Note 91 — OVER DE WIJZE, WAAROP DE MENSCH ZICH UIT DEZEN OF GENEN LAGEREN VORM HEEFT ONTWIKKELD.

In 1889 deed D. Hansemann aan het „Berliner anthr. Gesellschaft” mededeelingen omtrent eenige gevallen van overtallige zogklieren (polymastie) en overtallige tepels (polythelie).91 Een dezer gevallen betrof een man, bij welken omstreeks 13 c.M. onder de normale tepels, maar dichter naar de mediaanlijn toe, zich aan weêrszijden een kleine donkere vlek bevond, die een tepel in miniatuur bleek te zijn (van zogklieren was hierbij niets te voelen). Een tweede geval betrof een vrouw, die behalve twee zeer ontwikkelde normale borsten nog twee kleinere bezat, die wel tepels hadden maar geen hof om die tepels heen, en verder nog een tepel met slecht ontwikkelde zogklier in de okselholte. De vrouw, die 12 kinderen had gehad, had die wegens de gebrekkige ontwikkeling harer overtallige tepels alleen aan haar normale borsten kunnen zoogen, en daarbij veel last gehad van die overtallige tepels, daar uit deze de melk van zelf uitliep, terwijl het kind aan een normale borst zoog. Uit de litteratuur heeft Hansemann 262 gevallen van polymastie en polythelie bijeengezocht, waaronder 81 mannen en 104 vrouwen. Het hoogste aantal overtallige borsten bij één individu was 8. In verreweg de meeste gevallen liggen de overtallige borsten onder de normale en eenigszins dichter bij de mediaanlijn dan deze, er zijn echter ook gevallen, waarbij tepels op den rug, schouder, buitenzijde der dij, in de lies en op een der groote schaamlippen voorkomen. In drie gevallen kon worden aangetoond, dat de polymastie van de moeder op de dochter was overgeërfd. Daarentegen kon niet worden bewezen, dat er samenhang bestond tusschen overtallige zogklieren of tepels en den aanleg om twee- of drielingen te krijgen. Het ontstaan der polymastie en polythelie is op drieërlei wijze verklaard. Von Leichtenstern, Neugebauer e. a. houden ze voor atavismen, terugslag tot zekere voorouders van den mensch. Ahlfeldt meent daarentegen, dat de overtallige zogklieren en tepels in de eerste tijden van het embryonale leven worden verworven, doordat hetzij deelen van de normale klier losgemaakt worden of met de eivliezen vergroeien en van deze uit als het ware op andere plaatsen geënt worden. Champneys en Doran eindelijk meenen, dat zogklieren zich bij vrouwen, zelfs nog gedurende het kraambed, uit talkklieren kunnen ontwikkelen, wat vooral in de okselholte niet zelden plaats zou vinden. Max Bartels meent, dat niet alle gevallen van overtallige zogklieren en tepels op de zelfde wijze moeten worden verklaard, en dat het in een aantal gevallen volkomen duidelijk is, dat er eenvoudig een verdubbeling, een gedeeltelijke of volkomen verdeeling in tweeën van den normalen kiemaanleg voor de borst plaats heeft gehad. In een der door Bartels beschreven gevallen kan men zelfs nog een streng kiemweefsel voelen, die de normale zogklier met de overtallige verbond. Alle mogelijke overgangen van een eenvoudig verbreeden of beschuitvormigen tepel tot twee afzonderlijke tepels en verder tot twee afzonderlijke mamheuvels elk met een tepel en omgevenden hof, zijn waargenomen. Bartels nam ook een overtalligen tepel, op de mediaanlijn gelegen, waar, welke plaatsing door Hansemann onmogelijk was verklaard.