Note 127 — CAPITOLO LXXXIV. Federico Barbarossa.
Reading edition
Tra i fautori del Barbarossa era Algiso abate del monastero di Clivate, fondato da Desiderio re. Nel 1162 Papie post destructionem Mediolani, Federico gli dava un ampio privilegio, che comincia: Cum ad promovendum imperii honorem et ad debellandos hostes Imperii, præcipue Mediolanenses, Italiam cum exercitu intraverimus, inter multos quidem fideles, qui nobis in laboribus nostris fideliter adstiterunt, invenimus venerabilem Algisum, Clivatensis ecclesiæ abbatem, quem devotissimum nobis ac fidelissimum certis argumentis experti sumus. Multis enim retrorsum abeuntibus, prædictus abbas fuit vir fidelis, et constans nobis firmiter adhesit, et immobilis nobiscum perseveravit etc. Credo che ivi sia per la prima volta nominata la Brianza.
Le vittorie di Federico furono celebrate da un poeta popolare innominato, da cui scegliamo poche strofe:
Salve mundi domine, Cæsar noster ave, Cujus bonis omnibus jugum est suave; Quisquis contra calcitrat, putans illud grave, Obstinati cordis est, cervicis prave. Princeps terre principum, Cesar Friderice, Cujus tuba titubant arces inimice, Tibi colla subdimus tigres et formice, Et cum cedris Libani vepres et mirice.... Scimus per desidiam regum Romanorum Ortas in imperio, spinas impiorum, Et sumpsisse cornua multos populorum, De quibus commemoro gentem Lombardorum; Que dum turres erigit more giganteo, Volens altis turribus obviare Deo, Contumax et fulmine digna ciclopeo, Instituta principum sprevit ausu reo. De tributo Cesaris nemo cogitabat, Omnes erant Cesares, nemo censum dabat; Civitas Ambrosii velut Troja stabat; Deos parum, homines minus formidabat.... Prima sua domino paruit Papia, Urbs bona, flos urbium, clara, potens, pia, Digna foret laudibus et topographia, Nisi quod nunc utimur brevitatis via. Post Papiam ponitur urbs Novariensis, Cujus in principio dimicavit ensis; Frangens et reverberans viribus immensis Impetum superbi Mediolanensis. Carmine, Novaria, sepe meo vives. Cujus sunt per omnia commendandi cives: Inter urbes alias eris laude dives, Donec desint Alpibus frigora vel nives... Mediolanensium dolor est immensus, Pro dolore nimium conturbatur sensus; Civibus Ambrosii furor est accensus, Dum ab eis petitur, ut a servis, census. Interim precipio tibi, Constantine, Jam depone dexteram, tue cessent mine; Mediolanensium tante sunt ruine, Quot in urbe media modo regnant spine, Tantus erat populus atque locus ille, Si venisset Grecia tota cum Achille, In qua tot sunt menia, tot potentes ville, Non eam subjicere possent armis mille. Jussu tamen Cesaris obsidetur locus, Donec ita venditur esca sicut crocus: In tanta penuria non est ibi jocus, Ludum tandem Cesaris terminavit rocus... Erant in Italia greges vispillonum, Semitas obsederat rabies predonum, Quorum cor ad scelera semper erat pronum, Quibus malum facere videbatur bonum. Cesaris est gloria, Cesaris est donum Quod jam patent omnibus vie regionum, Dum ventis exposita corpora latronum Surda flautis, Boree captant aure sonum... Jam tiranno siculo Siculi detrectant, Siculi Te sitiunt, Cesar, et expectant, Jam libenter Apuli tibi genuflectant, Mirantur quid detinet, oculos humectant... Imperator nobilis, age sicut agis, Sicut exaltatus es, exaltare magis! Fove tuos subditos, hostes cede plagis, Super eos irruens ultione stragis.
Apud Grimm, Geschichte des Mittelalters aus König Friedrich der Staufen und aus seiner wie der nächstfolgenden Zeit. Berlino 1845.