Note 92 — van de AVONTURELIJKE REYSE van WILLEM YSBRANTSZ. BONTEKOE van HOORN.

’s Morgens doen het dagh was en de son opquam of was, quamen drie vande inwoonders uyt ’t bosch loopen op strand. Wy stuerden drie van onse maets nae haer toe, die wat Maleys konden, want sy hadden voor die tijdt al in Oost-Indien geweest, soo dat sy de spraeck ten deele gheleert hadden. Die by haer komende, vraeghden die drie inwoonders haer wat volck dat wy waren; seyden: „Wy zijn Hollanders en hebben door ongheluck van brandt ons schip verloren, en zijn hier gekomen om eenige ververschinghe te ruylen, soo ghy ’t hebt.” Sy antwoorden, dat sy hoenderen en rijs hadden, daer wy heel graegh nae waren. Doe quamen sy alsoo by ons ontrent de boot en vraeghden of wy oock gheweer hadden. Wy gaven tot antwoordt: „jae, geweers genoegh, musschetten, kruyt en koegels”. Ick hadde de seylen over de boot laten halen, soo datse inde boot niet kosten sien, watter in was. Doe brochten sy ons rijs, die ghekoockt was, met ettelijcke hoenderen. Wy examineerden ons onder malcanderen92, wat gelt dat wy by ons hadden, en brochtent by malkander. D’ eene bracht 5, d’ ander 6, dese 12, d’ eene min, d’ ander meer rejaelen van achten te voorschijn93, soo dat wy in ’t geheel ontrent 80 rejaelen van achten by een brochten, van welck gheldt wy die hoenderen en rijs, die sy ghebrocht hadden, betaelden. Die hebbende seyde ick tegen ons volck: „Nu mannen, set jou nu by malcander, en laet ons nu de buyck voor eerst vol eten en sien hoe ’t dan is.” ’t Welck wy deden. De maeltijdt gedaen zijnde, maeckten wy overlegh wat ons nu te doen stondt, om ons beter te versien van ’t gheen ons noodigh was. En alsoo wy niet wel verkent waren, vraeghden haer, hoe dat landt hiete, maer konden ’t niet wel verstaen; doch konden anders niet verstaen of noemden Sumatra. Sy wesen met de handen neerwaert aen, dat Java daer lagh, en noemden Jan Coen, dat die onse Overste aldaer op Java was; ’t welck waer was, want Jan Pietersz. Coen van Hoorn was doen ter tijdt Generael, soo dat wy doen ten deele verkent worden en vast ginghen94, dat wy boven windt van Java waren; want wy hadden geen compas, waren altijdt twijffelmoedigh geweest, of onse dinghen al vast gingen; stelden ons in die saeck doe vry wat gheruster.