Note 41 — KANT’S WAARNEMINGSLEER EN HAAR MODERNE REALISTIES-DOGMATIESE MISVATTING.
Reading edition
Voor de 2e druk telle men bij bovenvermelde, reeds afgedrukte, paginacijfers ± 42 op.—In zijn zielig hervat gesputter tegen Heymans (bl. 40 vv.) toont Prof. Bolland weer eens (even als in de minne noot bij bl. 943 van zijn Uitg. v. Hegel’s Gesch. d. Philos.—een typiese uiting van „gehässige Dummheit”, s. v. v. bollandico) niet alleen (Heymans’) empirie niet eens kennistheoreties te kunnen onderscheiden van.…. (door Heymans weerlegd) empirisme (Heymans „moet” derhalve—synth. oordeel a priori van Prof. Bolland!—„een blind en verblindend leidsman blijken”!), maar zelfs diep genoeg beneden begrip van Heymans te blijven, om hem de averechtse domheid toe te dichten (bl. 44), beweging tot prius van de ruimte te maken door „het zoeken van een verklaringsbeginsel voor de ruimte in de beweging” (sic!). Zóveel begrijpt deze albegrijper, deze voorlichter en albediller, van de ruimte als vorm van de bewegingszin en van een denker als Heymans!
Maar mij dunkt, zó oppervlakkig en onnozel zou Prof. Bolland’s oordeel toch niet hoeven te zijn bij minder vluchtigheid en vooringenomenheid. Hij leest te veel en te weinig; hoe meer hij leest, des te minder leest hij; en zulke lezers begrijpen te veel (multa) om veel (multum) te begrijpen. Sie verbreiten sich über alles und jedes, statt sich drin zu vertiefen. ↑