Note 25 — KANT’S WAARNEMINGSLEER EN HAAR MODERNE REALISTIES-DOGMATIESE MISVATTING.

Deze redenering tegenover Kant, hoe verbijsterend ook, is in de Duitse filosofie niets ongewoons. Zo constateert het Kant aangewreven Ding-an-sich-loos en Subject-loos „Transcendentalisme” van Edm. König (Die Entwickelung des Causalproblems) enerzijds, waar het met Kant’s psychologies Subject geen weg weet, „auf jeder Seite der Kritik” (p. 29) van Kant … verloochening van Kant’s Transcendentalisme, terwijl dan nog anderzijds Kant’s Ding-an-sich „nur einen unwillkürlichen Rückfall in den naiven Realismus bezeichnet” (p. 333), niets is, dan „eine absichtliche oder unabsichtliche Anpassung an die naiven Vorstellungsweisen” (p. 335) van „den undurchführbaren dogmatischen Standpunkt”… Ergo dient men ongeveer elke bladzij van Kant … „schlechterdings als unkantisch zu verwerfen” (p. 297)! Tot zulke Kantianen zou Kant (naar het bekende: „Ich bin kein Marxist” van Marx) nederig moeten erkennen: „Ich bin kein Kantianer”. ↑