Note 310 — Chapter XV · THE EMPIRE AS AN INTERNATIONAL POWER.
Reading edition
'Et idem dico de istis aliis regibus et principibus, qui negant se esse subditos regi Romanorum, ut rex Franciæ, Angliæ, et similes. Si enim fatentur ipsum esse Dominum universalem, licet ab illo universali domino se subtrahant ex privilegio vel ex præscriptione vel consimili, non ergo desunt esse cives Romani, per ea quæ dicta sunt. Et per hoc omnes gentes quæ obediunt S. matri ecclesiæ sunt de populo Romano. Et forte si quis diceret dominum Imperatorem non esse dominum et monarcham totius orbis, esset hæreticus, quia diceret contra determinationem ecclesiæ et textum S. evangelii, dum dicit, "Exivit edictum a Cæsare Augusto ut describeretur universus orbis." Ita et recognovit Christus Imperatorem ut dominum.'—Bartolus, Commentary on the Pandects, xlviii. i. 24; De Captivis et postliminio reversis.