvoudig schaapken, dat met waarheid was verzeld, Zwoer hoog en dier, dat haar nooit stuiver was geteld. De wolf omkocht[467] den hond, den gier, en wouw tot tuigen, En loerden, hoe hij 't recht en rechters konde buigen: Verdrukt 't onschuldig schaap door toog[468] van valsche blijk, Dies 't vonnis tegen haar gesproken wordt gelijk[469]. Zoo wordt een kwade zaak, door Godvergeten guiten, Met duizend eên[470] bevest. Meineedig dan besluiten De rechters ook het recht: O, wee een zulke stad, Daar 't recht een spinwebb' is! De sterke maakt een gat, De teêre blijft'er met zijn vlogels in gevangen; De rave werd[471] verschoond, het duifken werd gehangen, De vrome werd verdrukt, de boozen houden 't veld. Wee is op zulken land en koninkrijk gesteld!—

Den loomen ezel klaagt mistroostig en verslagen, Dat hij most, door de stad, ooft, moes, en wort'len dragen, [Pg 73a] En van de lekkers[472] zijn bespot en ook bejouwd: "Watte' ooren heeft dit dier!" beschimpt zijn en bespouwd. Hij biddet[473] Jupiter, dat hij hem wil verhooren, En voor dees hovenier een beter meester sporen[474], Daar hij geruster leeft; zijn beed' hem wordt vergund: Hij krijgt een tichler[475] weêr, die d'ander wijd uitmunt[476] In 's arbeids zwaren last. Hij smeekt om hulp de Goden, Om eenen andren baas, die hem redd' uit dees nooden, Krijgt een zeemtouwer, die hem zoo bezwaart met last, Dat voor onwilligheid hem knuppels zijn gepast; Bedenkt in zijnen zin: was ik niet gek vol zotheid, Dat ik mij zelven streel[477] (door mijn te plompen botheid) Dat licht vernieuwen baart veranderen van staat; Ik heb het goê veracht, 't naklagen is te laat. Dit is 't oprechte beeld van ongestade[478] menschen, Die, nimmermeer vernoegd, altijd naar beter wenschen, Geen ongemak gewoon, en, eer men daar op let, Zij willen alle tijd van 't een op 't ander bed; Verkrijgen dan haar wil, en van het kwaad in kwader Vervallen voort, en voort: bedenken zich dan nader; En prijzen in haar zin, het geen zij t' onbedacht Eerst hadden wispeltuur versmeten en veracht. Verwerpt geen oude schoên, leert uw geluk verdragen: 't Zijn sterke beenen, die de weelde konnen dragen.

De spits-vinnige[479] vos, en ruig gehaarde bok, Bespiedden eenen buit, of eenen vetten plok[480]: En vonden bij geval een kelder, daar de wijnen In overvloed getond vast lagen bij dozijnen: Waarna den schrandren vos wel jankte zijnen darm[481], Maar hij peinst op het eind: "Zegt, broeder bok! hoe warm Verkwikken zoude ons borst door 't lieflijk pinteleeren[482]?" De bok (hoe lang gebaard) dacht niet op 't weder keeren. Zij daalden in 't gewelf, daar zij den hollen buik Opvulden van het nat. De bok blijft in de fuik, Na 't zoete volgde 't zuur. De vos ligt op zijn luimen, En zegt: "Spits-broêr! 't is tijd, dat wij de kelder ruimen. Laat mij eerst gaan bezien of nieuwers[483] eenen hond Of luyen rekel ligt, die 't ruchtbaar maakt en kond. Krom dy een weinig, bok! dat ik eerst recht aanschouwe De vrucht van ons geluk, ons blijdschap los van rouwe." Mits buigt hij[484] zijnen hals, en laat daar over gaan Den slimmen loozen vos, die hem zocht te verraân. Het schalke Reintjen loert op zijn deurtrapte treken, En laat den wijzen baard dus in den pekel steken, Die deerlijk roept om hulpe, en klaagt in zijn verdriet; Hij ziet en hoort hem wel, begekt en acht hem niet. Zoo wie zijn ooren wendt na[485] der verleiders smeeken, Bij een gebaarden bok te recht, wordt hij geleken. Want zoo de brave[486] baard baart wijsheid en verstand, Dan vindt men meer doctoors als zotten in het land.

"Hoe jeukt mij mijne maag, hoe kittelen mijn zinnen, Om ergens eenen buit of lekkren beet te vinnen[487]!" Sprak de onbesuisde beer: "ik zie hier aan dees zij, En val de korven aan, gelaân met lekkernij. [Pg 73b] Gans dood! hoe prikkelt gij mij dus, ontelbre zwarmen? En angelt mij ter dood! hebt over mij erbarmen!" Den beer (om snoepen dol) bespiedde een nieuwe kans: De bijkens (op haar hoed) verleeren hem althans[488] Het snoepen beter af[489]: zij priemen hem zijn oogen, Zijn ooren en zijn muil: en zonder mededoogen Doorbooren hem zijn vel, met vlimmen[490] in zijn huid, Dat hij verbolgen tiert, en krijscht gansch overluid: "Ik heb te laat met schâ mijn domheid ondervonden, Ik worde recht gepijnd om mijn bedreven zonden: Was ik niet eerst geleerd, dat ik nu andermaal Moet klagen mijn verdriet, en lijde deze kwaal!" Wiens herte brandt en blaakt, zijn naasten te beschaden, Moet straffe, schande en smaad op zijnen halze laden. Wie tijdelijken[491] keert, en houdt zulks voor gewis, Dat dit een lesse tot zijn onderwijzinge is, Zal namaals zijn gerust, en niemand meer bedroeven, Genoegen met het zijn, en 's anders niet behoeven.

Een arme, en slechte sloor, die eerstmaal kwam aan 't schrapen, Bekwam een Lombaardsch'[492] hen, heel zonderling geschapen: Die, zwanger dagelijks, haar gretige waardin Een gulden ei in 't nest bracht tot bezolding[493] in. Waar uit dan overvloed en rijkdom 't gretig herte Van deze vrekke-zak[494] bezaten vol van smerte: Die, met dees vaste rente en inkomst niet vernoegd, Heeft tot der hennen[495] dus haar redenen gevoegd: "'t Is waar, ik erf van u de dagelijksche vruchten; Maar laas! zij knagen 't hert, en blijf[496] vol ongenuchten: Ik moet zelf zien den grond, ik moet zelf zien den schat, Daar in mijn droeve ziel steeds droefheid heeft gehad." Zij keeltze met een mes, en hoopt met eender[497] vlagen Den heelen schat en 't goud gelijklijk uit te dragen. De gierig' haar bevindt bedrogen in haar zin: Terwijl zij schatten zoekt, verliest zij haar gewin. 's Gelijks is menig mensch met de inkomst niet te vreden, Maar tracht naar grooten staat, en ijdle heerlijkheden: Waagt al zijns vaders haaf moedwillig op een bot[498], Verliest zijn schat en hope, een onverwachte lot! Wijs is hij die genoegt, of leert genoegen[499] leeren. Die wikt eerst eer hij 't waagt, zal na-rouw van hem keeren.

Een leeuwe, koe, en schaap, die togen op der jacht, En hebben door haar vangst een hert daar van gebracht: 't Welk van den stouten leeuw verscheurd zijnde in vier deelen, Heeft daar meê naar zijn lust dus weten om te spelen: "Het eerste komt mij toe, alzoo ik koning ben; En 't ander, nu ik mij in 't jagen meester ken; En 't derde voor de moeite en arbeid van het scheiden[500], Wie 't vierde deel begeert, die moet zoo lange beiden, Dat hij 't uit mijne vuist en kluiven mij onttrek, Of plokhaar tegens mij, en snoer' hier na den bek!" Let hier op, reedlijk volk! met leeuwen of met beeren In geenen bond te treên, of wreede over-heeren: [Pg 74a] Zij scheiden na[501] haar zin. De arme wordt verdrukt, 't Ga ook met haar zoo 't wil, der fellen doen gelukt. O, woekenaars! gij speelt ook even deze perten: Gij rooft der armen goed, en maakt haar droef van herten, Neemt pand en hooge rent, drie dobbel interest, En toont nog slechten schijn, al[502] waart gij van de best. De onnoozle wacht zijn deel, en vindt hem heel bedrogen: Vast is 't den woekenaar in zijne kaak gevlogen. De leeuw rooft met geweld, de wolf door valsche schijn; Zoo toont het kwaad gespuis, dat zij baat-zoekers zijn.

Een steigerende berg, wiens kruin de locht dorst tergen, Uitmuntte[503] door haar steilt' de Pireneesche bergen, Vermat haar stout en koen, dat ieder hoorde en zag, Hoe zij een nieuwen berg zou brengen voor den dag; Dus zwanger barst zij uit of 't fellijk hadd' gedonderd: Dies liep de wereld toe, en ieder was verwonderd, Verwachtende wat vreemds: door 't krakende gedruisch Baartze uit haar zwangre lijfde lachelijke[504] muis. "Is dit," riep elken een, "de vrucht van 't hooge roemen? Het snorken is maar wind, uw krijten wij verdoemen." Vergeefs en ijdel is, die stoft van groote konst, Van macht, van heerlijkheid, als 't blazen is om sonst[505]. Pofhanzen zijn 't te recht, wrant iegelijk kan 't merken; "Gekrijts genoeg, geen wol", zei d' Nikker, en schoor 't verken. Den eenen van zijn haaf snorkt, d' ander van zijn boeken: Hier is heer Calis t' huis, den doctor moet men zoeken In zijne kamer, daar de doctors staan te pronk: Dees is een man in 't veld, en de ander bij den dronk. O, onbevaren volk! wilt op dees baken letten, En leeren op 't klein schip geen groote zeilen zetten: Vlagvoerders! strijkt de fok, en haalt de wimpels in: Veel vlaggen (zegt matroos), 't schip heeft geen botter in.

De hazen, eens ontvlucht der honden felle macht, Hier hadden (bleek van vreez') haar leger-plaats gebracht, Op 't onverzienst begint de Noorde wind te ruischen, In 't midden van 't geboomt: de bloode hazen kruisen Het boom-rijk eikenbosch, en komen aan de kant Van 't drabbige moras met hoopen aangerand[506]. De vorschen, ongewoon zoo schielijke geruchten, Beginnen ook uit schrik van dit geweld te vluchten. Der hazen kapitein riep stout en onverzaagd: "Spitsbroeders! wijkt niet meer, naar niemanden[507] en vraagt, Gij ziet, wij zijn een schrik van vreeselijke dieren, Waaromme zouden wij de rappe winden vieren?" 't Gaat nog zoo alle dag: wanneer de bloote guil Zijn minder overmag[508], hij acht hem als een uil: Hij is zoo in zijn schik, hij blaast zoo uit zijn darmen, Hij kapt drie mannen af, met één houw, zeven armen. Hij wijkt voor niemand niet: wanneer zijn vijand vliedt, Dan is 't een man in 't veld, hij vreest noch acht hem niet; Maar als die wederom zijn tanden gaat ontblooten, Dan kiest hij 't haze-pad, loopt voor een blaas met koten[509].

Een eiselijken draak bevocht een olifant, En heeft hem metter vlucht zeer schriklijk aangerand: Omslingerd' hem zijn been, en, met vergifte steken, Komt 't bloed als een riviere uit zijn grof lichaam leken, Amachtig, slap en flaauw door de uitgemergde[510] kracht Poft' hij den draak op 't lijf, doodd' hem met ganscher macht. Dit is des werelds loop; wanneer de wreê tyrannen, De vromen te vertreên en de armen, netten spannen, Omringen haar gelijk, en zuigen uit haar bloed, Dan valt de vrome op 't lijf, die hem de wreedheid doet. Gelijk de snelle rhee, die op de steile klippen Den jager had gejaagd, van meening hem t' ontslippen;— Klimt, klautert, toegerust de jager streng en stijf, De rhee ziet doods gevaar, springt bots[511] hem op zijn lijf; De jager breekt zijn hals, zijn armen, en zijn beenen, De rhee valt onversaagd te barsten op de steenen. Zoo wie ook iemand meent te plagen naar zijn wil, Die jaagt hem zelven meest, de jager staat niet stil.

De krijgsche en strijdbaar' hane, al krabbelend' met sporen, Zoekt in het vuile slik, ontrent de Gooische kant, Na haver of na kaf, na boek-weit of na koren; Terwijl hij 't kostjen zoekt, vindt hij een diamant. Sprak: "wat mag mij 't juweel, (dus cierelijk) vermaken, Dat d' oogen wel verfraait[512], en lonkt mij lieflijk an? Ik zoek slechts kaf en graan, om aan den kost te raken: Dees pracht en overdaad, daar heb ik 't walgen van." Gekroonde vogel wijs! kont gij dijn[513] meerder leeren, Haar wulpsche dartelheid, en diere pronkerij Verachten en vertreên?—dus, mensche! wilt u keeren, En spiegelt doch aan hem uw praal en hoverdij. De peerle' is ook de konst[514] der wijze en hooggeleerde, Die van d' onwetend' haan verniet[515] wordt en verneêrd: Uitwendiglijk en is cieraad van geender weerde, Zoo gij inwendiglijk nooddruftigheid[516] ontbeert.

Den hoog verheven leeuw, vermoeid van 't stadig jagen, Vand[517] eenen ezel staan, verloomd door 't zakke-dragen, Daar bij een Lombaardsch' haan[518], die, door zijn luid gekraai, Den trotschen leeuw verschrikt, dat hij, met eenen draai, Zich op der vlucht begeeft. Den ezel overmoedig, Waant, dat de leeuw bedeesd wordt door zijn felheid woedig Hem op zijn hielen volgt met een gezwinden loop, En t' onbedachtelijk brengt hij zijn vleesch te koop. De leeuwe int zwingen[519] ziet den tragen ezel volgen, Scheurt hem ter aarden straks, met een gemoed verbolgen, En zegt: "dit is voor mij, voor 't welgeboren bloed, En 't eedle konings herte, een doren in mijn voet, Dat ik voor iemand wijk! dit is, o slechten broeder! Dijn uiterste banket; o, aller hazen moeder!" Volg waanwijs niet dien raad, om, als dijn prince vliedt, Hem smaad en spot te doen, om voeden zijn verdriet: [Pg 75a] Of u schoon 't avontuur toont gunstig hare tuiten[520], Zij draait te schielijk 't hoofd, en steekt u in de kluiten[521]. Verstonden zij te recht den korrel[522] van de zaak, Dat onbedachtheid is 't verderf der dwazen vaak, Zij zouden welbezind op beter kansen letten, Den ezel zou den leeuw niet naar zijne eere zetten.

Een ongeziene kans de schildpadd' heeft bestaan, Als met den lichten haas zij gingk een wedspul[523] aan, Die, met zijn snelligheid, en rassigheid van leden, Dit loome dier verbaast, met alle schamperheden: "Wat wilt gij, kruiper! doen? o, luyen rondassier[524] En al te tragen prij! kruip, kruip, naar dijn manier. Ik koom nog vroeg genoeg, schud van dijn harde schelpen Nog zooveel beenen uit, en laat ze d' ander helpen: Ik ben doch morgen vroeg te Ronsen[525] voor de stad, Eer gij ten einde zijt het geldelooze pad." De schildpadd' haren weg spoeit stadig zonder dralen: Geen slaap ontrooft haar vlijt, om eere' en prijs te halen; En vindt den haze niet als op den avond spâ, Die toen zijn daad verfoeit, meer om de schande' als schâ: Koomt, rappen wispeltuur! die schijnt den baars t' ontgallen, Uw roem is al gedaan, uw spillen zijn ontvallen: Schouwt, hoe gestadigheid den lauwer-kroon ontvangt, En 't wispelturig hert aan 's armoeds borsten hangt. De een groote steden bouwt, verrijkt ze door haar wallen, En d' ander werpt ze neêr, doet alle dingk vervallen. De staâge jager jaagt, en wint ten leste 't veld, Wanneer hij op den troon der eeren wordt gesteld.

Hier, hier, gij vrekken! hier: schouwt d' ezel overladen Met bouten, hoenders, taart, gezoden, en gebraden, Saucijsen, hazen, wijn, capoenen, en pastei, En hij eet distlen zelf op schrale en dorre wei. Zoo gaat het ook met u, verschrookte[526] gier'ge slaven: In rijkdom zijdy arm, bekommerd gaat gij draven, Hebt stadelijken zorg, bezwaard met druk en klag, Vindt geen gerust gemoed, en woelt schier nacht en dag: Slurpt wei en water in, schroomt uwen buik te vullen: Een ander heeft uw haaf, derf[527] lekkerlijken smullen. Die 't goed heeft, zuigt de poot; die 't niet heeft, eet gebraad. Dees loert op woekers-winst, en de ander op verraad: En altijd heeft hij vrees, versmoord in ijdle zorgen: Komt stadig brood te kort, bekommerd voor den morgen: Onthoudt zijn lust het goed, en spaartet[528] uit zijn mond; Dat in het eind verbrast wordt door de katt' of hond.

Een flukschen[529] waterhond kwam uit een slagers hal, En kreeg dit hachjen[530] voor zijn trouwigheids verval[531]: Al wandelende voorts een treedjen over 't water Vergroot der zonnen schaâuw zijn aas zoo, dat 't geschater [Pg 75b] Van vreugde in 't herte sprang, mitsdien hij hongrig hapt Naar den gewaanden brok;—doe[532] was hem 't vleesch ontsnapt. Dit is een leerlijk beeld van bodemlooze menschen, Die, nimmermeer vernoegd, naar groote schatten wenschen, Gepijnigd strengelijk van d' helsche gierigheid, Die nacht en dag ontrooft al haar gerustigheid; Vergapen zich aan 't groote, en laten 't zekre varen, En wilden, op een bot[533], dat zij de keizer waren. 't Waar beter, dat zij haar genoegden met den buit. De valsche hoop bedriegt, en jaagt ter poorten uit. Laat dit een bake zijn, onzadelijke[534] gieren[535], 't Zeil uws begeerlijkheids niet ruim te laten vieren. 't Genoegen is het al: 't is beter (hoe gij pocht) Één vogel in de hand, als honderd in de locht.

De koninklijke leeuw, die in zijn frissche dagen Al 't andere gediert plag wreedelijk te plagen, Ontzien word[536] om zijn moord en strenge tyrannij; Dies sidderde elk bevreesd voor zijne razernij: Nu zijnde traag en zwak, van alle man verstooten, Veracht wordt en beschimpt van al zijn rijks genooten. Dies de een, uit ouden haat, wijst hem zijn stalen voet, En de ander wrokkig toont hem zijn ivoren hoed[537]. Elk juicht, om dat hij moet in bittere armoê leven: Nu leît hij hulpeloos, die 't eertijds al deed beven. Zoo dat hij, zonder troost, verwacht in zijne nood Zijn kwijnend' ouderdom te scheiden met de dood. Zoo steunt de stoute mensch op rijkdom en op krachten: Verdrukt en vilt bijna zijn minder met verachten: Houdt, dien hij overmag[538], geduriglijk in angst, En toont zich als den leeuw, heer in der dieren vangst: Stelt 't recht naar zijnen zin, daar de arme moet om treuren, En schraapt in zijnen zak, al wat hem komt te veuren; Dies als hij komt in nood, dan is een ieder t' zoek: Want hij laadt op zijn hals den welverdienden vloek.

De staalverslinder struis en 't nachtegaalken t' zamen, Elkandren haren roem trotzeerende benamen: De vogel lang-gebeend zijn vederen verhief; De nachtegaal zijn stemme, elk een om hooren lief. "Monarchen (sprak de struis), die werelden bestieren, Met mijne pluimen haar[539] vereedlen en vercieren." "Mijn liefelijk geluid, op welgestelde maat, (Riep 't vogelken) verheugt een ieder in zijn staat." 't Zij vorsten, trotsch gehuld met purpre en zijde banden, Of landliên, die 't gelust te ploegen de akkerlanden. Een ieder die hier leeft, 't zij van wat staat, gewis Getrokken wordt tot 't geen zijns herten wellust is: Dàt dunkt hem alderschoonst, en mag[540] hem niet vervelen. Elk zot heeft zijn marot[541], en tijdverdrijf om spelen.

De kranke vogel Gier bad ernstig een gezonden, Hij wilde' hem in 's doods nood zijns krankheids diepe wonden Doch helpen heelen nu, met goed en heelzaam[542] kruid, "Of anders is 't met mij (sprak de arme zuchter) uit; [Pg 76a] 't Is heel met mij gedaan, zal 't lijf niet houden mogen." "Neen (sprak zijn makker) 'k heb met u geen mededoogen, Gij hebt mij dik gebracht in al te veel gevaars, 'k En maak zoo licht geen roê voor mijnen eigen aars. Mijn hulp is u ontzeîd; kont gij u zelf niet helpen, Ik zal in dezen nood uw lijden geenzins stelpen." De erfvijand in den angst belooft al 't geen hij mag, Vermits hij in zijn kruis zich geern geholpen zag; Maar waar hij eens verlost uit al zijn ongevallen, Van al 't geen hij beloofde, en hield hij niets met allen.

Een fier Deens peerdjen most somwijlen eens braveeren, Met 't narrensleetjen en speelwagentjen zijns heeren: Most somwijl over 't ijs, en scheuren 't spiegel-glas Des Amstels, die alom glad toegevrozen was. Het dertel kreng[543] werd boos, en wonder ongeduldig, Want 't waande, 't was zijn heer niet zoo veel arbeids schuldig, Ter tijd het eens ontmoette een wagen zwaar gelaân, Daar eenen ezel rank voor was gespannen aan, Die naauwlijks slepen mocht[544] den zwaar geladen wagen, En dapper werd gegroet en afgesmeerd met slagen. Het Dene kopken[545] dacht: "Nu zie ik hoe 't er gaat, 'k Heb oorzaak om vernoegd te zijn met mijnen staat: Vermids men andren vindt, in steden en in dorpen, Die veel meer slavernije, als ik, zijn onderworpen." Wie op zijn minder ziet, wanneer hem 't herte wroegt[546], Kan lichtlijk in zijn staat zich vinden wel vernoegd: Om dat men menschen vindt, 't zij waar wij de oogen wenden, Die onderworpen zijn nog tienmaal meer ellenden.

Des zomers voorbode eens de blanke zwaan ontmoetten, En vraagde, waarom zij haar leven met zoo zoeten En aangenamen lied hier eindigden op 't lest? "O! (zegt zij) 't is van vreugd, dat ik van 't aardsche nest, Vol kommer en verdriet, ten laatste worde ontslagen, En in de zachte schoot van ruste word gedragen." Een arm katijvig[547] man, die vroom is van gemoed, Valt 't leven wonder zuur, en 't sterven honig-zoet. Den dood hij vreugdenrijk wil in zijn armen loopen, Als die hem sluit de poort van 's levens kerker open: Van 't leven, dat veel eer een durig[548] sterven is, Een gasthuis vol verdriet, en vol bekommernis, Een zee die altijd woelt, daar 's droefheids baren bruizen. Gelukkig is de ziel, die vrolijk mag verhuizen.

Arabiën draagt moed, en gaat de roem afstrijken Van de ander wereld wijd, en alle koninkrijken: Om dat de Fenix staag haar zoele locht doorzweeft, Die nimmer zijns gelijk ziet, noch gezien en heeft. Die, na zelfs eeuwen, zat, en moê van hier te zwerven, Zich willig en van zelf toe-rustet om te sterven, Op eenen steilen berg, daar hij zijn dood-bed sticht, Met zoet welruikend hout, 't welk 't heete zomer-licht, Vermids[549] zijn stralen, komt ontstekende verasschen[550]; De vogel fluks verbrandt, en wordt verteerd tot asschen; Waar uit allengs ontstaat en voortskruipt[551] eenen worm, Daar uit een Fenix wordt vernieuwd, naar 's eersten vorm. [Pg 76b] Verstanden, die geleerd in wijsheid wijd uitsteken, Die werden[552] hier bij niet onvoeglijk vergeleken, Om dat zij zelden eens aantreffen haars gelijk, En, door haar groote faam en eere onsterfelijk, Ook andren prikklen, om, met uitgerekte veêren, Te volgen, die geraakt zijn op den berg van eeren; Te vliegen sterrenwaarts, verheven met 't gemoed, Tot daar men erft te loon den groenen lauwer-hoed[553].

In Godsdienst zal met recht de klepelaar uitsteken; Vermids hij zijn gebroed, in liefde onvergeleken[554], Getrouw tot in den dood, zijn hulpe en jonste[555] aanbiedt, En stadig bijstand reikt in allerlei verdriet: 't Gebroedzel, dat van jongs zij oefnen en gewennen, Zal deze ontvangen deugd in de oudren weêr erkennen, En 't aas, verre opgespeurd, haar deelen wederom, Wanneer haar overvalt den grijzen ouderdom. Aan[556] oprechte oud'ren, die godzaligheid hanteeren, De kind'ren niet dan deugd en ware wijsheid leeren: De aankomers[557] slaan ze gâ, en nemen op haar[558] acht, En hechten 't geen zij zien haar[559] zelven in 't gedacht: Waar goê voorgangers zijn, daar zijn ontsteken lichten, En goede hoeken, die in deugd de jonkheid stichten.

Ziet, hoe de klepelaar den Schepper aller dingen Op-offert jaarlijks één van zijn vruchts eerstelingen; En uit het hooge nest verpikt zijn kaal gebroed, Ter tijd een vluggeloos[560] het lage kiezen moet. O mensche, die noch groeit en lacht in uwe zonden, En aan godsdienstigheid u niet en acht verbonden; Ziet, hoe den ooyevaar u voor het vierschaar daagt, En van ondankbaarheid voor 't aanschijn Gods verklaagt: Vermids gij roekeloos nooit liet ten Hemel varen Het wierook, dat hij eischt op zijn gewijde altaren, Maar volgt uws wellusts pad, en danst op hare trom, Betreedt de dorpels noch van kerk noch heiligdom: En weidt uw beesten-ziel in haar wellustigheden, Terwijl verbannen zijn de waarheid en de reden. Doch 't is vergeefs gepreêkt, gij houdt het zelfde spoor, Neemt op geen leering acht, geeft wijsheid geen gehoor; Welaan, gij goddelooz'! God zal u niet verschoonen: Gedenkt, gij dient u zelf, gij moogt u zelven loonen!—[561]