Note 17 — HOOFDSTUK I.—INLEIDING.

Hoe komt dan de meetkunde bij deze wetenschap.… hoe weet ieder uwer, dat de ruimte onbegrensd, oneindig groot is? „Dat spreekt van zelf”? Zeker—maar voor de kennis-kritiek spreekt alles van zelf—behalve juist alles wat „van zelf spreekt”.17 En niets is, sinds Kant, schitterender, onomstoteliker bewezen, door de onderzoekingen der „metageometrie”, door Lobatsjefski, Riemann en Helmholtz, dan dat inderdaad onze meetkunde syntheties, dus niet „denknoodwendig” (Dietzgen) is. (2) Toch heeft de Euklidiese meetkunde niets van haar „selbstverständliche Gültigkeit” verloren. Toch verricht zij nergens of nooit nauwkeurige metingen, of haar volkomen exakte stellingen wel inderdaad gelden … of wel een vlakke driehoek werkelik precies 180° heeft!