Note 67 — Chapter XIX

Perron continued to persecute Casaubon with argument, whenever he met him in the king’s library. Je vous confesse (the latter told Wytenbogart) qu’il m’a donné beaucoup des scrupules qui me restent, et auxquels je ne sais pas bien répondre ... il me fache de rougir. L’escapade que je prens est que je n’y puis répondre, mais que j’y penserai. Cassauboni Vita (ad edit. Epistolarum, 1709.). And in writing to the same Wytenbogart, Jan., 1610, we find similar signs of wavering. Me, ne quid dissimulem, hæc tanta diversitas a fide veteris ecclesiæ non parum turbat. Ne de aliis dicam, in re sacramentaria a majoribus discessit Lutherus, a Luthero Zuinglius, ab utroque Calvinus, a Calvino qui postea scripserunt. Nam constat mihi ac certissimum est, doctrinam Calvini de sacra eucharistia longe aliam esse ab ea quæ in libro observandi viri Molinæi nostri continetur, et quæ vulgo in ecclesiis nostris auditur. Itaque Molinæum qui oppugnant, Calvinum illi non minus objiciunt, quam aliquem è veteribus ecclesiæ doctoribus. Si sic pergimus, quis tandem erit exitus? Jam quod idem Molinæus, omnes veterum libros suæ doctrinæ contrarios respuit, ut ὑποβολιμαιους, cui mediocriter docto fidem faciet? Falsus illi Cyrillus, Hierosolymorum episcopus; falsus Gregorius Nyssenus, falsus Ambrosius, falsi omnes. Mihi liquet falli ipsum, et illa scripta esse verissima, quæ ille pronuntiat ψευδεπιγραφα. Ep. 670. See also Epist. 1043, written from Paris in the same year. He came now to England, and to his great satisfaction found the church and its prelates exactly what he would wish. Illud solatio mihi est, quod in hoc regno speciem agnosco veteris ecclesiæ, quam ex patrum scriptis didici. Adde quod episcopis ὁσημεραι συνδιαγω doctissimis, sapientissimis, υσεβεστατοις, et quod novum mihi est, priscæ ecclesiæ amantissimis. (Lond., 1611.) Ep. 703. His letters are full of similar language. See 743, 744, 772, &c. He combined this inordinate respect for authority with its natural concomitant, a desire to restrain free inquiry. Though his patristic lore should have made him not unfavourable to the Arminians, he writes to Bertius, one of their number, against the liberty of conscience they required. Illa quam passim celebras, prophetandi libertas, bonis et piis hujus ecclesiæ viris mirum in modum suspecta res est et odiosa. Nemo enim dubitat de pietate Christiana actum esse inter vos, si quod videris agere, illustrissimis ordinibus fuerit semel persuasum, ut liberum unicuique esse velint, via regia relicta semitam ex animi libidine sibi aliisque aperire. Atqui veritas, ut scis, in omnibus rebus scientiis et disciplinis unica est, et το φωνειν ταυτο inter ecclesiæ veræ notas, fateantur omnes, non est postrema. Ut nulli esse dubium possit, quin tot πολυσχιδεις semitæ totidem sint errorum diverticula. Quod olim de politicis rebus prudentissimi philosophorum dixerunt, id mihi videtur multo etiam magis in ecclesiasticis locum habere, την αγαν ελευθεριαν εις δουλειαν εξ αναγκης τελευτᾶν, et πασαν τυραννιδα αναρχιας esse κρειττην [sic!] et optabiliorem.... Ego qui inter pontificios diu sum in patria mea versatus, hoc tibi possum affirmare, nulla re magis stabiliri την τυραννιδα του χξζ quam dissentionibus nostris et dissidiis.